Mizo Saptawng Thiam Ber

October 10th, 2011 6:42 am by lushai_er

-    Dr. Zokuma (Vety)

[He article hi ka post tawh emaw ka ti a, mahse ka lo la post lo niin. 2004 vela ka type chhuah tawh ani. Mizoram Civil Pensioners Association Annual Magazine 1994 ah chhuah a ni tawh.]

Tuna la dam kum 50 chunglam, High School rap phak chin te chuan Pu Sangliana Tochhawng [RIP] kha “Mizo Saptawng thiam ber” tih anih thin kha kan la hre vek awm e.

Tunlai thangtharte chuan chutia ‘Thiamber’ han intih bik chu pawm harsa an ti deuh tawh mai thei. English a M.A leh a chunglam te pawh tam tak an awm tawh mai thei a. Sap zinga seilian, Mizo tawng pawh theihnghilh zawk hial te pawh an tam tawh si a, Pu Sangliana ai a thiam zawk a inring pawh an tam tawh mai thei ani.

Engpawh nise, 22nd Oct. 1989-a a boral thleng kha chuan “Mizo Saptawng thiam ber” title kha tuma chuhpui lohvin a liam pui kan ti thei ang.

Engang chiah in nge Saptawng kha a lo thiam bik a, “Thiam ber” nih a lo hlawh tak mai kha chhut tham tak ani. Mizo zingah B.A (English Honours) pass hmasa ber chu a ni phawt mai a. Amah aia hma hian Mizo tlangval thahnem fe in B.A chu an pass a, hnu deuhvah M.A te pawh an pass ta a. Rei leh deuh hnuah M.A(English) te pawh an pass ta a. Chuti chung chuan “Saptawng thiam ber” tia Pu Sanga lan tumah an awm ta chuang lo.

A lo thiam ber takmeuh em ni ang tih i lo chhut teh ang u.

1.Naupan lai atangin Saptawng hi a manfuh hrim hrim chu ani ngei ang a; vanneihna ropui tak pakhat a neih chu a u pasal, Pu R.Buchhawna B.A hmasa pawl ami kha lehkha thiam thei tak a ni a. Saptawng Dictionary te pawh siam thei hial anih kha. Ani khan in lamah a zirtir nasa hle thin tih Pi Biaki (Mrs Buchhawna) chuan a sawi thei. Pianpui thiamna neisa pawh nise chu chuan English a man fuh tir anih hmel hle ani.

2.Shillong Govt. High School atanga  Matric a zawh hnuin, Syhlet Murarichand College-ah a zir zawm a. Chunglai hun chuan helai hnai-ah Gauhati Cotton College nen chiah Govt. College awm chhun anni a. Zirtittu te pawh Sap an la ni nual awm e. Chu College atang chuan 1933-ah Intermediate Arts-ah “THE BEST CONTRIBUTION OF THE YEAR IN ENGLISH” tih chawimawina Certificate a dawng phak a ni. College pum huapin English, Drama, Cricket, etc., faculty hrang hrangah kumtluana an chievement record atangin kum tawpah lawmman hmu tur an thlang chhuak thin a ni awm e. Hetiang functionah hian Assam Governor te hial pawhin an tel pui thin ani.

Kum 1936-ah he College atang hian B.A (English Honours) chu Second Class-ah a pass a, an College atangin First Class an awm lova; Culcutta University pumah 13-na a tling phak.

3. Kum 1937 khan, a vawikhatna atan Shillong hmunah I.P (Indian Police) Competitive Exam-na an nghat ve a, Vacancy pakhat inchuhin candidate 30 an exam ani. Hemi tum pawh hian English-ah mark 117 hmuin a sang ber a, mark 110 hmuin a dawt ani. Chutih lai Assam milian fa te zing ami, Imdad Ali leh Benode Behari Dey te nen an sang fal a. An Board Chairman fapa Imdad Ali  chu a tling ta in nakinah chuan Assam IGP te pawh lo ni chho ta kha a ni.

Hemi tum pawh hian Syhlet-a a hming a lo lan tawh avangin heng milian fa ho te pawh hian an huphurh ve hle a ni awm e.

