mi(sual).com

He khawvelah hian nung khawchhuak a, mahni ke-a ding ve tur hian thilsiam dang zawng zawng chuan zirtir an ngai lova, mihring hi chuan zirtir kan mamawh a, nung khawchhuak a, dingchhuak ve tur chuan hrehawm te, ninawmte leh chân te huam a tul tih i ngaihtuah ngai em? Khawvel hi ka thlir a, thilsiamte pawh. Van boruak zau tak ka thlir a, arsite nen. Chu’ngte chu thilmak lutuk, hmuhchhuah zawh rual loh an ni a. Chu’ngte hmuchhuak a miropui an nih theihna’n leh khawvel hi thangtharte tan chen zui zel tlak a nih theihna turin mihringte nun chu inelna-in a khat mup mup a ni. Ka fanu, ka hmangaih che

Chu’ng mihringte chu khawvelah hian vawi khat chiah an piang dawn a, an vawi khat pian man chu hlawk taka pek tlak an tum a, an inel thin. Chutiang chuan a ni ka fanu, he khawvelah hian nang pawh vawi khat chauh a ni i pian dawn ni. I lo piang chhuak ta a. Piang nawn tawh miah lo tura i lo pian khan nawmsakna te, tleirawl hlimna lem te hi chen ve loh i hlau a ni maw? Ka hmangaih che

Ka thusawite hi i tan a pawimawh hle thin a. Chu aia pawimawh daih zawk chu i ngaihdan, risk lutuk maia khawvel thlir chunga tleirawl i châk ve tlat mai kha a ni. Chu chu he khawvel i hman chhunga i tana thil hlauhawm ber a ni si. Mihring hian mize hrang kan nei theuh a, i mizia kei aia zir chiang a hmu chiangtu hi he khawvelah hian an awm miah lo takzet tih ka hria asin. Tleirawl hlimna chu i tan tur hlauhawm tak a ni tih ka hrechiang em em a, chu vang tak chuan chu hlimna chu chan ngam mai turin khauh takin thurawn ka pe thin reng che a ni. Ka hmangaih che.

Ka thusawite ai chuan zei tak maia nun ve a, zalen taka nun i thlang thin a. Ka phal loh chu ka mithmuhah i tilui a, ka khak phak dawn loh che chuan i duh dan chiah thovin, ka ngaihtuahna pawisa miah lovin i nung thin a ni. Chu chu hmeichhe nun dan pangngai a ni. Mahse, i nunah chuan a ni si lo. Min hlauh leh min pawisak vang chauhva ka thute hi zawm thin i nih ngai chuan ka hmuh phak lohvah ka thurawnte hi i pawngsual a, i tiduhdah tihna chiah a ni. I châk zawng hi ka hria a, i hlimna pawh ka hai lo asin. Mahse, chu chu hlimna lem a nih tlat avangin leh a tlo dawn lova, i nun sei zawk chu lungngaihnaah a hnuklut ngei dawn che tih ka hriat chian tlat avangin tunah hian min hlauvin min tih mah la, ka pawisa phal lova, i laka nelawm taka lan reng ai chuan i nun i hloh loh na’na nelawm lo zeta ka nun chang pawh a awm thin reng a ni. Ka hmangaih che.

Ka fanu, i nunah hian a nih dan tur aia tam mah ka inrawlh thin a, i tan leh midang tan pawh ka hnawksak thin tih ka hria asin. Ka hai reng reng lo. Mahse, ka pawisa phal lova, ka hai der thin a ni. Midangte hian min hriatthiampui hauh lo. He khawvelah hian ka hre chiang ber che-in ka hria. Chuvang chuan inringtawk reng reng suh ang che. I inrintawkna chiah khan a la phet thlu ang che ang a, a la man ang che ang a, siamthat theih tawh miah lovin i nun chu a rûn ang a, lungngaihna ruamah a la hnuk lut ngei dawn che a ni. Ka ring tawk em em che a, mahse, ring tawk lo ang mai che-in i nunah ka inrawlhin i hlimna chu ka pawlh nu fo thin. I tan vek a ni a, hrethiam la, ka hmuh phakah leh ka hmuh phak lohvah pawh zawm tlat ang che. Tleirawl hlimna leh mi an i tumna khan mi ang lovah a siam zawk dawn che a ni. Chu chu i thinlung takin i pawm thei em? Ngaihtuah chiang teh. Chuvang chuan nangin i phal a, rilru puitling i put hma hi chuan tu tan pawh hian lo hnawk dawn mah ila, i nunah hian ka inrawlh zel dawn. I hmakhua atana i nuna ka lo inrawlh ve chhen hi i tan a hnawksak em? I rilru dik takin chhang teh aw…. A lo hnawk anih chuan a hlawk lo teh ania. Hrehawm tawrh thlawnna mai a ni tlat. Ka hmangaih che.

