Katholic Kohhran hi

October 24th, 2011 5:01 pm by lunglohtui

Protestant kohhran zawmtu chhungkuaa pianga seilian ka ni a,ka rilru ah hian kan protest ber kohhran katholic hi ka zawm ang tih ngaihna reng ka hre ngailo.

Hun a lo kal a, Pathian hnena ka kawppui tur ka dil apiang hian ka kohhran milpui tiin ka dil kher thin. Ka suangtuah naah chuan ka lawina kohhran presbyterian mi leh sa ngei mai min pek ka lo ring thina.

Amaherawhchu ka suangtuah ngai der loh leh ka mang lama ka la hmuh ngailoh a tak ram kan thlen meuh chuan ka lo hmusit ruk thin, Pathian hnenah nilo mihring/Puithiam hnena sual puang thin ho tia ka lo sawi thin leh, Mari be kohhran tia hmusit taka ka lo en liam thin na ngeiah chuan Pathian in lawi lut turin kawppui fel tak mai min lo hmuhsakin min lo ruatsak tlat maia.

May, 2011 ah chuan lawmluh ka ni ta in ka kohhran awmna ni kumkhua turin Pathian hmaah leh mipui hmaah ka ‘hmangaih’ chu inneihna sacrament ah thu ka thlun pui ta a ni.

Min lawmluh hma hian Kohhran thurin tam tham tak mai tirhkoh in ni 1 a darkar 4 chuang thlakhat dawn min zirtir a, he Katholic (Huapzo) kohhran hi ka rindan nen a lo in mil zawk a ni tih ka hre ta telh telh mai le.

Mak ka tih em em tun hnua ka lehkhabu chhiara chiang ta chu Protestant tamtak hi an rinna Katholic a awm tih ka chhiar fuha,a dik khawp in ka hria, Presbyterian kohhrana ka awm lai khan kan thurin hi hre ve nual mah ila ka chiang tlat thinlo, thih hnua chawlh-lawkna (Purgatory) ring tlat mi ka nih avanga ka chhungte boral tawh vanram kailo tura kan han rin deuh ka lo tawngtaipuia Pathian zahngaihna ka dilpui tlatna te, tin ka lawina hmasa kohhran a thla 1 a chawlhni vawi 1 bak inkhawm ngailo Katholic a ka awm hnua chawlhni tin mai ka inkhawm tang tang thinna te hian hei ngei hi a nih hi ka lo zawn chu ka ti ta a ni.

Chubakah Tawngtaina hrang hrang te hian ka rilru a hneh ngawih ngawih hi a ni ber mai, ka lo awm thinna kohhran ah khan ‘ka tuarna hnuhnung bera’ min pui turin Isua Krista kha ka lo sawm ngai hauhlo mai mahse tunah zawng ka sawm ta, sacrament dawn leh dawn zawha tawngtaina mawlh mai te hi ropui ka van ti teh lul em.

Sawi tur a tam,tunah chuan tawk mai se. Ka thuziah chhan erawh kohhran dang va kheina emaw,sawichhiatna a niloa, chulam zawng chuan chhairtuten min lo ngaihsak lo turin ka han ngen bawk che u a,ka nun thlakthleng tu Kohhran a nih avanga rawn tarlang mai ka ni e.

Similar Posts:

Recent Posts:

235 Responses to “Katholic Kohhran hi”

  1. 1
    ngaihdan tha a Says:

    post tha tak ani

  2. 2
    littlerascal Says:

    Chu nupui te kohhran i zawm ta a..tihna mi?

  3. 3
    H.Vangchhia Says:

    A ropui e, i harh chhuak anih ber chu!

  4. 4
    lrpa Says:

    I nupui chu a hmeltha viau em? πŸ™‚

  5. 5
    aduhi Says:

    A post tu hi hmeichhia a nih hmel zawk. Mizo mipa hi chu an MAN lutuk an nupui te kohhran ah hian an inlet zen zen lo.

  6. 6
    rohlupuia chalrang Says:

    Catholic tilo a Katholic itih khian Presbyterian pawh Presbeterian itih ka lo ring a. Presbyterian chu i ziak sual duhlo a, in kohhran chu pakhatin i tisual lui… [Pi hman chiah]

  7. 7
    LaMea CΓ’cTΓΉs FLh Says:

    A tha,kei pi leh pu atanga catholic kohhran kani a,ka ni kumkhua bawk ang..mahse, hmun danga lehkha ka zir na atangin kohhran dangah ka inkhawm ta zauh2 a,a bikin presbyterian ah ka imkhawm nasa in,a active pawl ka ni chho a..Tun hnu a,ka rilru a awm ta chu,kohhran ah hian chhandamna a awmlo,Chunglam kan hnaihna ber kha a tha mai..mahse,en reng2 a,zirtirna diklo ani tih hriat te hi chu thuhran..TMEF tih te pawh an thusawi ka ngaithla nasa in,LEF(laymen) ah te pawh ka inkhawm nasa.mahse maktak mai chu kan kohhran ah ka chiang tulh2, Zirtirna thalo lai awm chuan Chunglam rawn chunga thlitfim thiam mai tur..Kohhran vawn kan neih chuan kan awmna Kohhran huang atang leh zirtirna atanga Pathian biak hi alo him ber in ka hria..Rinna chak thar tih vang a Pawl dang hmuh hniama sawisel hi a thatna ka hrelo a, hetiag mi piangthara kohhran sawichhia a Upa,Father,Sister,Pastor etc. te sawi chhe thin ho hi an daihrei ngai heklo..Nia,hrechianglo hian sawichhiat min ching reng ani..
    Good Post..Keini chu Catholic Hlum thak mai ang aw

  8. 8
    Alejendro Says:

    Lung loh tui i dawn a ni maw?