4. Kum 1943 lai khan Shillong Govt. High School-ah Assistant Teacher hna leh Hostel Guardian hna a chelh laiin, Assam ram British Chief Engineer hnuhnung ber chu Sapram-ah a haw dawn a. A fapa kum 7/8 vel mi tur English Tutor-ah atan Pu Sangliana berkher kha zuk ruai teh mauh mai a.

Khanglai hun khan Shillong Govt. High School Headmaster chu keini ram zirna ang deuh bawkin Welsh Missionary lehkha thiam tak mai Rev. Pugh, M.A(Oxford) ani a. Assam Sawrkar Directorate of Public Instruction (Education Director) te zawk pawhin Educationist anga engkima an rawn ani an ti. Sap-ho zinga well-known writer hmingthang, Sir. Linkletter te meuh pawh dawl ve phak anih angin an Sap pui te khan an ngaisang hle ani. Chu Chief Engineer pawh chuan Pu Pugh-a thurawn angin Pu Sangliana chu tutor atan a lo ruai a lo ni reng mai.

Heta tang ngawt pawh hian Pu Sangliana saptawng thiam dan kha, tun lai tawng takin, a lo theuneu lo hle a ni tih kan hre thei mai awm e.

5. Pu Hrangaia (RIP) khan Mizoram Bawrhsap Maj. A.G.McCall, ICS bula C.I anga a awm lai khan, Pu Sanga B.A zo hlim reilo deuh hna chhiava deuh thawkin a chhawr ve a. Pu McCall pawh chuan saptawng thiam a lo ti ve hle ni tur a ni, “Sangliana hian kei aiin Saptawng a thiam zawk,” a ti tih Pu Hrangaia khan a sawi thei.

6. Pu C.L. REma, M.A (English) khan kum 1955 Aizawl C/D Block-ah Project Executive Officer hna a thawh lai khan Pu Sangliana a la tluk loh zia heti hian a sawi bawk. Readers Digest-a,’ It pays to increase your word power’ tih column-ah hian, “Kei chuan 12-13 vel bak ka tidik thei mang lova, Pu Sanga chuan 17-20 vel a tidik thin an ti a, ka lo la tluk lo hle dawn mai,” tiin.

Pu Sangliana khan Saptawng zawng a lo thiam nangiang zawng a ni awm e.

[P.S : Hmanlai thil deuh pawh ni tawh mahse, hriat ve reng rengah ka rawn post ve leh ngawt a ni.]

Similar Posts:

Recent Posts:

57 Responses to “Mizo Saptawng Thiam Ber”

  1. 1
    rowland vanlalawia Says:

    Mite anga han lar vut chu ani lutk lo em ni le?

  2. 2
    johnny_ralte Says:

    a ngaihnawm e. Grammar a thiam hle a, tawng lamah pawh a accent a nalh viau turah ngai phawt teng.

  3. 3
    levodopa Says:

    tha hle mai

  4. 4
    H.Vangchhia Says:

    Tawng a man hle anih dawn tak khi (Y)

    Saptawng hi ka thiamlo khawp mai, thiam har pawh ka ti. Bolo tawk hian ka ti ve ne ne reng chu ania hairehai 😛

    Ti daih ila GK atan mai mai:

    Saptawng thiam chanchin ani bawk a, Saptawngin kawngkual, dul atanga kan hnunglam tehkual hi “waist” ani tih kan hre theuh awm e. Anih chuan waist hmalam chu belly/stomach ani kan ti theuh anga, kan nâk pawh “side” kan ti bawkin ka ring a. Hmalam stomach anih a, kan nâk side anih chuan a hnunglam hi enge hria in awm em?

    Tunlai English ho pawh hian American ho sawi angin “Lower back” hi an ti ngawt zel a, a hming tak2 hria hi misual member ah hian kan awm em aw? 🙂 tra la la la la

  5. 5
    roseparvul Says:

    Muantea te, zo ho te hian an tluk angem le? 🙂

  6. 6
    century child Says:

    sap pachal be aa vek thei khawp anih dawn khi a :-D(fth)

    #4 waist,belly,side te khi hming tak tak an nih chuan ‘lower back’ pawh khi hming tak tak a ni ve mai ang chu maw ka ti mai 😛 😛 hre lo first

  7. 7
    XaiA Says:

    Saptawng a thiam na chhan chu Mizo tawng pawh a thiam tel vang a niang…Pu JF a pawh khan a ngaisangin ka hria.