He khawvela intlansiakna lamah hian Mizoram hmun hrang hrangah mi fate chu nasa takin an intlansiak a, kan zirna  (i zirna) let tamtakin mi fate chu an intlansiak mek asin. Kan vanduaina chu….. chumi boruak chu keini awmna veng kilkhawrah hian kan hmu phak ve lo tlat. Mahse, chu’ngte chu khawvela i intlansiakpuite an ni bawk si a. A tawpah chuan tunge lawmman dawng ang le? Hrehawm tuara thawkrimte’n lawmman duhawm tak chu an dawng ang a, i kawm phak lohvah an leng ang a, i hisap phak miah loh khan an nung ang a, i ngaihtuah phak loh danin i rualpuite hian an fate an enkawl ang a, fa puitling leh chhungkaw puitling an din dawn asin. Ka hmangaih che ka ti nawn leh ang.

Ro hlu leh rangkachak pek tur che ka nei lova, hlu pawh ka ti hek lo. Chu’ngte aia a let sang tam taka hlu…. I hmalam hun duhawm taka thlira, mi awhawm ni tura i nun khawchhuah theihna tur a ni pek che ka duh ni. Naupan lai leh tleirawl lai pawha rethei taka khawvel hun hmang hian i puitlin huna mi hlawhtling i nih si loh teh zawngin khawvelah hian i piang ve ta kha i la inchhir ngei ang. Chhungkua i la din ang a, eng finna hmangin nge i fate chu i enkawl ang a, i pasal chu eng quality duhawm tak hmangin nge i enkawl ang? Hmangaihna-in maw? A dik. Mahse, hmangaihna chauh hi a tawk lova, mihring min phuarkhawmtu ropui tak a ni ve tawp a. Chumi piah lamah chuan quality duhawm tak hmanga i pasal leh i fate i enkawl theihna tur chu he laisuih finnaah hian a innghat miau si a. Ka hmangaih che.

Pasal atana duh ngawih ngawih i nei em? Fa duhawm tak, puitling taka enkawl a, chhungkaw duhawm tak din i chak thin lo maw? A kawng a bumboh hle na-in Ka pe ang che. Ning ngawiha lehkha i zir lai te, chak ngawih ngawiha hlimna lem i thlir laite khan i pasal leh i fate ( i lo ngaihtuah thin)-te tana hrehawm tuarah inngai la, a hlawkna chu tel turah inngai tlat bawk ang che. Chu chuan taimakna thar a pe thei ang che ang em? I peih leh peih loh ngaihtuah lo la, a hrehawm pawhin nung tura thawk lak reng i mamawh a, nun khawchhuah nana i duty a ni tih i hriat ang chiah khan he khawvela mihring ni tura i duty chu hrehawm tawrh hmasak a ni tih hriatna nen i duty chu tilui tlat la, chu i duty chu nun khawchhuah na’na i duty ti a, second tina thawk i la ang chiah khan ngaipawimawh ang che. Zir hi hi ning em? Hringnun hi zirna-in a khat tlat asin. Zirna chu ninawma a kal loh laklawh tawh chuan khawizu ai pawhin a thlum thei hial asin. Nang aia rilru chaklo tamtak hi an dingchhuak a, nang aia harsatna tawk tam daihte hian mi ropui nih an hlawh tawh thin asin. Nang aia mi vanduai tamtak hian khawvel hi an lo daidar tawh a, i thei ve tih hi ka hrechiang a ni. A man chu thawhrimna a ni. Ka hmangaih che.

Ka fanu, pasalte tana hmeichhe duhawm takte hian hmeichhe duhawm tak an nih man hi an pe tlak hmasa phawt a, hlimna ropui tak an lei chhuak thin asin. A man i pek chhung chuan lungngaihna tuam vel leh hlimna chân ta vekah i inngai ang a, i ning ang a, khawvel hi i hne hial thin ang. A rah i seng hunah erawh chuan chu thawhrimna chu lawmthu i la hrilh thin dawn a ni. Ka hmangaih em em che

Midangte phutna leh midangte tluk lohna hi hmelma hlauhawm tak a ni a, i hma-a hna chhuak reng reng chu midang phut chhin miah lovin, mi tihdan pawh entawn hek lovin hlim taka hlenchhuah tum chhin teh. I vanduaina ni-a i hriat chu i chantawk khuarelah ngai la, hlim taka hmachhawn tum chhin teh. I lungngaih lai chu midangte tihhlimna hun tha atan midangte leh i chhungte tana malsawmna nih hunah hman luih han tum chhin teh. Hlimna mak tak maiin a rul ngei ang che. Thiam ni-a i inhriat hunah tlawm tlat la, i chanvo chang ve lo ni-a i inhriat hun chu tumruhna hmahruaiah hmangin i hmalama êng mawi tak thlir na’n hmang teh aw…. hlimna aia hausakna duhawm a awm lo ania. Ka hmangaih em em che.