  9. 9
    Sony Says:

    Isua zirtirna ngun taka i chhiar a, i zawm chuan eng pawlah pawh awm la, a pawi lo. Pathian biak dan style hrang hrang a awm a, a tha ber a sawi theih loh. Mahni duh dan ani mai.

  10. 10
    LaMea CΓ’cTΓΉs FLh Says:

    Tui tlats,Chuan Catholic hi a hlun ber tih takah kohhran dang hian thurin ah pawh an la nasa.Kan kohhran history ka chhiar a lo lang chu Khang hunlai khan Kohhran a Lal ltk a,engkim ah ain rawlh a, ro a rel a (above the King/Queen and its subject) a tawpah MIHRING alo lang a,vanram kaina certfcte,etc2 Kohhran a phel ta reng a..Ka chhut mai2 thin hian kan SYNOD pawh hi a thu mah2 em aw ka ti thin a, kanlo tihsual tawhna ang khan MIHRING vanga a tluk kalo hlau ve thin kei mi(sual) hian

  11. 11
    rohlupuia chalrang Says:

    Enge i sap hming?

  12. 12
    lrpa Says:

    #5 MaAduh, i hre ngawt emawni le? πŸ˜€
    Nia hmeichhia ani zawk mai thei! Kawppui tur Pathian hnen a dil ta chu.
    Mipa anih ka rinna chhan deuh chu a inkhawm khat ve angreng em a!
    Engpawhnise, ka lawmpui khawp mai a. πŸ™‚

  13. 13
    Prof. Snake Says:

    MLTP act an hlih hunah chuan tlema in ve duh deuh ho kha Catholic ah inpe vek mai ru. Kohhran dangah chuan an hmu piangthar lo nghal ringawt che u anga an vei rawn luai luai mai ang che u. πŸ˜€

  14. 14
    LaMea CΓ’cTΓΉs FLh Says:

    #12 i detective instinct chu va dik hmel ve.he2

  15. 15
    hnamte_25 Says:

    I lawmpui awm hle mai,,

  16. 16
    Alejendro Says:

    Kan Kohhran a tha ber. Kohhran dang zawng zawng MEIDIL ah in tla vek dawn. Rawn ti mai ila.. in sa awm hlawm πŸ˜›

  17. 17
    RenghangMan Says:

    Mipa nge i nih hmeichhia ka hrelo va, mipa i nih chuan ka ngaisang lo khawp mai che. Kohhran pangngaiah hian chhandamna a awmlo tih hi ka rindan a ni, kohhran dangte vanram kailo tur ang hrima chhuahte hi ka duhloh zawng tak a ni. Kohhran hmasaa i awm lai khan inkhawm tam deuh la chu i danglam daih tawh maithei a ni πŸ™‚

  18. 18
    Prof. Snake Says:

    Pu lrpa: inkhawm khat avanga mipa anih rin nghal ngawt techu a, min hek. hehe

    A nick atang pawh khian a nu deuh hnap bik, khitiang ang nick khi hmeichhe ngaihtuahna atanga rawn chhuak anih duh hmel. πŸ™‚

    Catholic ho hian catholic-a an in leh dawnloh chuan kohhran dang neih an phallo ami le???

  19. 19
    bbney Says:

    #18: An phal lo tluk a ni ber mai. Ka cousin pawhin Catholic nula a ru a, an buai rei khawp mai.

  20. 20
    LaMea CΓ’cTΓΉs FLh Says:

    #17.kohhran dang tunge vanram an kailo ang ti a..kohhran dang sawichhiat hi atha berlo..Pathian ngaihdan ph kan hre silo a..Hmanah Crusade kan neihin speaker, Presbyterian Pastor ka ngaihsan deuh maiin Catholic a sawichhe ngheng mai a, ka ngaihdan a nilo in thlarau bo a chhanchhuah ka ring lemlo. Mi beng tithleptu ani thei.. Kan kohhran hi a hlui ho kha chu an Orthodox a,mahse hriat chianloh vang ania…A ril ril leh a thlarau2 hi an zau in an huapzo mai ani.nuam e!!

  21. 21
    Soberboy Says:

    i van thai bawih lolzz!!! πŸ˜› πŸ˜›

  22. 22
    lrpa Says:

    @funny, pres nula ho hi an inkhawm peih deuh hmel a πŸ™‚
    Nia, a pasal tlawn nan a rawn post ani mai thei bawk ‘fiamthu’ NOI

  23. 23
    LaMea CΓ’cTΓΉs FLh Says:

    #18, phallo mahse mixed marriage chu theih…keipawh ka tui zan lo.hmeichhe tan buaithlak ltk a.

  24. 24
    Alejendro Says:

    keichu Pi aduhi hi kan Kohrang teh ang πŸ˜€

    Mettalica Concert ticket lei tur a awm tawh lauauuuuuuu

  25. 25
    Aryan Says:

    Inleh loh chuan neih an phallo thin a lawm, a post tupa hi mipa ani ang, hmeichhia zawk hi catholic pawh ni se mipa te hi catholic ah an in leh luih tir thin tho Mizoramah. Ka hriat pa pakhat chu Catholic ah an inneih dawn in a inlet a (an in leh loh chuan a hmeichhe chhung ten inneih an phallo!), an inneih tukah Presbyterian ah a inlet leh daih! A nupui a chhungte chu an lungawi lo khawp mai, eng han tih theih an nei tawh silova.