  8. 8
    lushai_er Says:

    Hman ni lawk khan Senior Citizen pakhat nen kan ti ti naah, “Hmanlai Mizote zinga Saptawng thiam bera kan neih ‘Pu Sangliana’ kha, tunlai thangtharte chuan in hre phak tawh lo anga,” a tih khan he article hi rilruah arawn lang zawk a, a chanchin kim chang lo mahse post tikim tuah tal a tha a lawm le tiin ka rawn bel ve mai a nia, kei pawn ka hre chiang bik miah lo.

  9. 9
    saint sammoo Says:

    @hairehai: med. ho hian lumber an ti deuh in ka hria, med. Ve lo ho hian kan hmanpui lem hlei lova. a dang ka hre hauh lo.

  10. 10
    saint sammoo Says:

    pu JF-a khan a love letter-ah khan a sawi lang zauh2 tih mai loh chu fumfe taka hriatna ka nei hauh lo mai. Jf-an ualau taka ‘ka tluk lo’ a tih thinte zinga mi kha a ni miau a(Ani leh vanlalnghaka. pa pui tak zawng a ni phawt ang.

  11. 11
    Tete-i Says:

    (Y)

  12. 12
    henrybkt Says:

    a ropui thlawt a ni

  13. 13
    RenghangMan Says:

    A kutchhuak engemaw tal rawn tarlan tur awm ta se ka ti khawp mai. Nge thuziak mi a ni lemlo le aw, chuti taka a lar lemloh chhan hi.

  14. 14
    lushai_er Says:

    #13 : Thu ziak chi a ni lo ani mai thei, kut chhuak a neih phawt chuan a fapa ka lo dil ang. Kei paw’n chutiangin ka lo ngaih ven lem lo.

    Kan mithiam rual u te hi an lo thiam aniang ‘ST Quota’ tel lo khan an lo survive thei a nia. An zirna a that vangah a puh loh theih loh ang. Kan education reform kan tum dan hi rawn thoin rawn hawi leh se an lungawi vak bik lo mai thei a ni. Cental Boards-ho exam kan ngam ve hunah kan la tha ve mai ang chu maw?

  15. 15
    dolly dollz Says:

    Hetiang khawp a mithiam te chu ngatinge a lar loh le? Tuna a chanchin ka chhiar hi ka hriat vawi khatna ani.

  16. 16
    lushai_er Says:

    #15 : Dawli, a lar lai hian kan la piang ve hman lova….lolz!

    A hunlai chuan a lar thawkhat a nih ka ring, Senior Citizen-ho hian Mizo zinga Saptawng thiam berah an la ngai tlat mai. An titi naah pawh an la vawrh fo!

  17. 17
    lrpa Says:

    @Pu HV, ‘small of the back’ te kan ti mai thin 🙂 .

  18. 18
    malsta27 Says:

    Saptawng thiam tak te hi an ngaihsan awm khawp mai……. mahni tawng a nih loh vang hi nge ka ti hleithei lo, mahse hriat ang chhun2 hi ka ngam ve hrim2, soi ve pop2 zel a an hrethiam ve zel tho niang chu ka ti mai 😀 😀 .

    @Lrpa#17 (Y) (Y)

  19. 19
    As_khiangte Says:

    Thil hrang hrangah ‘ber’ dinhmun hauh thei kan nei thei hi a lawmawm khawp mai, a hun laiin ber nihna an lo pe a, tunah hi chuan saptawng thiam ber thlang dawn ila a harsa ve viau tawh ang.

    Pachhunga Univ. College Silver Jubilee lawmnaah khan an sawm a, saptawnga thu sawi tura request a nih angin a sawi a, a thiam khawp mai, enge a sawi phei chu ka hre tawh lo.

  20. 20
    As_khiangte Says:

    English-Mizo dictionary a siam kha mawle, kan naupan lai kha chuan kan nei thin, an publish zui ta lo a nih dawn hi.

