written by Zara
A khuhhawnna :
Zân a ral lek lek tawh a. Tân In chhung thim pik chun pawh chu thla ral lam chuan a rawn chhun êng ve set set a. Chutih lai chuan mi tâng khawhar tak mai chu pindan chhuat biha kun ngar ngar chung hian a vei tawn ngauh ngauh reng a. Kut hnung a suih a, a chang leh a hmai chu a han hui pawk pawk a. A rilru hah han hui leh pap thin te, lungpher chunga a ke pen ri, pawn lam pindan inkalpawhna zau-phei laia thangkhâwk reh raih raih thinte mai lo chu thâwm dang reng reng a awm lo…
Kum hnih chuang a vei ta… :
Kum hnih chuang a vei ta. He Tân In-ah hian khawhar takin, ngaihtuahna sawr-mûk tân reng chungin hun leh ni-te a vui liam tawh a, zing ni chhuak leh tlai ni tla hmu thei lovin kum hnih ngawt Tân In thim chhungah a nun a hmang liam tawh.
Rilru natna leh taksa tawrhna vanga a tisa leh thlarau awngrawp tial tial chuan engtik ni-ah emaw thlan khurah a la liampui dawn tih a hria. Mahse chhung leh pawna a tawrhna chu a ngaihtuah lo. A ngaihtuahnaah chuan kum hnih leh a chanve dawn ral taa ama sumdawnna dawhkan bawh a, hun lo thleng tur leh a vawiin nunte a ngaihtuah veng veng thin laite kha a chhui kîr neuh neuh a…
Kum hnih chuang vei tawha Nikîr thla chawhnu lam, vana khawpui ri kal ruih ruih leh têk tla de zawr zawr kha a ngaihtuahnaah chuan a rawn inlan de leh zawr zawr a. Khami ni khan ram pawn atanga a thawmhnaw man to tak tak, zin veivahna lama a hotel thlen man leh ei-in hisap tel veka thawmhnaw man a chhiar elh euh thinte chu mit-la thei ang bera phochhuak turin a hlawhfate a tîr kat vel zeng zung a nih kha.
Khua chu a dur khup a; khawvel chu a hnawng churh a, dawr kawtah diak leh tuihâwk an inluanpawlh nuaih a. Pawn lamah chuan, ruahsur hnuaiah mite chu an tlan phe dawr dawr a, têk tlâk laite chu an phu zawr zawr hlawm a. Chung lam sang taka van inhrosa hnuaiah chuan mite’n sum reng reng an ngaihtuah hman lo va, thawmhnaw leh bungrua an ngaihsak hman lo. Ruah leh thli thaw vuk vuk chuan mite chu an sahimna pan turin thupek a siam khum a, mihring hian chhungril taka a hlut ber chu pawn lam ropuina aiin chhunglama thlamuanna a ni, tih pawh chu Nikir van inhrosa vel chuan a pholang hneh kher mai.
Dàwrtu dawráwm :
Tân In chhung atang chuan sumdawng pa hausa a nih lai a, chu Nikir ruahsur hnuaia thil thlengte chu chiang takin a la mitthla reng thei.
Dawhkanah a kiu nghatin, lam hlaa a fapa lehkhazir awm tha duh lo zilhna lehkha a ziak mual mual a. A hlawhfa chhawrte chu dâwr kil khatah an tawm khawm a, a changin an ri leh hak thin a, dâwr kawngka bula tawmhul mekte thawm pawh chu a hriat feih feih theih. A lehkha ziah laiah ngawt chuan a ngaihtuahna a dah a, a fapa awm tha duh lo hmel mitthla chungin, a fapa laka a lungawi lohna chu lehkhathawnah chuan a ziak kur nguai a, khaw dang a hawi thei lo.
Dâwr kawngka inhawn zawnga pawn lam boruak vâwt rawn lût hak leh, kawngka bula ke han tât ri hraih thawm chu a hria. Amah panin tuemaw a rawn pen phei mek tih pawh a hre thei nghal mai. Mahse, mit sîr paw’n a melh chhin lo. Ke pen chu amah hnaih zawngin a rawn ri pheih hraih hraih zel a, a hlawhfa chhawrte thawm pawh a reh vek tawh.