    An tia lawm, catholic nih chuan duhtawk in thil sual a tih theih, i thih hunah an puitham (father leh priest ho vel aniang chu) hnenah Pawisa tam tawk i chhung ten an pek chuan eng anga sual pawh vanrama kai turin an tawngtai sak thei.

    Sual ngaihdamna certificate (indulgence) te pawh an hralh thin kha πŸ˜€ Orthodox ho pawn an ti tho!

  26. 26
    Prof. Snake Says:

    An phalloh chuan a mipa zawk a in let pawh ani thei tho mai…

  27. 27
    Alejendro Says:

    Tren tren…. a nuam tran don e.. πŸ™‚

    In leh kher a ngaih dawn ai chuan then hmaks mai ang.. πŸ˜€

  28. 28
    bk Says:

    Engpawh nise, kan hairehai pawp mai teh ang…HAIREHAI..!!

  29. 29
    hlatekhua Says:

    Nupa-a kohhran pawl thuhmuna awm hi chhungkaw kaihhruaina atan a pawimawh takzet. I kawppui tur te pawlah i inlet a, harhtharna i chang zui bawk a, in nupa chu in vannei hle mai. Congrats!

  30. 30
    LaMea CΓ’cTΓΉs FLh Says:

    #25..iva hre threlh vele.i thil sawi thin khi chu Kohhran dang pian hma ami daih ania..tunah 2011 A.D nh th hi…Sual puan chungchang kha chu Father hma a va sawiliam puat kha awmxia awmlo e..camp na a rilru pe lo deuh a luh ag vel ani,Camp ah chuan Camp boruak ala awm zawk a..Sual puan chu a falin mahni in, inchhirna neihloh chuan kan chilper a thlawn ani mai

  31. 31
    PKfanai Says:

    Han tlangval that leh a, pawl danga inleh phallo nula ngei mai ka zuna han uai tir ka va chak ve le.(inla pa mai mai). Tak tak a, ka lawmpui che. Pathian i hnaih theihna leh Chatuan nun i neih theihna kohhran apiang kha i tan a tha a ni mai. Mahse, chhuahsan hnu sawi chhiat kher erawhchu a thing.

  32. 32
    RenghangMan Says:

    @20, beng chhi deuh la, Mizorama awm i nih chuan i hre ve mai ang πŸ™‚

  33. 33
    Jacka Pi Says:

    Pathian i hmuhna a nih chuan tha vek e πŸ˜› (Y)

  34. 34
    tka Says:

    Ropui hle mai. Ropui zel dawn a ang bawk e. Mah se, Catholic thenkhat (zawng zawng ka ti lo!) milem lian pui pui, Isua lem te, Mari lem te, an siam a, an be thin hi chu ka ei lo khawp mai. A bikin South India lamah Chennai, Bangalore, etc. tih vel te khuan Hindu sakhua a, milem an biak ang chiah in an bia maw le!!! Mak khawp mai. Milem biak loh tur Bible ah lang chiang hle sia…

  35. 35
    lrpa Says:

    ‘thih hnua chawlh-lawkna (Purgatory) ring tlat mi ka nih avang’
    Hei hi han sawi zau deuh teh u. Bible hian engtinnge a ziah le? Lo awm tak tak pawhnise, keini Pathian hre kur si, A thu zawm duh miah si lo te hi a huam chiah chu ka ring lo.

  36. 36
    Chhuaklinga Says:

    A post-tu mipa a nih leh nih loh ka hriat chian hma chu ngaihdan sawi har ka ti. (h)

  37. 37
    Alejendro Says:

    Ka Pa, an ni hi ngaidam rawh. An thiltih an hrelo a ni. Te kha rawn ti ve leh ringawt zel ila. πŸ˜›

  38. 38
    thalromawia Says:

    eng kohran poh ni la,i rinna mawlh mai kha a pawimoh. Catholic a i om a i hlawkpui a,pathian nen inin pohna a that phah hlauh chuan chu tluk a van mana chu a awm chuang lo ang, i tan. Mahse i rinna kha tak phawt rawh se. A der a ringtu chuan a lu chungah meiling kan khawlkhom a ni.
    Kohran nei loin leh,sacrament poh ei ngai chuang lo la,baptisma poh i pian ahnu lamah voikhat poh chang lo mahla,rina tak Isua a tang chhuak,thlarau thianghlim i neih phot chuan vanah i hming a chuang ngei ngei ka ring. Mahse rinna tak nei lem lo va,a kohran vang a i lungawi a,nihna sang tak neiin THLARAU chang tawh mihringte thlarau tana ngaihdamna dilsak theitu nihna thleng pawn nei sateh mahla i irilru in baal thinling a put a,i thlarau milem biakna thinlung a put chhung chuan…I KAI BIK CHUANG HIAN KA RING LO!

  39. 39
    Alejendro Says:

    Uiiii enge Kohhran nge inlo disgust a ??? LOLLLLLL hahuhuhuhuhu

  40. 40
    drake Says:

    i kawppui muslim/hindu ni lo hlauh chu zia tak awm e, i inlet mai duh hmel kawppui vang in πŸ˜›

  41. 41
    LaMea CΓ’cTΓΉs FLh Says:

    #34 keipoh k awmna bulah hian temple ag deuha mari leh Isua lim an siam a awm a,bati te an chhi a ka ti ve ngai lemlo.hei hi chu an culture vang leh an bul vela Hindu influence vang a nh ka ring…Keichu room ah te Isua lim ka dah chuai asin, min remind ve a..kan nu leh Pa ,bialnu te thlalak tar a an mahni min remind ang hian.keichu tangkai ka ti

  42. 42
    Alejendro Says:

    Isua hian thlalak a nei tih reng reng pawh ka lo hrelo a.. πŸ˜›

  43. 43
    Chhuaklinga Says:

    40@drake, πŸ˜€ (B)

  44. 44
    tlau Says:

    ka ngaithla tam tawh. ngaihdan erawh siam thiam har ka ti.