  21. 21
    PKfanai Says:

    Post tha tak ani e. Mizo zing a B.A.(English honours) degree nei hmasaber (1936) anih avang khan, Pu JF-a te ang mi pangai leh polite khan English-mizo dictionary a han siam te khan, thuhmahruaiah Pu Sangliana hming kha a han tarlang kha a ni a.(Greek scholar inkhawm ve lai reng a,pulpit atang a “a Greek tawngah chuan” kan tih dawn chuan, greek scholar kan zingah a awm ve reng thu kan sawi hmasak a mawi ang hi a ni mai). Thangthar ten tunge thiam zawk chu kan hria e. Pu C.L.Rema leh C.L.Hminga te saptawng thiam em em zia pawh an Thesis han chhiar ila a hriat mai a ni. Sapho pawhin thiam an tih chu a thiam tak zet a ni tih hairual a ni lo ve. A thiamzia proved na tur Lehkhabu/ziak a lo hnuchhiah tha tawk lo hi a pawi ta ber a nih hi.

  22. 22
    Alejendro Says:

    @ Pu H.V. #4 Actual name of Lower Back is “Lumbar”

    Saptawng thiamber hi a awm theih dawn a maw’n le.

  23. 23
    lushai_er Says:

    “Tunlai thangtharte chuan chutia ‘Thiamber’ han intih bik chu pawm harsa an ti deuh tawh mai thei. English a M.A leh a chunglam te pawh tam tak an awm tawh mai thei a. Sap zinga seilian, Mizo tawng pawh theihnghilh zawk hial te pawh an tam tawh si a, Pu Sangliana ai a thiam zawk a inring pawh an tam tawh mai thei ani.”

    #22, @Alejendro: A ziaktupa pawh hian para hnihnaah khia a intlawhkhalh ve tang a nia. Hmanlai hranghlui deuh hriat i neih chuan zawt ve chhin mah teh, an ti tlat si a ni.

  24. 24
    Alejendro Says:

    @ lushai_er, a tak chhiar hma a comment a nih hi 😛

  25. 25
    vakul Says:

    Pu Sangliana thiam zia hi hranghluite kamchhuakah ka hre fo tawh a, JF-a pawh khan a Dictionary Preface-ah a thailang zauh bawk.

    Lehlin lamah hian a thawhhlawk tehchiam lo va a hmingthan tur angin a thang ta lo a ni..an sawi ka hriat reng a dik em tih ka chian si loh(a lehlin nia an sawi) chu. “A tree top of hill swaying in the wind, beloved, i fear that love should sway in the malicious of whispering tongue” tih kha-” Tlanga siahthing khi thliin a chhem then vel e, lunglen inbat karah hmelmain parte, min chhemthen vel ka hlau mang e”.

    An hun lai kan ngaihtuahsak a tul a, an hun lai khan thiam an tlem ve deuh bawk a. Pele-a chungchang Ronaldo(Brazil) khan a sawi danin ‘an hun lai chuan thiam an tlem a, thiam ber nih a theih mai a, tunah chuan thiam an tam tawh a, thiam ber nih hi a theih tawh loh tluk a ni’ a ti tawh tlatin ka hria. Pu Sangliana pawh hi a hun lai chuan a thiam ber lovang tih asawi theih bik loh reng a ni.

    Kuthnu a nei mang lo erawh ka dem deuh :-S

  26. 26
    Alejendro Says:

    Chuanin Saptawng Mizotawng a letling tur hian Saptawng chu thiam ngai mahse Mizotawng thiam a pawimawh bawk. Mizotawng thiam tak chuan an letling nalh nge nge.

  27. 27
    bulaya Says:

    Pu H.V. a ten “Labor”, “color” an tih puam talh talh laiin Aryan-a ten an han lam toDAI (ie “today” AustRAIlian-ho awphawi)vel nawk si ang a. British-ho “Lorry” lah tunlai chuan kan American “Truck” tir nuai bawk si. 😛

    Huiiha…a dang a va la tam em! English hi zawng a thiam a te ngaihsan tlak an ni e. (Y)

  28. 28
    H.Vangchhia Says:

    Alejendro #22 English diktak chuan “Trunk” a ni e. I sawi “Lumbar” khi chu Trunk zawn chhunglam sawina ani zawk lo maw? 🙂

  29. 29
    Nghatunval Says:

    Pu JF a meuh pawhin “ka tluk lo” a tih chuan a thiam hle chu a ni phawt mai a,mahse,mizoram mipui nawlpui tan chuan Pu JF Laldailova hi a tangkai fe zawk chu a nih hi !

