By Elf Hmar
My father often narrated to me that the first Council office and the entire budget of Mizo District Council, at the outset, was run with funds borrowed from Mr. Pasung (or Pachhunga), known to be the richest man in the area in those days. Mr. Pasung was a Hmar.
Lusei speaking group in Mizo District, later declared Union Territory and now a State, with arriere pensee, gradually iconised Lusei dialect as Mizo, deftly utilizing the council machinery as tool for Lusei propagation – and, today, Lusei is synonymous to Mizo. As you dawdle along the streets and bazaar in Aizawl, you would often stumble upon an ordinary Hmar young generation who is ready to pounce on you the moment you speak to him in Hmar language. “Why can’t you speak in Mizo, idiot?” Chhangte clans in Mizoram are Hmars, originally known to be ‘Sangte’ (Little brother) in Hmar language. The deleting process of Hmar identity seems to work fast on account of Lusei speaking idiosyncrasy.
And now, burning topic of our time and a stark example of political shortsightedness in Mizoram: the government of Mizoram dallying in solving the Hmar issue and the protracted Sinlung Hills Autonomous District Council demand, constitutional right of the Hmars in Mizoram. Who expect the government of Mizoram to be a good Samaritan? The Hmars ask for their constitutional right and the government of Mizoram should recommend the demand to Central Government for their approval. Simple as that.
Insular government and self-styled haute monde, that’s how Mizoram state legislative assembly looks like. Passing a bill for change of Mizo (Lusei) to ‘any Mizo’ will not safeguard the haute monde culture. The fulcrum of Mizoram, the Hmars, supported by their fellow Hmars from neighbouring states – quis separabit, we the Hmars – can be foreboding in the fullness of time.
Consider the Hmars at strategic points in Assam can easily create economic road blockade for Mizoram state. Imagine the prices of essential commodities in Aizawl and surrounding areas spiraling upward. Food, oil and vote banks are important, isn’t it? So, act fast!
For a state government, resorting to force and suppression is costly and not advisable for a long term policy and purposes. The government of Mizoram should act fast and arrange positive, result-oriented negotiation with political insurgents in their state – HPC(D) and their delegation members nominated as permitted under SoO terms and conditions – and use funds reserved for security towards development programme of its people for self-rule and autonomy within the state.
Similar Posts:
- What if we had a PM like Lalthanhawla?
- United by YouTube
- LADC new CEM Sworn-in
- 90,568 rodent tails burnt
- Cabinet’s approval brings municipal body closer





April 5th, 2011 at 6:05 am
Chhiar i la.
April 5th, 2011 at 6:11 am
2nd
April 5th, 2011 at 6:13 am
:-S
April 5th, 2011 at 6:18 am
Manipur lam Hmar ho hi MIZO ah an lungawi ve lo a….Mizoram chhunga Hmar ho hi chu inti Mizo lo pawh ka la hre lo…a post tupa pawh hi Mizotawng thiam, manipur lam hmar, inti Mizo duh lem lo a ni angem aw..ka ti…rinthu..rinthu…
Manipur velah khi chuan “thendarh la, awpbet rawh” tih thupui kha a tla na khawp mai..tlangmi zawng zawng khi lungrual takin awm ta se Meitei ho tan khian huphurh awm tur tak pawh a ni thei a…mahse tunah khi chuan engkimah meitei meitei nisi in, a sira tlangmi ho khi anmahni leh anmahni in haw em em in an awm reng mai chu a ni…
Hmar ho hi lusei an ni lo ngei a…mahse kei chu Mizo ah hi chuan lungrual tlang thei ila ka duh khawp mai…
April 5th, 2011 at 7:10 am
Ka ngaihtuah thiam vak loh zang tak ani!!! :-S
April 5th, 2011 at 7:11 am
Hets!! ti nge a edit theih loh?. zawng tak ani tih tur! :-S
April 5th, 2011 at 7:38 am
elf hmar ka support top che aw……….. (Y)
April 5th, 2011 at 7:58 am
@mambawihi a eng ber khi nge i ngaihtuah thiam vak loh nachhan….???