  45. 45
    Prof. Snake Says:

    pu lrpa: Mipa anih chuan annu chhungte tih lawm nan a rawn ziak aniang. hehe πŸ˜›

  46. 46
    aduhi Says:

    Vairamah Isua lem te, Mari lem te an bia in tih hi chu an culture in a influence vang a ni e, lamea25 sawi ang khian. Hmanni deuha chanchinbu a an rawn chhuah chu S India biakinah hian Hindu ho temple kawt a pillar sang deuh an dah ang thin hi an lo dah ve thu a ni daih asin.

    Sakhaw thar hi ram hrana introduce dawn chuan khami ram culture mil zel khan siksawi ve a ngai thin an ti ni lawmni? Mizo te pawh kan culture a mi khuang kha Pathian biaknan kan senglut a, tuman “a ramhuai biakna hmanrua emmai” pawh kan ti chuang lo a. Rilru hi a ni zawk e.

  47. 47
    malsta27 Says:

    @funny Leh…………. πŸ˜€ πŸ˜€

  48. 48
    Prof. Snake Says:

    malsta27: Makpa rangkachak nih duh chuan tih lawm an ngai ve lawm. hehehe πŸ˜€

  49. 49
    filliz Says:

    Eng kohhranah pawh awm la, Pathian i hnaih phah na tur a nih chuan a tha vek. Chhandamna hi kohhran a ni lo. Lalpa nen a kan inkar a ni zawk. A hma in i inkhawm taimak hmel vak siloh phei chuan a tha alawm. Kohhran dang sawisel pawh a ngai chuang lo a (i sawisel ka ti miahlo ania aw! NOI)

  50. 50
    tka Says:

    Milem tar chu ka sawisel a ni lo. Milem biak pawh hi keia sawisel tur a ni lo. Bible ah milem biak a phal lo ka ti mai a ni e. An duh zat zat pawh tar se, an room leh Biak In chhung khat paw’n tar se, an biak loh phawt chuan a pawina a awm in ka hre lo.

    Mah se, pawi ber ta mai chu… Milem an biak te kha an va biak a, Pathian kha lawm turah an ngai kha a dik lo hul hual. An belai ngai pawh ka hmu tawh! Pawi ka ti. Cultural influence chu ni teh meuh mai. Mah se, Bible a inziak chu inziak a ni mai. Kei a hnial theih pawh a ni lo.

    Khuang chungchang ah chuan Bible ah khuang hman loh tur tih inziak a awm ka hre lo. Mah se, Milem I be tur a ni lo tih chu a awm chiang in ka hria.

    No offense!

  1. 51
    sefa Says:

    A ropui nasa… kan koh hran te hi xong…nia belhchian a dol tah cin…kan pung thur2 lo nain,,a awmsa te hi engtin nge kan pen zel ang tih hi…ka lo ngaih tuah ve mai2 thrin.

  2. 52
    malsta27 Says:

    @funny#48: Nih duh hmel fu mai, tlawn nasat ngai awm trek2 πŸ˜€ πŸ˜€ πŸ˜€

  3. 53
    TuaiSialA Says:

    Phek thara khelah.

  4. 54
    tka Says:

    Chuan thil pawi ka tih em em pakhat chu Chawlhni (sabbath) hi Roman Catholic hian Saturday atangin Sunday ah an sawn a nih chu!!! Hei hi tuna protestant te pawh kan la hmang reng leh nghal. Hei hi a pawi khawp mai. Thlak let theih chu ni se, ka thlakna a rei tawh ang….

  5. 55
    Jacka Pi Says:

    #42 (Y) (H)

  6. 56
    chepahakhata Says:

    Mahni kohhran thurin-ah chiang lo leh mi rilru nghet lo tak i ni tih bak hi sawi tur ka nei lo. πŸ˜€

  7. 57
    triplestar Says:

    LT, tun trum i post chu a dan a dang ta deuh maw, teak huana teak ruk buiapui tih lam a ni ta hauh lo mai a. I lawina kohhrana lawm leh lungmuang taka i awm avangin ka lawmpui a che. Fanau maltluan chawiin hlim leh lawm takin hun hmang mawlh teh u (F)

  8. 58
    chepahakhata Says:

    @54,ENG ni pawh Pathian tan nikhat i serh hran chuan a pawi lo, eng ni ber nge hman tur, tha ber? tihah buai suh, thuthlung hlui hun a ni tawh lo.

  9. 59
    buh-duha Says:

    Khawi Kohhranah pawh awm ila, Bible hi mahni ngaihdana pawt fan vak vak lovin HAN RING TUK mai ila, a tha ber maiin ka hria…

  10. 60
    tka Says:

    Midang hian Sunday Pathian hi eng ang in nge in ngaih??? Baptist Kohhran atanga piang leh seilian… tun thlenga Baptist a la awm ka ni. Mah se, tun tlai khaw hnuah Chawlhni tia kan hman thin… Sunday hi pawm harsa ka ti deuh tlat tawh mai. A dik zawk ni a Bible ka chhiarna atanga lang ta chu Saturday hi a ni tlat. Sabbath a inleh emaw… seventh day a inleh lah chu ka duh si lo. Min han sawi pui ula, min pui liam liam teh u… A theih chuan Bible chang nen o..

  11. 61
    stevie Says:

    Thaibawih chiang mai..