  30. 30
    Rcafanai Says:

    Pu Sangliana kutchhuak ka chhiar ve chu ‘Count of Monte Cristo’ kha a ni mai awm e. A letling tha-in a thawnthu pawh a ngaihnawm khawp mai.

    Mahse ‘smelling salt’ kha ‘smelling salt’ tiin a dah ve mai a; ‘formality’ pawh ‘formality’ tiin a dah tho bawk.

    Smelling salt khi chu hmeichhe pakhat thidang an hnim tir a ni a, lehlin a har viau-in ka ring a, formality khi chu lehlin a theih ngei ang.

    A thiam erawh chu a thiam thlawt e.

  31. 31
    H.Vangchhia Says:

    Pu Sangliana Saptawng thiam tak ka hriat ve chhun chu Kulikawn ami, Lianliana pa, Lalsangliana kha ani ve daih. Ani kha Pa JF Laldailova khan dictionary a siam pawh khan a rawn ber ani tlat. Suddena letlingtu kha ania ka sawi ve niah nuah chu hairehai 🙂

  32. 32
    hlatekhua Says:

    Kan pian ve hmain an lo thlang thawt thawt a lo’m le! te han ti ve ngawt ila…

    Pu Sangliana sapṭawng thiamzia hi chu sawi hat a tling chu a ni phawt mai. Abikin a ziah lamah a ni lehzual (an ti). Ṭawng (spoken) ringawt-ah chuan nal fe fe leh lam puam ṭha fe fe hi chu midang pawh an awm ṭeuh tawh awm asin.

  33. 33
    rohlupuia chalrang Says:

    Kei chu Saptawng ka thiam lo reng reng. TAXI pawh TAXI ti lo in `a hmantheih em?` ka ti thin! 😛 (^)

  34. 34
    dr_feelgood Says:

    Saptawng thiam vang ringawt chuan thil ziah(literature)lamah chuan a sang kher tihna a kawk chuang lovang. Thil ziak thiam tur chuan original idea te a ngai tel a. Hei vang hian kuthnu hnutchhiah a nei tlem ani mah na le. Mi thil thiam chungchuang te pawh hian tlakchham an nei ve chawk ania.

  35. 35
    XaiA Says:

    #15
    @dolly dollz, A lar lo han tih chu leh…lol (NOI)

    Fiamthu deuh a Chemtatrawta thawnthu Saptawnga a lehlin kha a post tupa hian a lo nei khiah ang a??

  36. 36
    doc_lib Says:

    Mi fate hi chu aw an heti bik thin maw le..Keini school a kan english zir te kha aw ‘ this man is fat, this man is thin, tih te kha a lem nen kan zir thin a. Kan lei kang deuh a, ‘one morning, Liana and Kunga had nothing to do..’ tih velah kan kai leh a, official a han hmanna hi a van vang thin tak..Mi office ah va kalin, this man is fat, this man is thin va ti kual dun dun ila chu min vaw hrep duh mai awm sia 😛

  37. 37
    H.Vangchhia Says:

    A thiamlo pawl ur tak hian kan sawi leh mai mai 😛

    Mizo te hi tawngnaah pawh hian ziak emaw inti niawm tak hian hman dik kan tum leh lutuk hian min ti tim thin em ni aw, ka ti fo mai. Written English leh Talking English hi Mizo tawng kan hman a, hlathu leh tawngkam atana kan hman a danglam ang deuh hi niin ka hria.

    Hnamdang tawng hi chu sawi pawp pawp mai ila, kan sawi dik chiahloh leh kan tawng ani lova zah reng reng loh tur. Zak love tih vanga hman dikloh reng tum bikloh a pawimawh thung ang. Tawng dikloh hrehlo vin hmasawn zel tum zawk a hman pawp pawp mai tur. Duh tui vak angai lo 🙂

  38. 38
    Asteric™ Says:

    English – Lushai Dictionary te hi Internet a search theih turin awm ve tawh se ava tha awm vei 🙂

  39. 39
    zualbonez Says:

    Do you think in English? 🙂

  40. 40
    malsta27 Says:

    37# Ni chiah tawng tha leh dik hi chu a tha mahse hlauh avanga tawng ngam loh hi tha ka ti lem lo khop mai. A dik hria te poh in in nuihzat loh hi a tha lo ti ve ngot teh ang. Thiam lo chunga han tih ve poh a an lo nuih phei chuan zaktheilo hrim2 keini ang tan lo chuan ngam har ve tak tur a ni.

