Archive for March, 2013

Thinlung hmangaihna mamawh!

Friday, March 8th, 2013

“HIV positive a ni tih a zep ngai lo a, zep ṭul a ti hek lo. Amah ang bawka HIV positive te tana thawk turin a inpe a, a hun tam zawk chu midangte ṭanpuinan a hmang ṭhin. “Tunah hian positive leh positive loh chungchangah Pathianin duh min thlantir leh ta se, ka inngaihtuah viau tawh maithei a ni,” ti hialin a sawi.”—TK-a Hnamte

Amah Lalchhuanzuali hi tunah chuan Mizoram a HIV positive-te tan ṭhahnemngai takin, social worker angin a thawk mek awm e. Nikum lam khan Washington D.C.-ah hetiang HIV lampang chungchang a khawvel ram hrang hrang inhmuhkhawmnaah khan, India aiawhin Dr.Ronald Lalthanmawia nen anlo kal nghe nghe a ni. Chuta a thusawinaah chuan Mizo a nihna chhuang takin, Kawrchei, Puanchei leh Vakiria a inthuamin thu a sawi nghe nghe a ni.

HIV paite (HIV positive) te kan thinhrik ṭhin fo mai hi a pawi khawp mai. A nihna takah chuan, natna kaichhawn theihah hian HIV tluk a kaichhawn harsa hi a vang ngawt zawk awm e. Hepatitis ho hi kaichhawn an awlin an hlauhawm zawkna a tam fo maithei. Entirnan, Hepatitis B angte hi, an thisen emaw kha khawiah emaw kai ta se, ni tam tak a ral hnu pawhin a hrik ala dam a, ala kaichhawn theih fo mai. HIV chu pawn boruakah a dam thei der lo thung!

(more…)

Zirtawpni, ka zir tan ni

Friday, March 8th, 2013

Zirtawpni zing a ni a, ka thianpa luikala ka thurualpui thin, ka kawmngeih em em nen chuan Tuivai lam panin mutbu, bel leh luikalna hmanrua nen chuan Pathianni pawh cham tlang tumin hlim takin kan inzuithla dun a. Kan kalna tur lui hi Mizoram leh Manipur inramrina lui, khawkrawk leh chhengchhia, suar tamna a ni a. Kan kal hunlai 2007 ah hi chuan sangha pawh an la tam khawp mai.

Zing dar 11 velah chuan luipui reh ruih mai chu kan thleng thla ta hlawl mai a. Ral lehlam chu Manipur, hel pawl hrang hrangte vawk lal lenna, Self styled army naupang te te ten M-16 leh AK-47 silai kenga an duh duh an check thinna ram a lo ni ta.

Luiah chuan lui mawng lam panna tur mau pum siamna tur satin kan buai nghal hle a. Pum kan siam zawh chuan kan thiandun chuan hlim takin lui mawng lam pan chuan kan tawlh thla tan ta a. Tuan leh manga mi tawh niawm tak lung inthuah erh urh mai kara, mau pum ther huang maia han inkar thlak chu nuam dangdai ve ang reng thin tak a ni.

Peng lawk ila. Tuivai hi Manipur tanga rawn luang chhukin, Mizoram leh Manipur ramri tawite a zawh hnuah, Daido khaw bulah chhim lam panin Mizoram chhungah rawn luang lutin, Aizawl leh Champhai Ditrict inrina a rawn zawh thla zel a. Heng khua Daido, N.E Tlangnuam, Khawlian leh Phuaibuang a luan kual hnuin, a rawn luan luhna bul Daido khaw thlang lamah a luang chhuak leh a. Tichuan, Mizoram leh Manipur ramri zawh thla zelin, Ratu thlangah Tuivawlin a rawn fin hnuin, Khawpuar thlangah Manipur atanga rawn luang Tuiruang nen anin fin ta a. Hetia an infinkhawm hnu hi chuan lui lian tak a lo ni ta a. Tichuan, hmar lam panin Mizoram leh Manipur inrina zawh thla zelin. Mizoram hmar tawpah, Tuiruang (Barak)tih hmingpuiin Mizoram a luan chhuahsan ta a ni.
Khawpuar thlanga Manipur atanga rawn luang Tuiruang nena an infinna hi Tipaimukh Kai bul lawk a ni a. He lai hmun Tuivai leh Tuiruang infinna hi ‘Lalruanga chhum halna’ an tih kha a ni nghe nghe.