  12. 62
    ruatruatapa Says:

    Hmana Pi Aduhi te khua, Hyderabad mi kan mikhual chuan “Kristian ho zingah pawh Milem be chi hi chu in awm ve tho tiraw… enge ni a hming an tih kha….E, Catholic an intiin ka hria” zuk ti a..

  13. 63
    s dala Says:

    Mizo hian (ziakloh) hnam dankan neivein kahria tiang a kohhran hrang kannih chuan mipa te kohhran ah hmeichhia zawkhi anlut thina tiang hmeichhia kohhran a mipalut zawkhi awmchu anawmve zauh zauh a mahse tiang mihring nih hi kahlauh zawng tak engamah hma a hmeichhia thuhnuaia intukluh hngal hizawng kan mizo kalphung piah lam deuh a ni tiang thu fahrah tak mitamtak chhiar tur leh hngala post tunih pawhhi inchhuan awmloh in kanmawng kanhlim a thil zahthlak tawp a ni mizote ngaih danah chuan tih hriat a zak a rizai a in lukhup deihtur ani.

  14. 64
    nastycool Says:

    Sabbath leh sunday ah kan buai leh ta ni maw. Nakin ah chuan Trinity leh Oneness ah kan lut leh ang a..huizzzzzzzzzzz (N) (N)

  15. 65
    tka Says:

    @58 kha tiang ringawt kha a ni lo asin. Bible chhiar chiang leh rawh. Thuthlung hlui hun chu a ni tawh lo mah se, chawlhni hi a pawimawh teh a nia. Pawimawh lo se, tun thleng thlengin ka la serh nang. Serh rau rau chuan a dik ngei hi serh thra i ti ve lo maw??? Pathian ni ka hman ang chiah hian chawlhni diktak hi hmang ve ila.

    Tirhkoh Paula’n Pathian tana ni 1 serh hi a tha engpawh ni se, a tih vang mai a. Sunday hi dik ta ber anga serch tur tihna pawh a ni dawn em le??? Tirhkoh Puala sawi kha chu Pathian fakna atan eng ni pawh a thra vek tihna lam a kawk zawk in ka hria.

    Nge ka hre dik lo zawk???

  16. 66
    Prof. Snake Says:

    Hot tan dawn e. πŸ˜›

  17. 67
    muansakhi Says:

    Post tu nu/pa chu i pawl tharah chuan i hminchiar awm zaih zaih hle. Catholic tha i tih viau chuan Orthodox ho hi la belchiang leh deuh teh. An takin a thupuifun a, thurin ah te chuan an chiang rem rem teh mai asin. I inlet leh duh mai ang. Mizoramah a dintu ah han tang lehnghal la…

  18. 68
    Ignatia (33-115 AD) Says:

    @ruatruatapa(#62): Protestant tarmit atangin a thlir a niang ngaih khatah ngai rawh. South Indian protestant ho hian Catholic hi phek en an ching ang reng. Sola Ecclesia lam leh a kaihnawih ang chi hi an haw em em mai ni. An rinah hian an chiang bawk a, tin Bible atanga chhandamna hi a sahuai vawn bur mai niin ka hria. Rindan thuhmun na na chu an bula awm nuam thin hle.

    Kohhran hi Isua Krista hnungzui nan a ni. Mahse Bible thu hi kan thupui ber ni fo rawh se. Post tu i lawmpuiawm e!

  19. 69
    aduhi Says:

    post tu hi hmeichhia a ni e, in lo buai loh nan πŸ˜‰

  20. 70
    Kawnga Says:

    Kohhran lungphum hi Lal Isua a nih chhung chuan engmah hi a pawi tak tak lo. A denomination-ah buai suh u..

  21. 71
    Prof. Snake Says:

    #69: Kha maw ka tih reng kha, ka risk dik leh ta (Y)

    Ka comment hi ka like nghal e. πŸ˜›

  22. 72
    ruatruatapa Says:

    @ 68 : Ignatia (33-115 AD, A sawitu chu Hindu a ni daih πŸ˜€ Han inpuang ta ila, kan nu pawh hi Catholic a nia, kan inneih dawn khan a chhungten an remti si lova…. kan inngaihzawn laia ka lo tiam tawh angin Mix in kan innei. Kei chu ka inkhawm ngai hlei lova, amah chu a duh phawt chuan Catholic-ah a inkhawm ka phalsak πŸ˜›

  23. 73
    hiho Says:

    β€œupon this rock I will build my church.” (Y)

  24. 74
    Ignatia (33-115 AD) Says:

    @ruatruatapa(#72): Jairam Ramesh ni zawk sela mawle… πŸ˜€

    In nu chuan Protestant Biak Ina inkhawm a phalsak tawk zawk che a ni lo maw? ‘Thla hnih danah Protestant Biak Inah vawikhat inkhawm phalsak i ni e’ a ti kheuh kheuh zawk mai ang a….. πŸ˜€ πŸ˜€

    Hlim takin MI ang che. (G)

  25. 75
    Aryan Says:

    Mexican leh latin american ho pawh khu a tam zawk catholic an nia, an Catholic te khu a turu ania, hmanlai an sakhua ramhuai biak leh catholicism hi an chawhpawlh ani ber. Mari mai bakah pathian ang maia an biak milim idol leh icon hrang hrang tawngtai/inthawina an ngah lutuk. Kristianna nen chuan in persan tak ani ringawt.

    Indopui 2 na zawh khan Nazi hruaitu lawk tam tak kha catholic puithiam ho in an him ru a sang tam tak chu South America ah catholic ho puihna in an chungthu rel loh in him takin an awm phah.

    IRA terrorist UK leh Ireland a bomb tipuak a mi that vak vak thin te hi Catholic kohhran hian an support in an tanpui nasa.