Mihring kut zûr tap tawhin a dawhkan kil a rawn vawn rual chuan a mitsirin a hmaa a mi hriat ngai loh ding khûr deuh chan chan chu a han hmu a, sumdawngpa chu a hawi chhuak ve chauh a.
A dawhkan hmaa ding chu putar a ni. Chu putar lak atang chuan khawvel ropuina thil reng reng hi beisei tur a awm lo tih a lang tlang sa vek. Putara chuan kawrchung dum da ruih tawh, kawrchung ai maha sa seh kawr ni zawk awm tak; mamawhna vang chauh chauha inbelh luih tawh tih hriat tak hi a hâ a. A kawrchung tel lo paw’n, han thlek han thlek ila, a engamah chu a hlu lo! A ipte-puiin a dawl zawh tawk tur ang ai maha tam, a rawtuai phawkphawhraw zet zet ah lai chu amah ti-totu awmchhun a ni. Chu bâk chu… lip se le vek pawh ni se, chu putar hlutna han belhchhahtu tur awm thil dang hmuhchhuah inbeisei chi a ni lo.
Zawrh loh pawnchhia :
Thawmhnaw man to leh zahawm tak tak kal pêl a, a hmaa rawn ding ta, chu putar chuan eng’e a mamawh? Putara chu a hawi kual hruk hruk a, mi thianghlim hmuna lût palh ang mai hian a hawi tang hru a, chhuah leh mai tuma a han inher chuan bang kil khat chu a’n melh leh zuai a, chutah chuan a duh chu a hmu ta.
A aw chu a’n thian hmasa tê tê a, putar chuan sehchilh deuh nak hian, “Ka pu…” a han ti a. Dawr neitupa chu a lo dak chhuak a –
“Ka pu eng’e i duh?” :
“Eng duh hran lo ve. Saw’ lai kila i puan khai saw engzah nge i chhiar?”
“Khai! saw chu zawrh lai a ni lo…”
“Lei dawn ta ila… eng zah a i chhiar a?”
“Ka pu zawrh lai a ni lo. Eng zah man mah a ni lo – kan pawnchhe tha ve a nih saw. I mamawh chuan nei daih rawh. Eng atan nge i tih le?”
Putar chuan heh khûr der der hian a chanchin baihvai tak chu a sawi ta a.
Hetiang deuh hian a ni – “…ka nupui a damlo a ni. Intuamlumna a mamawh belh a, ka zawng a ni. Khumbetin khawsikpui a tuar mek a, chawlhkar thum chuang zet a ni tawh. Kum 20 liam tawhah khan khawsikpui vang bawkin ka fanu neihchhun ka chán tawh a, ka nupui hi chàn leh mai ka hlau tawh a ni. Tunah hian intuamlumna tur kan nei tha lo va, a khawsik tlun reng bawk nen, a harh that deuh lai chuhin, rawtuai hralhna man atangin puan lum tha leh man tlawm deuh lei inbeiseiin Bazar-ah hian ka rawn tei lût a nih hi,” a ti a, Putara chuan a aw chu a thian kharh kharh a, a kawrchung tlang chuan a hmui chu a’n hru zauh a – “Damdawi man pawh ka nei tawh lo. An daktor-ho lah hi, ‘Biak man a to,’ an ti bawk si a, keini ang mi chhe tan chuan damloh ngam pawh a ni lo ve; dam ngam pawh va ni suh!” a ti a, hul hak hian a han nui a.
Hnehtu aw :
Putara’n, “…vawt in nei a, chu chu min pe ula, nuamsa deuhin ka siam ang che u, a rawn ti a. Mahse a tiha tih ngeih loh, hei kum thum chuang a vei tawh, a hmel reng reng kan la hmu leh ta lo… kan upa ve ta, hmuhsit tlak pawh kan awm tawh loh hi maw…” a tih koh kohna aw ri thâwp set chu Pulpit tlanga thuhriltu aw thum dup dup aiin a ring zawk a. Nu nuamsa tawngtai mittui tla pêr pûr aiin putara’n meng phelh deuh phang chunga pawnchhe lum a han thlêk veng veng hmel chuan chhungril a khawih let nasa zawk.