Pum hma lamah ka thianpa chuan ruksai(racksack) ak puar luah chungin pum chu a khalh a, keiin a hnung lamah thuin ka lo hawlh kal pui ve mek bawk a. Li champo mai, lung bang sang takin a karcheh khup mai kara kan inkar laite chuan kan pum karna mau chuan li chhuat chu a zuk hawlh phak tawh thin loh avangin, tui dum kuk mai han bih thlakte chuan hnungzang hi a hit mer mer thei a.
(more…)

Korean Film (Serial) Zunzam…..

Friday, March 8th, 2013

ZONET Cable pawt kan ni a, hman zan chu tihtur ka nei lo chuan Local Programme-ah hmuhnawm ka zawng kual e ka ti a, mahse mak ka tih deuh mai chu heng – ZONET Daifim, ZONET Senhri, ZONET Nauban, ZONET Dingdi, ZONET Zamzo -ah te hian Korean film hlir an lo pe nia!!!!! Hetiang bawka nasa hian LPS lam pawhin an Local Channel tam takah an chhuah ve tho a ni awm e.

Hetah hian mipui chu a mawh phurtu hmasa kan ni. A chhan chu kan en duhzawng a nih miau vang te pawh a ni mahna. Mahse, (kan ti ve lawk) Zonet leh LPS neitute lam hi an insawifihlim mah mah em aw…… Dan (Law) atang chuan lo insawi fihlim thei ta pawh ni sela Vanramah hian an insawifihlim ve thei ang em?

Tin, Korean Film hi sual a ni e ka ti lo va, a tha lo pawh ka ti ngawt lem lo. Mahse, he Mizo hnam hian he Korean Film hi kan la zo lo deuh chu a ni tih kan tleirawlte nunah hian a hriat ta khawp mai, a then an cher tawlh tawlh a, a then an dâng tawlh tawlh a, an then an lo OD a, a then lah an muhlum ta hial bawk a!

Thil pangngai, tha takte pawh hi a hmangtuin kan zei loh luatah hian kan hmang sual leh thin! Kan hman thiam loh tur hi chu inchhawp loh mai hi a tha, chu chu Korean film chungchangah pawh hian ka ngaihdan dik tak chu a ni e.

Tin, kan Cable TV neitute pawhin mipui en chak zawng mah ni se, a mipuite hian kan chhiatpui miau si chuan Kristian ram kan nihna angin han pe chhuak duh tawh lo ngam ngat mai se, an va ngaihsanawm lehzual dawn em! Chungte avang chuan Pathian zarah an chân nasat phah lutuk chuang lawng chu maw. Chutichuan, Chanchin Tha nena inmawi rengin an chhuah tur te hi han thlifim ta sela Malsawmna hi an dawn phah lehzual lawng maw ka ti ve  a ni.

Chun Nu Hmangaihna

Friday, March 8th, 2013

Sawifiah phak loh, hmangaihna
Nute’n fa an hmangaihna hi sawifiah thiam lohva thuk a ni. Mual min liamsan chinah ngat phei chuan an tel lova nun a ruakzia hi, a khawharthlak vawng vawng thin. Kan nute chu an rethei emaw hausa emaw, hmeltha emaw hmeltha lo emaw an dang chuang lo. An fate min hmangaih dan erawh a pangngai vek. Nu thenkhat, an dinhmun leh khawsakin a zir loh avanga mahni fate kalbosan tlemte awm mah se, khawvel hian nu hmangaihna hi a la hrechiang zual zel dawn a ni.

Hmunphiahin min vua
Ka ngaihtuah let leh hian, Nu zaidam leh nunnem ka nei kha vannei ka inti thin. Ka hriat theih chinah ka nu khan kut min thlak ka hre ngai lo va. Vawikhat erawh Primary sikul kan kal laiin ka nau hmeichhia nen kan inhnial a. Ka nu’n inhnial tawh lo turin min tih hnu paw’n ka nau chu a la ngawih duh loh avangin kan bansan mai lo.

Tichuan le, ka nu tihngaihna hre lo chuan, ‘hmm, hei leh chen hi kut ka la thlak lo che u‘ tiin kan unauin min dintir te ta a; kan chalah hmunphiah kuangin a khawng kauh kauh a. Min vuak avanga tah chu a hnai lo, ka nau nena inhnial thinrim e ti lo chu, kan nui dun ham ham. :-D

Maian bai
Thingtlang naupang nafam chu, inrinni a thlenin ka nu feh kan zui thin a. Ka nu hnathawk chu thlamah kan lo nghak mai a.