    USA, Europe leh Australia ramah te chuan catholic puithiam hovin naupang, abikin mipa naupang an khuaikhem/ pawngsual nasat lutuk vangin court ah an khing luih luih a, catholic kohhran thenkhat chu an bankrupt nghe nghe a, an biakin te, ram te compensation pek na man tur a tan an hralh dur dur bawk.

    History tlem te. Anglican (Church of England), Episcopal an ti bawk, hi in hria emaw, catholic ho nen hian an danglam mang lo hle a, Church of England dinna chhan pawh Catholic Pope in luling lutuk, in ti thu si ram inrelna a inrawlh peih si, a nupui then (annulled) a phalsak loh vangin England lal Henry 8 na khan England ram kha Catholic kohhran atangin Church of England ah a let daih a, pope chu “f@ck off , nang aiin ka lal zawk” atih khum daih anih kha πŸ˜€ Catholic ho an huat em vangin tu pawh Catholic emaw, catholic nupui/pasal a nei apiang chu England (UK) Lal an ni theilo ang tih dan an siam ta hial anih kha.

    Tunah he dan hi a discriminate (mi diklo takin a thliar) e an tia siamtha turin Catholic hovin nasa takin an nawr mek bawk. (&)

  26. 76
    chepahakhata Says:

    60 tka, Rom Bung-14 pum kha chhiar la, ni serh chungchang leh eiin serh chngchang chu, i chiang thei maiin ka ring.

    Rom-14:5,6
    Mi pakhatin ni khat hi ni dang ai hian a ngaihlu bik thin a, mi dangin ni zawng zawng hi inang theuhvin angai thin a ni.Mi tin mahni rilruah inhre chiang rawh se. Ni serhtu chuan Lalpa chawimawi nan a serh thin a ni.Tin,engkim eitu chuan Pathian hnenah lawmthu a sawi avangin Lalpa chawimawi nan a ei thin; a ei lotu pawh chuan Pathian hnenah lawmthu a sawi a, Lalpa chawimawi nan a ei lo thin a ni.

    Pathian tan eng ni pawh serh hrang la, Pathian ropui nana i serh a nih chuan a sualna awm lo, chutiang bawkin ni zawng zawng hi inang khat veka i ngaiha Pathian tan nitin hun i hman chuan a sualna a awm chuang lo.

    Eiin chungchangah pawh Pathian ropui nana serh chuan serh rawh se kan sawisel tur a awm lo, engkim ei mi pawn Pathian hnenah lawmthu sawia an ei chuan kan sawisel tur a awm lo.

  27. 77
    ruatruatapa Says:

    @ 74 : Ignatia (33-115 AD): Pathian khawngaihna azarah kum 20 chuang Sande sikul hi ka kal tawh lo…. πŸ˜€ Ka nupui ka ngam zia chu kan inneih atangin vawi khat mah ka la vaw lo πŸ˜› πŸ˜› πŸ˜›

    Ka GMI ve hman lo tlat. YMA Conference kan thlen tur nen anin nang a, mikhual turte kan nei nual a, ka chhungte thian nilo, ka thian bik te, ka lo buaipui a ngai tlat..

  28. 78
    doc_lib Says:

    comment ka tum lo uka kan comment teh ang. Mipa ka ni a, kan kohhran a dik ber echu ka ti hauh lo. Mipa kohhran ah kan awm mai tur a ni, mizo culture ah chuan.

    Kohhran chang a ni lo,sakhaw dang bia te nen kan in sawngkhawlai pawn, kan inneih chuan kan sakhua kan zawm ang ka ti hmiah mai ani. ( pa rem em.. rem rem mai a na πŸ˜› )

  29. 79
    LaMea CΓ’cTΓΉs FLh Says:

    #50, milem tih hian a huam zau em ani e…..mulim chauh hi thil lem ani si lo

  30. 80
    Telphawka Says:

    hetilai chu lo va hot ve aa..

  31. 81
    LaMea CΓ’cTΓΉs FLh Says:

    #75, catholic dikloh na i hailan dan ah chuan i pawl awmna chuan diklohna a neilo aniang tiro, USA presbyterian in Gay an nemngheh pawh kan sawi kan sawi hlei nem le….Kohhran tinte hi chhut chian chuan diklohna pinpoint tur an nei theuh ka ring

  32. 82
    mach3 Says:

    Cathilic kohran ho chu an Biah In an zah dan leh an “Sign of The Cross” hi mawi ka ti. A bak ah chuan a mi
    hring an danglamna em em pawh ka hre hran lo.

  33. 83
    H.Vangchhia Says:

    rohlupuia chalrang #6 Catholic hi Mizo tawng chuan ‘Katholic’ti a sipel a ni. #7 Katholic ten Sap hming an nei kherlo. Mithianghlim (Saint) hming chawiin Kristian hming an sa thin.

    funny #18 mitinin mahni duhthlanna kan nei theuh ani lawm ni? Duhthusamah chuan eng pawl/denomination/Church pawhin kan fate kawppui tur chu kan pawlah ngei lakluh chu kan duh theuh ngeiin ka ring. πŸ™‚

    A ziaktu hi hmeichhia anih hmel πŸ™‚

  34. 84
    H.Vangchhia Says:

    #83 ami khi #7 ni lovin #11 ami chhanna zawk

  35. 85
    hiho Says:

    Henry 8 te chu nupui thlak duh vanga Catholic bansan/Do a lawm a nih.

  36. 86
    LaMea CΓ’cTΓΉs FLh Says:

    Kan tetlai a kohhran chungchang kan inhnial thin miti hrechhuak.ngaihawm..UPC in hnial an thiam ber a,Pres an huai ber a,Catholic kan tang na ber thin..ha3

  37. 87
    H.Vangchhia Says:

    mach3 #83 Catholic kohhran ho a awmlo. Catholic kohhran ti ila chu a dik ang.