April 5th, 2011 at 8:02 am
Hmar state a awm don tih na mi? A awm loh chuan mizoram in a tuar don tih na mi? Man lo fu niii :-O
April 5th, 2011 at 8:04 am
“Chhangte clans in Mizoram are Hmars, originally known to be ‘Sangte’ (Little brother) in Hmar language.”
I va dek hui de, ka laibung :-S
April 5th, 2011 at 8:07 am
#10 (Y)
April 5th, 2011 at 8:12 am
khaia,mamboihi chu va MAN awm ve le.hehe
badguys.com ni leh ta.zing thawh hlima saptawng chhiar chu ka tui leu,chhiar lo phots
April 5th, 2011 at 8:13 am
Chhangte hi hmar hnam tih chu- MIzo ah hian hnam intawm kan awm a ni zawk lo maw? Entirnan, hlawnchhing leh Hlychho, khawhring leh hmar khawlhring….chumi hnam zawk an ni tih sawi dawt tur chuan, chhui thui viau angaiin ka ring. Tin, Mizo hnam tamtak chu phuahchawp a tam viau si. Tuna chibing kan chawilar viau anih chuan, a chhan lian tak chu, cultural identity harhtharna ai chuan, political agenda a ni duh chawk..
April 5th, 2011 at 8:15 am
sorry khawlhring tihturah khawhring kan tih chu le.
April 5th, 2011 at 8:31 am
Englo ania…. ENGLO. Banner khi….Thlak a hun tawh fuuuu ni. Post khi chu ka tui na lampang ni pon ka hrelo,ka hriatthiam vakloh vang nge?
April 5th, 2011 at 9:02 am
Kan state pawna mizo hnahthlak te hi kan suihkhawm thei lo anih pawhin, Mizoram chhungah tal hi chuan inthendarh lo teh ang u.
TANRUAL HI KAN CHAKNA ANI SI A
(Manipur a mizo hnahthlak pawh te hi hnam khat ang chuan awm ve vek thei se chuan manipur te hi chu “kan ram” ti ngam hial tur kan ni asin maw le)
April 5th, 2011 at 9:03 am
“Consider the Hmars at strategic points in Assam can easily create economic road blockade for Mizoram state.”
He mi tawngkam kher khi hman a va ngai lo ve, vau tawngkam riau. Pu Pachhunga pawh chu Hmar lo ni mahse, Hmar-Mizo ani mai a, thai lanna chhan ho em mai, tunlai a Insuihkhawm thupui lai a, indan duh na rilru lo la put te chu a,
April 5th, 2011 at 9:12 am
Mr. Elfie,
I vehemently disagree with you. Pachhunga may have been a Hmar clan, but he considered himself as a Mizo. Mr. Elfie, I know Pachhunga personally, do you? You are quite out of line when you included threat of road blockade etc, a hopeless propaganda to your hopeless cause I might add. The truth is: You Hmar clans are Mizos through and through, whether you agree or not it doesn’t matter, you are all Mizos.
It’s a universal well known fact that Mizos are not exclusive of Lusei clans only, rather inclusive of all the hill tribes except Garo, Hajong, Khasi & Jaintia, Mikir/Karbi, Dimasa/Kachari, Chakma, Naga, Man, (these are non-Mizos, and they are never considered as part of Mizo society).
Furthermore, don’t get confused “Chhangte” as Hmar “Sangte”. No way. Chhangte are Lusei clan from time immemorial! Lusei clans from the beginning are: Chawngte, Sailo, Zadeng, Rivung, Tochhawng, Rokhum, Hrahsel, Pachuau, Chhangte, Chhakchhuak, Vanchhawng, Hnamte, Palian, Thangluah, Chenkual, Chawnglul, Hauhnar etc….
Hmar main clans (from which comes many sub-clans) are: Hrangchal or Lawitlang, Khawbung, Thiak, Lungtan, Darngawn, Hmar Lusei, Zote, Ngur, Leiri, Pakhuang, Biate: One of the sub-clans out of these is Sangte etc. (Chhangte is not the same as Sangte).