Hmangaih ngawih ngawih i nei em? I lo nei mahna…. Hmangaihna hi mihringte min phuarkhawmtu ropui ber a ni a, khawvela thil hlu ber a ni reng a ni. Mahse, hlimna zawng zawng chu chu hmangaihnaah chuan a infun kim lo asin. A hmasa berah chuan inngainatna hi hmangaihna a ni ringawt lo, induhna mai a ni. Hmangaihna chu mihring mize inhriatchianna ril tak atanga zawimuanga lo kuhmum a lo par chhuak ta hi a ni. Tisa mawina avang te, hmelthat avang te, mize induhtawnna avang te, tisa châkna avang te pawhin kan lo inngaina thei. Mahse chu chu hmangaihna hming mawi tak kan puttîr ngam lovang. Chutiang anih chuan hmangaihna chu mihringte min phuarkhawmtu ropui tak a ni dawn si lova. ……. Hmangaihna chu tisa châkna vang emaw, hmel mawina vang emaw a lo nih hlauh phei chuan a tlo lo teh asin. Hmangaihna tak tak a ni lova, ‘hmangaihna sâwn’ a ni. Chu bakah chuan chu hmangaihna buaipuitute chuan hmangaihna tak tak chu an chen ngai lova, a vuakvetah an ral thak ziah asin. Chuvang chuan hmangaihna ni ngeia i hriat i thinlunga lo khat liam a awm pawhin – chu aia thil ropui leh ngaihtuah hmasak zawk tur; i damchhunga damlai thlan lung i phun a, i damchhunga i kawppui tur chu eng ang mi nge ni a, chhungkaw dinpui tlak a ni em tih i ngaihtuah hmasa tur a ni ang. Chuvang chuan i duhzawng leh ngainat zawng lakah chuan a tul dan chen chiahin i inthiarfihlim thiam ngei tur a ni ang. Chumi ti hlawhtling tur chuan ka ring tawk che a ni. Ka hmangaih vang che-in.

He’ng zawng zawng hi thil awm tawh sa tihdanglam tuma ziak ka ni hran lova, thil tak tak ni lovah i intibuai palh ang a, nun tak tak ni lo hi i nun hian a lo buaipui ang a, chu chu i chhiatpui si ang tih ka hlauh em vang a ni tih hria ang che. I duhdan leh châk zawng thunun turin puilting i ni tih ka hria a, ka ring tawk che a ni. He’ng zawng zawngte hi nangmah induat tak leh pangchang taka ngaihtuah lovin tumruhna leh tuarchhelna duhawm tak nen hmachhawn la, zawm ang che. I la lawm dawn si a. Ka hmangaih che.

Chhungkua-ah hian eng dinhmunah nge i din tih i hria em? Dinhmun duhawm lutukah i ding a, i hlu ngawih ngawih asin. I tel lo hian chungkua kalh hi a kim lova, chuti khawpa i hlutna chu i hriatthiam ka duh a ni. Hriatthiamna chu tawk ka la ti lo. I chhungkaw tan hian hmeichhe duhawm tak leh hmeichhe chhuanawm tak i nih ka duh a, i chenpuite tan hian innghahna tlak i nih ka duh a ni. Chu aia mihring an hlut theihna dang ka hre lo a ni. Ka hmangaih si che a.

He khawvela hlimna lem hi engmah a ni lova, hlimna ni-a kan hriat ai hian dikna ni-a kan hriata kan nun luih tlat hian rah duhawm tak a chhuah ziah zawk asin. Engti pawhin awm la, i laka ka rilru put dan hi ka thlak ngai lovang. ka thusawi zawng zawngte pawh hian i ngaihtuahnate tibuai ngai suh se. Mahse, i hmalam hi duh takin ka thlir a, i hlimna chu khawvela hlimna min petu a ni a, ka thlamuanna tak tak erawh chu i hmalama i thil tawn tur emaw, i lo tawn tawh emaw hi pangchang rilru leh ning rilru pu-a i ngaihtuah loh a, harsatna chu lungngaihna i hmachhawn lohva, khawvela mi puitling leh duhawm i nih theihna tura rilru huaisen leh tumruh i nihna hi a ni dawn a, beisei takin ka lo thlir dawn a ni. Ka hmangaih che a, ka ring tawk che a ni.

Tuipui zau tak chu miin a hleuh chhuah theih loh avangin tui an tla a, an thi thin a ni. He khawvel hi li zau pui mai a ni a, vaukam lehlam hleuh kai tur chuan nasa taka beih a tul thin a ni. Hlawhtling tur te, puitling tur te, zahawm tur te-in hleuh ve tang tang ang che. Ka hmangaih fo che.

I pa

This entry was posted on Saturday, December 4th, 2010 at 3:30 pm and is filed under More than words. Both comments and pings are currently closed.