  41. 41
    rohlupuia chalrang Says:

    #37 (Y) AIZAWL pawh Aijal min tihsak a lawm le… Kan han ngaihtuah chianloh zia thin hi, Aizawl Municipal Council pawh mizotawng a EMC tiin kan lamri a, Aizawl kan paihdaih ve tho. Mizo tawng a sawitheih reng ni si saptawng a sawi talh ai chuan kan nula ten IHRIA`M an ti hi ka duh daih zawk.

  42. 42
    zualbonez Says:

    saptawng chu hei pawh hian a thiam khawp mai 😛

    http://www.youtube.com/watch?v=iCmf4AlBPUY&feature=related

  43. 43
    sillyBoy Says:

    Lianliana kan office a mi, boral ta, Kulikawn a mi, a kuang ka zawn ve ngei tak a sin. OT lawk.

  44. 44
    lushai_er Says:

    #38, Asteric : English-Lushai Dictionary chu dl tur a awm reng a ni lawm ni?

  45. 45
    lushai_er Says:

    Lushai-English lah Pu Buanga siam online in a awm reng bawk si.

  46. 46
    Jacka Pi Says:

    Saptawng kan uluk em em a,mizotawng kan namnul leh mai mai thung si hi a pawi,tunlai lehkhabu lehlin ho hi han chhiar ila,hmanlai deuha lehlin nen chuan chhiar a in nawm hleih emai,tunlai a lehlin ka hmuh ve ho hi chu word by word in an letling emaw tih mai turin chhiar a sak tulh mai

  47. 47
    PKfanai Says:

    @30, Rcafanai, Count of Mönte Cristo kha Pu Sangliana lehlin a lo ni maw? Chuvang anih chu ngaihnawm ka tih em em ni.(thil chik lo ve chiang). Sydney Sheldon ziah, ‘If Tomorrow comes’ kha Pu JFa emaw Pu Sangliana emaw hian han letling mai se, a ngaihnawm awm e!?

  48. 48
    sheldon Says:

    Saptawng thiam bawk, Mizotawng thiam bawkin lehkhabu an han letling hi chu chhiar a nuam zaih mai a (eg, JFL , PL Liandinga,etc) Chutiang nilo, Jack-a pi comment ang deuha word by word a lehlin han chhiar hi chuh…a english a chhiar a fuh zawk.

    English hi chu hlau lo phawt mai ila, a practical a hman hi a pawimawh khawp. Rilru a hriat kur pawh hi ṭawng ṭhan loh chuan a sak ṭulh mai a nia. Mizotawng thiamlo bula hnathawh hian hma chu kan sawn khawpin ka hria.

  49. 49
    Terema Chhakchhuak Says:

    JF Laldailova khan dictionary a siam dawn khan midang tumah a rawn kual lova, a tir chuan Mizo zinga saptawng thiam bera an sawi thin Pu Lalsangliana leh Mizo tawng thiama an sawi Pu Vankhama te kha rawn zel a tum zet nain a sasehah tak tak kha chuan a rawn hman lovin a rawn peih ta lo a ni. Kan veng ami a kawm thin Pu Lianzinga pawh kha kan veng tualchhung chanchinbu khan an kawm tum khan, “JF Laldailova khan dictionary a siam khan a rawn nasa hle thin che tih kan lo hria a, a dik reng em?” ti-a zawh khan a ni Pu Lianzinga chuan, “Vawi khat mah JF Laldailova khan a dictionary siamnaah khan min rawn lo,” a ti ve tlat. Amah ngei pawhin a kutkawih liau liau a nih thu a sawi kha maw…
    Pu Lalsangliana hi chu mi ngaihsanawm zet mai a ni a, hman tuma mizo literature hmasawn zel dan chungchanga ka comment pawh khan a hming an ziak tel lo ka ngaimawh thu ka sawi lan zauh tawh kha. A pian ni October ni 27 hi MZP din tan ni atana pawm tlan a ni ta a ni. MZP dintu te zing ami kha a ni a, an din ni tak kha an lo chhinchhiah loh avang khan fiamthuin, “October ni 27 ti mai ang u,” a ti a, chu chu an pawm tlang ta a ni. Mizo Academy of Letters dintu te zing ami a ni bawk..