April 5th, 2011 at 9:19 am
Economic Road blockade te chu hmar ho chauh lo pawn an ti thei ang chu… Theih tih lampang ah chuan thei an tam ang, Dang ngam tak2 chu an vang ang ka ring 😀
April 5th, 2011 at 9:24 am
#18 (Y) (Y)
April 5th, 2011 at 9:29 am
Mizoram history lam i rawn ziak emaw tih nak a laiin HPC lam tan zawng a i rawn ziah chu le shaala.
HPC hai ka duh noh ding. an lung a mawl ta lu.
April 5th, 2011 at 9:32 am
Communal disharmony chawh thawh a tum deuh emaw ni le, a Hmar pui a han fuihpawrh duh dan vel chu!!! IPC Section chuti-khati hmangin book keuh se’ng ka va ti e. 😛
April 5th, 2011 at 9:48 am
Chibing rilru put tlat mai hi chu a va han atthlak thin ve aw. Pu Pachhunga te hnam thleng thlenga han chhui luh mai chu. Pu Pachhunga thlah te pawh an la awm a, an ngaihdan a ni ve reng ang em le?
Chhangte pawh chu a enga pawh chu lo ni se chutianga ui sa hauh tun a ngai emaw ni le. Hmar an nih pawh ka hre chuang lo va, lo ni ta reng pawh ni se a chhangte hovin an duh dan taka MIZO taka an awm kha va tihbuai an ngai lo.
Tin, unau vek kan ni kan tih rual rual hian hetiang zawnga min ‘threaten’ reng unau te hi hmelma tak tak aiin kan hmelma lian an la ni mai ang tih ka hlau mang e. Inthendarh duh zawng hi chuan tawng tlem hram hram teh ang u.
Kan “admin” te pawh ka request-na ni se hetiang propaganda thehlar nan hian he site hi kan hawng mai mai dawn emaw chu le?
MIZO nih ah hian i lawm phawt mai teh ang u, a him ber e.
April 5th, 2011 at 9:52 am
No 18 comment hrulah hian han tuihnih zawk duhna ka nei. Ni e, Hmar chuan Mizo kan nih zia chu kan inhre namueh mai. Mahse Mizorama cheng kan unaute zawk hian “Hmar mi Duhlian tawng thiam zawng chu Mizo ah an ngai a. Hmar mi tupawh Duhlian tawng thiam mang lo te chu Mizo tak tak ah an chhiar ve lo hi keini lo buai vena chu a ni ta.
Kum 20 lai a ral ta. Vawikhat chu Calcutta ah Mizoram lam unau pakhat nen kan in hmu a. Kan ti ti bawrh bawrh a. Mahse ka Mizo (Duhlian) tawng kha a lo original lo deuh a ni ang chu, “Mizo tak tak i ni nange, i tawng a va pai ve ?” min ti ta khauh mai a.
Chutah kei chuan Mizo tak tak ni e. Nang Mizo ah eng chi nge i nih ? ti a ka zawhna chu Ralte a nih thuin min chhang ah. Chutah kei chuan, “Nang Ralte mah Mizo i nih chuan, kei chu nang aia a let 10 velin Mizo ka ni,” ka ti ta a ni awm a.
Ka rilru chhungril tak atanga ka tih tum dan tak, “Nang Ralte, kan pu Chhura’n a biakbum hma daih che khan Mizo diktak kan lo ni daih tawh” chu ka ti em lo.
April 5th, 2011 at 9:57 am
LOL hmar lulian thluak thawl ho chuan Mizoram blockade an rawn vau vel ani maw. In duh leh Manipur ah va inhrosa la ti nia. Hmar ah pawh Manipur lam chhuak ho hi an inti Mizo duh lo tlangpui. Mizoram a hmar te aiin an pa te/ nu te tring treng in an hmel pawh a chhe deuh hlek tlang pui bawk. :-$
April 5th, 2011 at 9:59 am
Mi thenkhatina min rawn chhanletna tur niawma ka ngaih chu “Chhura biakbum chu Ralte ni lovin Pawih’ Vacha thlawhpui pawh Pawih an rawn tih ka ring a. Heta ka ziahna chhan ber chu, ka thil tawn lai taka ka rilrua a lan dan anga ka ziah a ni zawk.