Tin heti hi a ni a, chaw fak a’n hun a. Hnathial hnah ngeia chaw fun kha a tui thei tih kan hre ve vek a. Chhei le, theihtawp tak meuha thahnemngaiin chaw chu kan han ei tawk a. Ka nu chuan muang changin, a hming chauh tak takin chaw tlemte a ei thung. Ka la theihnghilh thei lo. Rim taka hnathawk kha a ril a tam dawn tih a hriat reng. Mahse, a fate puarna a nih phawt chuan riltama awm kha a pawisa miah lo.

Happy Women’s Day!
Vawiin Women’s Day-ah hian, mi(sual) hmeichhia (nu leh nula, tleirawl te thlengin) te zawng zawng duhsakna ka hlan a che u. In pasal fanau, in chhass te tan mi rinawm leh nghahfak, midangte tana malsawmna lo ni zel ang che u

The Bible, according to History Channel

Friday, March 8th, 2013

TV Series hmuhnawm tak

Discovery TV network hian Bible leh a kaihhnawih hrang hrang programme an siam thin a, Mahse secular point of view tak tak anni zel. Mahse kar hnih kalta atanga History Channel in The Bible an chhuah chu a ziak ang deuh tak, quality sang tak ani. Tunah chuan Season 1, Episode 1 leh 2 chauh a en theih a. Ringtu tan chuan en ngei ngei chi. Ka rin dan chuan Gospel music video siam tute pawn Mel Gibson a film The Passion ami an hmang sup sup ang deuhvin The Bible (2013) ami hi an hmang uar phian ang.

History Channel hi ram thenhkata History A&E nen a inang lo. India ram cable network ah chuan a hmuh theih rih loh ka ring.
YouTube Preview Image

TV series mah nise, hun an ren aniang, Jakoba leh Josepfa an kal kan daih. Ambrahama leh Isaaka ne pafa atangin Mosia a thleng duai.

Hetah hian a en theih. Hetah hian a en theih. https://www.free-tv-video-online.me/

Tawngtaina

Friday, March 8th, 2013

Tumkhat Tel Aviv atanga Mumbai pana thlawhnaa kan chuan laiin kan thlawhna chu thlipuiin min nuai ta mai. Air Hostess ho chuan a hlauhawm loh thu an sawi chunga life jacket hman dan an sawi takah chuan thil ri hlekah pawh ka meng tang hru tawh mai. Beiseina sang tak nen ka tawngtai a; a hnu reilo teah a reh ve ta mai. Mak ka tiin ka lawm hle.

Hetianga harsatna kan tawh a, kan tawngtaia, chhana kan lo awm chiah hian, “Lalpan kan tawngtaina a ngaithla thin. Kan dil apiang erawh a aw mai ngai lo. A changin ‘nghak rawh’ a ti a, A changin ‘heti chuan ni love” a ti bawk thin. Kan tan a thil tha a ruat zawk vangin. Pathian khawtlaina hi min hnawlna a ni lova; kan tawngtainate a ngaithla thin a ni. Kan harsatna engkim a hre vek a; ni tina kan lungkham em em pawh a hria a ni. A tanpuina chu a rawn thleng mek a ni. Hringnuna kan mangannate a thlir reng a. A hnen kan pan lehna hmanruaah a hmang a ni. Ani chu a rinawm a ni tih i hmu ang. I harsat leh mangan lai ber pawh khan i tan thil tha ber a lo ruat diam tawh asin!

Kristiante nunah hian tawngtaina chungchang hi sawi uar tawk a awm thei lo. A chhan chu van hawnna chabi a nih vangin. Kan thlarau nuna Pathian hnathawh theihna thlentu a ni a, tawngtaina chuan Thlarau Thianghlim thiltihtheihna chawk thovin Bible thute chu ruh chhunga meiling inkhung ang mai in a ti nung a. Ruh chuktuah thlenga kangin Isua Krista’n a taka min awmpuinate min hriatchiantir thin a ni. Tawngtaina chuan nunna, thlarau leh rilru a tilawm a; Pathian duhzawng hre thei tur leh zawm thei turin kan mit a ti meng a; min tichak bawk a ni. Tawngtaina chuan tlang sawn theihna mai nilovin kan duhna a tichak a; kan ngaihtuahnate Lalpa a nghatin sual leh setana hnathawh do let theihna khawngaihna min neihtir a ni.
(more…)

Simna

Thursday, March 7th, 2013

Pathianin lei leh van leh a chhunga thil awmte a siam zawh vek hnuin mihringte chu amah kawm hlim turin min siam ve chauh va; mahse chu a mihring siamte chu suala an lo tluk tak avangin an thlahte zawng zawng chu misual, boral mai tur kan lo ni ta. Chumi chu ngai ngam lovin Pathian chuan a fapa mal neihchhun Lal Isua Krista chu kan dam nan a rawn tir a. Kalvari tlang Kross lerah anchhe tinreng phur chungin a nun a hlan a nih kha.