    Mizo tawnga Bible an lehlin hian “Upon this rock i will build my Chruch,” tih te kha Mizo tawng chuan Church tih lai kha Churches angin kohhran ho tiin an letling ta hlauh! Protestant denomination ho bibleah pawh English chuan Church ti veka ziak a ni lawi si a!

    Kohhran hmuchhuak tute:

    Catholic: Isua Krista
    Presbyterian: John Calvin
    Methodist: John Wesley
    Sevenday adventist: Joseph Bates, James White, Ellen G. White, J. N. Andrews (Branch from Millerites)
    Salvation Army: William Booth
    UPC: Unknown

    etc etc.

    Members:

    Half of the world’s 2 billion Christians are Catholics. The next largest β€œmegablock” of Christians is found in the denominationally-unaffiliated β€œIndependent Churches,” which have some 400 million members β€” almost twice as many as the 217 million Orthodox believers in the world. Barrett counts 350 million denominationally-affiliated Protestants and another 80 million in the Anglican β€œmegablock.” The relative positions of these β€œmegablocks” within world Christianity will likely remain constant for the next quarter-century.

    http://www.catholiceducation.org/articles/facts/fm0010.html

  38. 88
    lrpa Says:

    87. unknown khi Pathian πŸ˜‰

  39. 89
    tka Says:

    Mizoram a Catholic Kohhran hian sual ngaihdamna certificate chu an pe ve lovin ka hria. Hei hi chu an kalsual lai vel a nih hmel e??? Nge khovel hmun dangah SUAL SIMNA CERTIFICATE an la zuar???

    Tin, direct in Isua hnenah kan sualna te ngaihdam ka dil thei reng sia… eng ati nge Father te hnenah va inpuan a ngaihdam va dil kher tur le??? ka ti vel mai mai a????

    Catholic kohhran hian Bible (New + Old testament) ni lo Bible dang Apocrypha an tia mi hi an hmang tak tak em le???

  40. 90
    kawlhawk Says:

    Katholik ti law2 la… :p

    A pawstu hi ka hriat a nia, hmeichhia a ni e. (F)

    Han en maia kal-sual let der hi chu an awm ngei a,kohhran zirtirna tluangtlam/pangai tak a awm bawk. Pawlah chhandamna a awm lo… tih hi kum 100 chuang Kristiante tan hriat a hun tawh hle. Kan tawpna chu Krista… Kan tum pawh van kai… Chite ruam atang Zarkawt pan kan tum a, kawng tam tak/ kawng hrang2 a awm. Kan pan tum chu Zarkawt vek!

    Miin, a ruihhlo tih thin te, a eiruk thin te, a uire thin te a sim theih nan leh a nun siam thetu atana a pawm zirtirna chu : TMEF emaw, UPC emaw, Salvation emaw, zirtirna pangai a nih phawt chuan a tha vek. Kalsual let der eroh an awm ngei e.

  41. 91
    tka Says:

    Catholic din chu Jesus Christ a ni chiah maw??? Engtin nge ni??

    33 A.D.
    Roman Catholic Church (moved to Rome by Peter after he fled Jerusalem) was founded by God-made-man, Jesus Christ. He said: “Thou art Peter, and upon this rock I will build My Church, and the gates of hell shall not prevail against it… Feed my lambs; feed My sheep” (Matt. 16:18,19; John 21:15,17). He also said: “He who is not with Me is against Me, and he who gathers not with me scatters” (Matt.12:30).

    Hetah hian Catholic tih ziak pawh ka hmu lo… he he

    “The church of God” Acts 20:28 ah chuang xok vel mawl le…

    Pu HV-a???

  42. 92
    chepahakhata Says:

    Mahni kohhran thurin theuh hi hre bel em em i la, ring nghet em em bawk ila, mi dang thurin leh kohhran hi va sawisel va sawissel lo ila, hetiangah te hian thurin leh kohhran dan ang te hi post post lo ila.

    Pathian thu ka post duh a nih leh kan zavai rin tlan theih leh pawm tlan theih Pathian thu hi post zawk ila, inhnialna atthlak kan chawkchhuak lo ang.

    Tin, inhnialin inhrilhfiah eng ang mah ila, tumah kan inhmin thei dawn chuang lo, mahni kohhran thurin theuh hi chiang takin hria ila, a hre chiang lo chuan he post siamtu ang hian kohhran inthlak leh sakhaw thlak pawh pawi ti lo kan pung zel ang.

  43. 93
    Chhuaklinga Says:

    A post-tu hi hmeichhia a nih chuan ka ngaisang khawp mai, mahni pasalte awmna a nghet taka a awm hi ka lawmpui e. (Y) (F)

    Hnam dang kristian nilo pasal a nei ho pawh hian inngaihtuah nan hmang rawh se.

  44. 94
    bk Says:

    #87,
    Mizo Bible-a ‘Kohhranho’ tih hi Churches/Kohhrante tihna lam aiin Kohhrana mite sawina a ni mah zawk a. Grik tawnga Kohhran sawina Ekklesia tih pawh mipui pungkhawm sawina a ni a. Anglo-Saxon lam word a Kohhran sawina kirk, kerk tihte pawh Grik tawnga Kyriakon
    /Lalpa tate tih atanga lo kal a ni. Chuvang chuan a remchan angin Kohhran/Kohhranho/Kohhranhote ti a hman a ni a, a mipui lam kawka hman a ni. Van Kohhranho kan tih pawhin vanah Kohhran tam tak a awm tihna a ni lova, Van Kohhrana mite tihna a ni zawk ang chu.