April 5th, 2011 at 10:09 am
Aryan-a ang mi chapo, mimal mai ni lo, a Hmar huata haw em emtu- Aryan Luneu (a lu hi a te hle a ni ta ve ang, Hmarho sawi apiangin Hmar lulian ho tih hi a hmaih ngai lo) ang mihring an tam lutuk hi khawvel tihreawmtu an ni. Ani pawh hi a hnam tak ah chuan Vacha thlawhpui Pawite a nih ka ring ta.
Aryan Pawih Luneu i unaute hmusit turin eng chen nge i la dam dawn ?
April 5th, 2011 at 10:16 am
Manipur hmar ho hian mizoram a mizote inpumkhatna tichhe zawnga hnam bing, chi bing boruak hi rawn vawrh rawn vawrh lo se ka duh hle mai…Manipur a an buai khi an kham tawk lo emaw ni le….tuna comment a pawr deuh deuh ho pawh hi Manipur lam chhuak an nih ka ring khawp mai…
April 5th, 2011 at 10:37 am
Mizoram chhunga hmar ho chen tamna area SHDC khi ADC ah hlangkai selang, a ziaawm mai ang. An chanvo pawh a ni bawk e. Mahse, elf hmar thuziak dan erawh a lawmawm lemloh.
April 5th, 2011 at 11:00 am
Min vau zam in tum elomaw kan Hmar unaute ho chu? Manipur mi thenkhat hi chu an sensitive lutuk. “Ilo kalna Manipur” tihvang ringawt pawh hian zu han thinrim a.
Han sawi tamlo zawk mai ila kei hi chuan. Hmar thian tha tak tak hi ka nei ve nual a. Ka Mizoram lam Hmar thian ho hi chuan Mizo ah hian an lungawi mai a, Manipur lam Hmar thiante lakah erawh chuan Mizo hi ka ni bik tlat thin. An tia lawm, an sawi leh danah chuan “Mizoram vang a state neilo a awm kan nih hi” min tih khum thin. Mizo ni duhlo na na chu Mizo a chhiar tel tal hi chu ka tum lemlo. Bakah thil pakhat ka tawnhriat ve pakhat chu, Manipur lam unaute hi chu ram buai reng reng a seilian an nih vang nge ni, Hnam hrang hrang inpawlh a seilian an nih vang nge ni kan ngaihtuahna leh keini Mizoram lam seilian ngaihtuahna hi zu in mil thei tlat lo a. Ka ti thin Mizoram lamah an rawn tleh chho, buaina hi chu anla rawn chaw chhuak dawn alawm.
Alejendro Chhangte
Mizo 🙂
April 5th, 2011 at 11:05 am
A post tu hian a hmasain Mizo tawng a thiam a, a hmang duh lo lui hi engemaw tak chu a ni ta.
Ka patea hi manipurah a awm thin a. YMA jubillee lung an phun, uluk leh mawi taka kan siam chu Hmar hovin min rawn vuak sawm sak vek mai a, a tih hi ka la hrereng thin.
Mizorama Hmar awm, inti Mizo tak takte hi engtiklaimahin hmusitin an awm ngai lo. Amaherawhchu, mualpho leh harsatna tawh changa “Mizo ka ni” ti a, hun danga inti hmar leh em em si te hi a ni hetiang tawk fo thin.
Kan belh leh hram. Hmar ho chuan, “Engati nge H.T.Sangliana hi Hmar Tlawmte hnam ni si Hmarah a inhman ve loh” an ti anih chu. Ka benghriat ngeiah..