  50. 50
    Saitawk Says:

    Youth Icon, Mizo Idol etc vel ai chuan thil nih har tak chu anih dawn hi.
    Saptawng a kan inbiak reng reng hian a tlangpuiin ka sawi an hriatthiam em em lai hian an sawi hi ka hre ve thei mang derlo!
    Mizotawng lah hi ka’n inti thiam teh zawl lutuk bawk a! Mizotawng ziah pawh ka in la confi tawp! 😛

  51. 51
    H.Vangchhia Says:

    Terema Chhakchhuak #49 i chian hmel riau mai. Ka kawl tlatlo maia, mahse JF-a dictionary ah khan Pu Lalsangliana of Kulikawn (Lianliana pa) Suddena letlingtu tan khan lawmthu sawina a ziak/dah tello maw?

    Kum 20+ ka keu/hmu tawh lovang, ka chiang tawhlo.

  52. 52
    Terema Chhakchhuak Says:

    #51, A thuhmahruai a ziahnaa mi dang chanchin a ziah lan tel chu hei hi a nia:-
    “A tir takah phei chuan kan Sâp ṭawng thiam Pu Sângliana leh kan Zo ṭawng thiam Pu Vânkhama te hi ka berâwn ve zêl ang chu ka lo ti rilru a. Mahse a saseh a lo hun meuhvah chuan ka râwn hmanin ka râwn peih ta hek lo. Chuvang chuan hei hi keima kutkawih liau liau a ni ta mai a; a phuaiin a buan ang tih chu hriat sa a ni.” tiin.
    Awithangpa (Hmarlutvunga) pawh khan mitdel hla phuah thiam Laithangpuia kha a chawimawi thiam khawp asin,”Laithangpuia te zawng tluk zia a ni nem le, Ngûrzapthiama a ni ngawt a lawm le,” zu han ti a! Kan hranghlui mualliam ta te kha an lo inchawimawi tawn thiam khawp mai.Pu Sangliana JF-a’n sapṭawnga a rawnna thu pakhat ka rawn zep tel ang e.
    ” “Rukhmang” leh “rukru” hi an nun (nunna, ni lovin) chu a inthlau vak lo nachungin, “rûkhmang” hi chu a khawlai titi-phungchang-khawchang ṭawnghmang deuh zawk a; chuvangin Bible-a “rûkhmang” an tih zawng zawng hi chu “rûkru” tia thlak vek awm a ni. Hemi châng bul hi a Sapṭawng chuan “The thief cometh not, but for to steal, and to kill, and to destroy” tih hi a ni a. Thu dang alai chuan, Lalsangzuali’n America leh Canada rama a solo tur Lalhnuna Sailo phuah hla pakhat “Nunna leh Thihna” (In hmaah Nunna leh leh Thihna?) tih hi ka zuam lo chung Sapṭawngin min lehlintir a; a thunawn chu hetiang hian ka siam a:-
    “The Lord hath said for your warning,
    ‘I have set before you for choice
    Life and death, yea, blessing and curse,
    And have called upon heav’n and earth
    For to bear unfailing witness against you this day,
    Tiin. A “rhyme” pawh ka ûm ngam lo va, Sapṭawnga a sak ve theih ṭawk ṭawk phawt chuan, tiin a syllable kim ve tur ringawt kha ka thlir a ni. Mahse ka ngaih a ṭha thei chuang lo va, Sap ṭawnga ka tlâkchham apianga ka râwn ngam Pu Sangliana hi ka va (saw ka va) râwn ta chawt mai a. Ani chuan ka duh meuh loh lai “For to bear” tih lai tak mai hi a han sawi chhuak ta khauh mai reng a. Kei chuan,”Old English usage-ah chuan infinitive hmaah hian “For” hi an telh ṭhin ni khan ka hria a, ka han telh thla ve rawk mai mawle. A thu-changah, “Ye several guardians of nations, Ye that would perpetuate your mandate, Ye who are striving for peace and harmony-“te tiin, Old English “Ye” hi ka lo hmang kûr dup tawh si a, “To bear” ni lovin, “For to bear” ka han hmang thla ve rawk mai maw le,” tiin thupha ka han chawi a. An hmânlai Sapṭawnga an hmanna tak han sawi chhuah mai tur ka hre si lova, heti lai changah (“for to steal”) te hian a lo awm reng a lo nih hi. Mahse Bible-a gerund dik tak anga an hman laia keiina infinitive verb satliaha hman ka lo tum ve rawk hi ka la dik bik chiah lo mai thei. Engpawh ni se, ka lungawina leh thin damna ber mai chu darkar chanve zet he hla hi mi a thlirsak hnua Pu Sangliana’na, “Laldailo, thil hi I duhtui lutuk bawk ṭhin a ni. American an nih avang maiin an thiam vak bik hi ring duh ma ta che,” min lo tih chu a ni. “For” hi ka paih phah leh ta tho va. Mahse a thlûk kah dân nena a lo inchawih loh avangin an chhuah dawn ṭepah ka siam danglam leh nual ta tho.”