Putara a liam a, ni leh thla a vei a; mahse putara leh a thusawi te; an nupa nun harsa leh beidawnthlak chuan sumdawngpa thinlung a luah tlat a, khaw thâl romei ang maia a chhungril luahtu aw chuan a sum bawm a tlansantir a, putara aw a hriat hnu thla sarih hnu-ah chuan dawr neitupa hming chuan ram pum a deng chhuak ta dat mai!
Chanchinbu hrang hrangah leh vantlang puipun khawmnaah tawh chuan, mak deuh maiin a lo hausakna kalkawng bawlhhlawhzia a puang ta dup dup reng mai a. Amah maiah chu thu mak leh thu tihkhai chu tâwp ni se, chuti em emin a tlângthang kher lo vang. Mahse, ani lah pa hausa hnum tha mi, thian sabeng ngah mi leh lal thisen kaiho nen pawha nawmsak dan chi tin chi tanga lo inkaihkhuah a, lo inkungkaih tawh a ni a. Chu chuan mipui beng a verh a, titi a titam a ni.
Serh leh sâng a nei lo. Thup leh up a nei lo. Mawi hawih a zawng lo va, engkim mai chu a ruh lang râwt râwtin a khel a. Mi sehhêlte leh chuhhelhte avanga retheihna khur a lo thûk tâkzia te; mi hausa leh chan thate’na mi retheite dinhmun chu mitsir pawha an melh tak tak ngai lohzia te; mi retheite chu mihring nunphung pawh ang lo dawn dawn khawpa an tuihalzia te a tlangaupui a. Tute nge hlemhle a, tute nge dikna thutbet a, tute nge thisen dawt hmang chu? A hre zau va, a sawi zau va, a sawi huai bawk.
Mi fing – mi mâwl! :
Sumdawngpa chu sum bawm leh therhlo ngaihnatute ngaihah chuan mi â a ni. Mahse chu âtna thlakhlelhawm chuan inveng reng renga khawsak rel a, inthup reng renga tuk tin zan tin hmang liamte nun a phawrhlang zo ta a, mite chuan an ngaithei zozai tawh lo. Hlemlêtna lo thang lian zel chu dal an tum lo va, dal tum ahnêkin an tuaihnûm a; sumdawngpa’n dikna auh din tuma râwl a chhuah zin poh leh, nawmsakna ‘ngawt thlirtute râwl a ring ve a ni mai. Chu chu a chan a ni a. Chu chu a ram chan a ni.
Zalenna thlirtu chu a zalen ve an phalsak ta lo va. Roreltu leh thuneitute’n a ram a hmangaihna chu hmehmih tumin, chhuanlam dawráwm leh hmanraw chi hrang hrang hmanga beiin an thlêm a; mahse retheite au-aw chuan a ko ring zual sauh a, amah leh amah inphatsan a, chhungrila thu nung leh dik tlansan duh lo va, tuchhuan lo awm zel tur leh tuna mite thlir chunga a beihna ata a inlamlet duh miau loh avangin, mahni tanghma haitute rorelna vangin Tân Ina khung a ngaih phah ta!
Mahse, a zâm lo. A phun lo. Mi tha leh dikte ngaihthah ngai lotu chu a hria.
A tânna pindan hnawng takah chuan a hnam thinlung avangin a mittui a lo luang a. Pawn boruak zalên tak; mahse rip chhung ai pawha boruak rit zawk pu tlat si chu a han thlir dêk dêk a. Thla êng chuan a hmai a rawn chhun set set a.
A maimitchhing a, zawi tê hian a phun sep sep a – “Lalpa ka lawm e. Mite tana tuar theiin min siam a, ka lawm e. Hei bak ka dil lo che. Tunah hian thlipui chu hrâng mah se, engtikah emaw he ramah hian mi tin chhem daitu thlifim a la tleh ve ang tih min hrilh ang che,” a ti a. A mit a han meng a, khawvar tur chu a inthoh tan mek a.
Zan chu a ral lek lek tawh a.
source : vanglaini.org