Kha thil kha kan rin phawt chuan chhandamin kan awm ang a; Vana kan tana lallukhum daha awm chu kan chang ngei ang. Kan rin loh erawh chuan hremhmun rapthlak tak kan hmachhawn vek dawn a ni.

Khawvelah mi fel famkim kan awmloh avangin mi zawng zawng chu misual, siamthat ngai. Sual sim tur nei vek kan ni. Mifel sim chuan tur nei lo 99 aiin misual pakhat sim chungah kan Pathian a lawm zawk avang hian kan sim tur a ni. Ngaihdamna hun a la awm lai hian mi tinin kan hringnun kaltate in enletin kan sualte I sim ang u. Chutilo zawng chatuan hremhmunah kan kal hlauh dah ang e. Chutih hunah chuan inchhirin awmzia a nei dawn tawh si lo.

Pathian thuah kan sâng, kan dai ril kan ti thin tak nain Mizote hian Pathian thu thenkhat a awmzia hriat fuh chiah loh kan nei a. Kan man fuh tawk lohte zingah hian simna pawh hi sawi hmaih theih a ni lo vang.

Simna chu khawvel atanga hawikir a Pathian hnena kirna a ni a. Thilsiama lungawina famkim neih tuma kan rilru leh ngaihtuahna te khawvel thila innghahtir kan tumna atanga hawikir a, Pathian hnena tlukluhna a ni a. Pathian tel lo chuan mihring hi a awm thei lo a ni tih hria a, fapa tlanbo anga inchhir a mahni thlitih sual leh ngaihtuahna dik lo zawng zawng dah bova inngaitlawm taka Pathian hnena tlukluhna a ni.

William Barclay chuan, “Simna chu mahni kawng zawh lai kalsana Pathian lam kawng zawh a, lei lam chauh kan thlirna atanga van lam hawina leh mahni hawi zawng thlak a, Pathian kal bosanna atanga kir lehna a ni,” a ti a. Simna lo chuan chhandam a nih theih loh a; Pathian paw’n a ngai pawimawh em em a, Thuthlung Hlui leh Tharah vawi tam tak sim tura kohna kan hmu.

Sualna avanga mi a inchhir loh chuan a sim ngai lo va, mahse inchhir ringawt a tawk hauh lo. Sual nih inhriat a, inchhira mittui tlakna hi simna a la ni ringawt lo. Ngaihdan/rindan tha neih ringawt hi simna a ni lo va, sual kalsana thiltih sual bansanna a ni ngawt hek lo. Simna chu thinlung thlakthlengna leh thiltih thlakna a ni.

Simna dik tak chuan a chunga mite a huam vek bakah inngaihtlawmna a keng tel ngei ngei thin. A thinlung a keh a, misual nih a inhria a, Pathian hnen a pan a, A hnenah a tlu lut a, nun inthlakthlengna a lo awm ta thin a ni. Simna dik taka miin a sim chuan sual a hua a, setana dovin theihtawp a chhuah thin.

Piangthar kan tam a, da leh pawh kan tam. A chhan chu simna dik taka kan sim loh vang a ni. Sual nih inhriatnaah duhtawk kan ngah a. Kan thiltihsual leh ngaihtuahna dik lote bansan kha simna a ni ringawt lo va, simna dik takah chuan heng sualte bansan hnuin Pathian hnena kir lehna a awm ngei thin a ni.

“Ngai teh u, tun hi hun lawmawm chu a ni a; ngai teh u, tun hi chhandamna ni chu a ni,” (II Kor 6:2) Tun hi sual simna tura hun tha ber a ni.