  53. 53
    H.Vangchhia Says:

    thang khiu

  54. 54
    Terema Chhakchhuak Says:

    Pu Sangliana hian zofate literature-ah thawh hmahruai a thawh ve a, satire phuah hmasa ber pawl a ni hial awm e. “Valhuaia” tih leh “Chhuihthangvalmawla” tih thupuia hmangin antihero chanchin hlain a lo phuah ve tawh a ni. A hunlaia chanchin ngah ve taka an sawi Pu Zatluanga khan kum 1971-ah khan Armstrong-a te Thla-a an han lawn thu kha Tlar Thum Zai (Chheih Zai) hian a phuah chiam mai a. President Nixon-a hnena thawn atân tiin Pu Sangliana leh JF-a te kha a chang inzâtsemin Sap ṭawngin a lehlintir a ni. He an hla lehlin hi MZP chanchinbu-ah chhuah a ni tawh. He hla vek hi Professor Siamkima Khawlhring khan M.A (English?) Illinouis University-a a zuk zir ṭhat leh khan (M.A hi a zo tawh tho nangin a zu zir tha leh a ni, a beinawn leh a nih ber zawk awm chu) a chham chhuak hial a ni. Heng bakah hian mizo hla tha tak tak Sap ṭawnga lehlin a nei nual bawk a, a tu leh faten an kawlṭha hlawm turah ka ngai.

  55. 55
    Terema Chhakchhuak Says:

    *Illinouis University =Illinois University..

  56. 56
    chawnghilh Says:

    Illinois i lamrikin, a tawp ber S khi lamrik lovah aw!

    Pu Sangliana kha ka hmu ve hman —ka hmu ringawt. A thu sawi ka ngaithla lo, ka be lo va, min be bawk lo. Saptawng a thiam an tih chu ka hria. Ka ui —a sulhnu a awm lo lutuk erawh hi chu! Chemtatrawta thawnthu saptawnga a dah erawh ka chhiar tawh a — ‘belly aching’ tling takzet a ni. A thiam tawk bawk ang. Dulthuar na vekin ka nui zu nia!

    Mizo Saptawng, American English, British English, Aussie English —a eng wer hi nge kan thiam hlawm le. Teh fet phei chuan BER hi thlan thiam a har khawp ang. Vocabulary-ah hian Matthaia, Marka, Johana te ai khan Luka khan TIHDAMNA leh SURGICAL TERMS a hmang uar a, a PHYSICIAN nihna a tarlang hle. Kan vocabulary hman thin dan han thlir hian kan MAJOR-na a lang riak ruak thin.

    Pu Sangliana sulhnu kan hmu tlem hi, Saptawng thiam ber, hnutchhiat nei tlem bera puan ngam phawng phawng chi lah ni si lo.

  57. 57
    lushai_er Says:

    @Terem : Pu Sangliana sulhnu i neih chuan rawn post la….Chtr-a te kha Aizawl ka hawn hunah an In-ah ka la han dap ang maw le.

Comments are closed

This is an archived copy of mi(sual).com — new comments can no longer be posted.