Chemtatrawta
Ralte
April 5th, 2011 at 11:14 am
Keipawh kan belh ve leh hram. Ka la hmuh tlem deuh vang emawni Manipur lam Hmar unaute hi han tuaino deuh hi ka la tawng ve lemlo. Berh ve te te, pumkhat chenghnih man tiat lek lek hlawm an ni. Mizoram lamah ve thung chuan, ka bialnu hi Pudaite (Hmar) a nia, a ni chu a tha duang hluah mai a sin.
Alejendro Chhangte
Mizo 🙂
April 5th, 2011 at 11:19 am
Alejendro keichu ka bialnu chu chhangte…. 😀
Mahse keichu Chhakchhuak ka nia NOI
April 5th, 2011 at 11:32 am
IN THINGIN IN HO HLAWM EM MAI!!!!!
Tunlai khawvel buai em2 karah hian hnam2 an ti tawh ngai lo mate(Elf Hmar) achangkang loh thlak em mai a..
Hnam han chhui dawn tak2 hi chuan sawi tur atam tawh adik ber leh awih ber tur pawh hriat a har tawh..
Mizoram mi ka ni lo a mahse Mizo ka nia chutah chuan ka lung a awi e..
Mizoram kan ram leh ram lo pawh ni se kan ram tak2 a ni chuang lo e…he khawvel hi kan khualzinna mai ania..kan awmna apiang hi kan ram ani mai..vai rama awm ka nia chuan chu ka awmna chu ka ram a ni hrih e..tiang thil ho lutuk thupui ah hian i buai duh suh ang u..
Tawng dang pawh nei mah ila unau vek kan ni(lungawi lo te pawh lo awm mahse)..Mahni ah hian chiang theuh ila chu2 kan tan a tha theuh ang..
Manipur,Mizoram tih vel ..inthliar bikna hi awm tur ni lo..mizo ka ni ka intih chuan mizo tak tlawmngai takin i awm zel ang u..
Mizo Ka Ni Ka hmeltha in ka dung asanga Ka Lawm e..Inih loh chuan ngawi mai roh !
Ka lawm e Jai hind!
April 5th, 2011 at 11:33 am
Mizoram pawn atang Mizoram inlo vei emem a. Simtawh teh u. Khovel in chawk zero takngial dawn. A chhunga miten kan enkawl thei lutuk.
Assam a hmar itih ho so,inti hmar an tlem ania. HPC ho chu,mi arpui awp laite zuk la duh a mawle! ELf, blockade chu han siam chiah ula.
April 5th, 2011 at 11:40 am
#34 Gold Flake chu ziak tha hle mai. Gold Flake Lights ani nge2 ang 😀
Ka zu daih dawn mawni le haha!
Tak2 in,Ziak tha ltk tlat (Y)
I rawn sawi ang khian ka sawi ve ni rawh se,ka trawmpui tawp che i thil sawi khi.
April 5th, 2011 at 11:41 am
ka thiam ve chhun. Ka lung a sen, ka chingpen ta lu
April 5th, 2011 at 11:44 am
BANG RAWH SE…!!
April 5th, 2011 at 12:00 pm
A post tupa hian a vil ngamlo ni mo?
A awm chuan hei rawn chhang teh se. Zawhna tlem chuah.
HPC hi eng a din chhan?Enge an thil tum?Enge an pawl hian a thawh?
Enge an trangkaina?
Hnathawk peilo,mi neih ang nei ve duh ve si,thawkchhuak peih
silo,mi bula pawisa dil/demand leh mi tihbuai vel mai2 hi ani lawmi an
tih/thawh deuh ber chu? Heihi keichuan ka hmuh dan ania…
Heng bak thil ropui tak tih/thawh anlo nei ru reng te anih chhuan
han sawi ve law2 la mawle……
April 5th, 2011 at 12:28 pm
Elf Hmar thuziak avangin Hmar zawng zawng, a bikin politics a anmi hmasa te thlengin kan dem ang tih ka hlau deuh, Elf Hmar pawhin a hriat phak lemloh nia ka rin tlem kan tarlang a nge.