Keima thu nawi bawk

Thursday, March 7th, 2013

# Thlahtu te ropuizia sawi fo suh, tu nge i nih tih kha a pawimawh zawk.

# Chapona chuan mualphona a thlena, inngaihtlawmna chuan hnehtu nihna dinhmunah min hlangkai thin.

# I ngaihdan zawng zawng kha pawm vek turin midang beisei suh, ngaihtruahna hran nei theia Pathian siam tho a nih kha.

# Ka fiam che ka fiamthu, kan tih phenah hian thutak tlem tal a awm thin.

# Hmangaihna nei ngai reng reng lo mihring chu, dil tui tlin theih lohna anga tawmkai lo a ni ang.

# Harsatna i tawh laia puhmawh tur i zawn mai chuan i chak tawk lova a ni.

(more…)

MIZO KRISTIAN-TE LEH ATHEISM CHANCES

Thursday, March 7th, 2013

A, ka laklawh tlat! Junior berte zing ami ni mah ila zawhna kan inzawt pawp ta sa sa tun tum chu ka’n sual leh leh lawk anga. Senior-te khan min lo hrethiam hram ula ka beisei leh phawt ang ch’u.

Atheism/Atheist chungchang chu kei aia bel, ka hriat bak bak hria in ni ang tih hi ka ring a, chuvangin Atheism chungchang chu ka sawi zawm lo phawt mai ang. Kan topic ang hian lut nghal pawp mai ila(h). Thuhma bâk chu pehhêl kual deuha sawi tum lo ila. A khal deuh a nih tâk leh kan vaw darh law law mai dâwn nia.

Keimah lam:
Artist ka ni lo va, writer lah ka ni hek lo; thiamna lamah phei chuan a bo tawk leka thiam; tawng bungrua lah nise mi dangte ha hawlh za tâwk lek bawk; mi biangbiak lamah chuan chingpirinu hmel anga simile feis nei lo; mahse, mahni tapchhak zâwl atanga ka lo vei ve êm êm, vei chhuahpui awm chuang si lova ka lo chil per au pui ve duam duam thin thil a ni a. Chu thil chu ‘Pathian awm rin lohna remchang,’ kan ti dâwn nge? ‘rin duh lohna tizualtu’ kan ti zâwk dawn? Engpawh chu nise topic ka hêl thui mah mah ta, lut phawt ang aw. A tlak tlak vanduai ti teh ang.

Vawi khat leh chiah site dang hming ka’n lam ri leh teh ang!
Sawi tawh angin facebook lamah groups hrang hrangah thiante duhsakna avang leh kuthlei zarah ka awm ve nual a. Gospel groups leh I.T solutions lamah ka active deuh ber. I.T lam chu sawi zui mai tûr pawh ka hre lo, (doctrines an post ve ngai loh vâng a nia’nge). Gospel groups thenkhat lam ka’n thlir phawt anga, a bâk chu ‘live’ tualchhung lam kan thlir leh ang.

Hmar association ten denomination service hran neih an duhlo

Wednesday, March 6th, 2013

Hmar Christian Fellowship Delhi (HCFD), Hmar Students’ Association, Delhi (HSAD) leh Delhi Hmar Welfare Association (DHWA) te chu Independent Church of India (ICI) in an denomination bik a tan service hran neih an tum avangin an lungawilo hle.

Hmar.in report dan chuan Bethesda Social Service Centre (BSSC) ah Independent Church of India (ICI) hruaitute – Moderator Rev. Darsanglien Ruolngul, General Secretary Rev. Dr J L Songate, Finance & Devel­op­ment Sec­re­tary Rev. Lal­neikhup Hmar leh Evangelism Secretary Rev. Rosung Sinate, ten ICI inauguration an neih lai in, Hmar thalai leh welfare hruaitute tam takin pawnah an lungawilohna lantir nan an lo protest a. Police te pawh an duty phah hial bawk a ni.

Service hran an neih chuan hmar ho inpumkhatna a ti chhe thei a an ngaih avangin Hmar Christian Fellowship Delhi (denomination-less service) a ICI member ngei te pawn he thil hi an dem hle a ni. hmar.in report dan chuan mi 20-30 vel chuan ICI ah an hming an ziak lut tawh a ni awm e.

Hmana Bangalore lama thil thleng te pawh kha min ti hrechhuak zawk mai… :) tren tren…

Source: hmar.in

“We don’t want another division among the Hmar. We don’t need disunity. We don’t want any Hmar denominational church in Delhi,” chanted the protesters, who are from various denominations including members from the ICI. Observers say that this move by the Delhi Hmar community could be the “first of its kind in the world” where an entire community and youth leaders have taken a stand against the “divide and rule policy by church leaders”.

Watch video:

(more…)