Din a nih atanga Mizo Union thu kalpui lian tak pakhat chu Mizo hnahthlakte chenna bial zawng zawng huama Mizo sawrkar din a ni a; hei hi Hmar te pawhin an duh em avangin Mizo Union din kum 1946 khan hmar tlang dung zawng zawng, Assam leh Manipura Hmar ho chenna zawng zawng chu Mizo Union khan a fan chhuak vek hman hial a. Mizo Union-ah rinna an nghah bur avangin India Independence rualin Hmar ho chenna tlang dung zawng zawng chu Lushai Hills ah rinluh an lo inbeisei a. Mahse, chu chu a thleng ta lova; an tan chuan phatsan vawikhat-na a ni.
Feb., 4, 1948 khan khatih laia Manipur Premier P.B.Singh chuan Hmar te hi Manipur chhungah ‘Regional Council’ pek tumin a thlem a, “Mizo Union, Aizawl politics-manipur ramri sahthlak tuma thil titute hi zawmlo ula, in zawmlo a nih chuan vawiinah Regional Council ka pe nghal ang che u a, kan tifel nghal vek mai ang”, a ti a. Mizoram lama beh an duh zawk avangin chu chu an pawmlo. Mahse, 1952 a State Re-organization Commission hmanga Lushai Hills District Council a lo pian khan Hmar ho chu rinluh an ni leh ta chuang lova; an tan phatsan vawihnihna chu. Heta tang hian an thin a dam thei tak tak tawhlo, mahse beiseina nen an la thlir fan a, chu chu Peace Accord of 1986 khan a rawn ti beidawng leh ta a, phatsan vawithumna chu.
Ka sawi peih tawh rihlo e (8) (8) (8) tra..la..la..la..la
April 5th, 2011 at 12:43 pm
Dear Elf Hmar, what is the Hmar issue,huh?Seperation of Hmar populated areas from Mizoram??? Heaven forbid!You don’t have an issue,except making trouble for innocent people.Why can’t you just accept that you are Mizo?Don’t confuse Mizo with Lusei.You know what?I am Paite,I am Mizo,I don’t have seperate identities for both.The best thing for you and your HPC(D) would be to accept your identity as Mizo.I’ve been working for two and a half years now in District Council area,and I strongly feel that these areas would see more development if they do not have district councils
April 5th, 2011 at 12:49 pm
Kher lo : Naga hoin Greater Nagaland an sual chhuah zawh loh avangin Manipur a Naga awm ho zawng zawng khian Naga ka ni lo an ti kher lo……
April 5th, 2011 at 12:51 pm
:-O
April 5th, 2011 at 1:00 pm
#42: PAITE SqUINTED EYES read comment#40 and shut up your stinky mouth. 😛
Go thru the article first and give comment instead of insulting all the Hmar people.
April 5th, 2011 at 1:03 pm
#42 & #44
Ka tan leh ka rin…
Ten ten.. tablelamb
April 5th, 2011 at 1:03 pm
Hetiang hi a tha lo fo a ni! Cause a chianglo hi kan tam awm mang e 😛
April 5th, 2011 at 1:03 pm
Kal mai teh.
Post khi (N)
April 5th, 2011 at 1:04 pm
VaiVa, i in zo vek tawh a mi?
April 5th, 2011 at 1:10 pm
Silai tuiek a tin chung chein an ziah luih tir che ni loh chuan an chaw chhum tu ah tan ve tumin i in line ve niang maw akekekekekekekkekekeke chengkek.manipuri hel hlaua tlawn dur dur ho hi a(h)…
April 5th, 2011 at 1:14 pm
@shabito, I thil rawn sawi khi misual ah hian a lang teh fo va, rawn sawi chiang deuh the khai.
District council, UT leh state kan nih thleng khan Area hi kan duhthu vanga rin zau leh zim kan ni em ni? Leh lam atanga thlir chuan mi ram neih sa kan sahthlak sak te pawh a tih ve theih tho lo maw?