  45. 95
    donald Says:

    #94 (Y)

  46. 96
    bk Says:

    Isua Krista din Kohhran chu ‘the holy catholic (universal) church’, not Roman Catholic.

  47. 97
    albaldes Says:

    Engni pawh hi. LALPAN atana serh hrang turin min ti reng reng lo.Camp ah kan han lut a,Isua chu a thi a a tho leh tih kha i ring em?’Ring e,’i rin chuan i piangthar a ni mai lawm,Rilru hi chu a hah letling zawk thin a sin,a awlsam lutuk a.Hetiang deuh hian engni pawh hi, LALPA tan kan serh ngawt thei lo.Amah kan hnaih a,kan fak a,Chawlhder na ni a tan a SABBATH ni hi min pek a ni.’Ka mi te nen kanin kar a thuthlunna ni a ti a sin. Tawngkam thiam vang te a pawlawh tak tak a engni pawh serh la,tih thlak zen mai te hi kan chung a rorel tu hian engtin nge min ngaih ang.Engkim chung a rorel tu ang mai a kanin ngai thin hi chu a tha lo ngawt mai.

  48. 98
    madd Says:

    Tinge moni chule.. presbyterian catholic a inlet ho hian an kal san tak hi mei nei deuha an sawi ve teh chhen le… over deuh a catholic hi tha fal nalh bik anga sawi lah hi an hreh lo tlangpui (ka moh lam che a ni lo a nia). ka thiante inlet thenkhat ho pawh an ni tho..

    A chhan a ka rin tak ber chu.. an in leh dawn hian camping ang type hian counciling an lo pe chiam thin a.. chu chuan camping chhuak hlim ang mai hian an hlim thar ni ber hian ka hre mai. An that phah te chuan a tha lutuk mahse Prebyterian ai hian a tha zawk anga an sawi ve ziah hi chu ka helh deuh thin.

    Nia I thlarau nun in a hlawk phahte chuan a tluk a awm hlei nem.Mahse I pawl hluiah khan han in khawm tha deuh in Pathian hi lo ngaihtuah deuh la chuan tuna I hmuh chian ang khan i hmu chiang tho ang… πŸ˜‰ kei zawng ka awmna Prebyterian ah hian ka awm kumkhua dawn anih hi Kristian ka nih chhung zawng hian.. :-O heta awm pawh hian min chhanchhuak zing tawh em mai.. (Y)

  49. 99
    chepahakhata Says:

    @albaldes & tka, a hnuai a mi hi ka sawi ni lovin Bible thu a ni a, rinthuin an pawt mai mai ngai lo.

    Rom-14:5,6
    Mi pakhatin ni khat hi ni dang ai hian a ngaihlu bik thin a, mi dangin ni zawng zawng hi inang theuhvin angai thin a ni.Mi tin mahni rilruah inhre chiang rawh se. Ni serhtu chuan Lalpa chawimawi nan a serh thin a ni.Tin,engkim eitu chuan Pathian hnenah lawmthu a sawi avangin Lalpa chawimawi nan a ei thin; a ei lotu pawh chuan Pathian hnenah lawmthu a sawi a, Lalpa chawimawi nan a ei lo thin a ni.

  50. 100
    H.Vangchhia Says:

    tka #91 Link hi kheuh hawng zeuh rawh lem πŸ™‚

    http://www.newadvent.org/cathen/12272b.htm

    bk #94 nih leh Church tih chu tinge CHurches tia an lehlin?

  51. 101
    albaldes Says:

    Anih leh,Chepa. LALPAN a mi te hnen a a sawi nge kan rin ang,Tirhkoh pa thusawi hi.

  52. 102
    Lamji Says:

    Advertisement post?? Ngawi rengin tha tak khan zawm ta mai la. Kohhran ruihchilh ho(kohhran puipa tamtak te pawh) Pathian in ala ngaihtuah dawn chiang alawm..BIBLE min hnutchhia hi zirin i nunpui zawk ang u hmiang. Tichuan khawvel nuam zawk kan siam ngei ang. Ka lawm em em e.

  53. 103
    hlatekhua Says:

    H.Vangchhia@87, Kohhran te chu ‘hmuhchhuah’ chi emaw ni reng reng le?

  54. 104
    lrpa Says:

    100 Pu HV, Petera khi a dam laiin nge a thih hnuah pope anih? πŸ˜‰

  55. 105
    bk Says:

    Pu HV #100,
    A Mizo tawng hman dan tha tih tawk loh vang a nih chuan thuhran nise, ka sawi tum ber chu Kohhanho tih hi Kohhran pawl tam tak (churches) tihna lam aiin Kohhrana mite (people in the church) sawina lam a ni tih mai a nia..

    Ka lawm e….. πŸ™‚

  56. 106
    bulaya Says:

    History ka hre lova mahse Catholic hi chu Kristian lo awm sa zeding chu ni ngeiin ka hria. @tka Catholic-hovin Saturday (Sabbath day) Sunday a thlak tih thu te hi chu issue tharlam mai mai a ni. Heihi chu Seventh Day Adventist-te phurna lam tak a ni bawk. Apostlolic tradition lehkha ziak (Didache an ti ta in ka hria) ah pawh khan ni sarih ni hmasa ber (ie Sunday) chu a thlawhlehna lawm nan a Christian hmasa te chu kal khawmin Chhang an lo phel tawh thin ni awm tak a ni.

    Tin, Isua in khawvel puma hnamtinte hnena chanchintha hril tur a Apostolte tirh a nih denchhan in Huapzo, Universal or Catholic hi a hming sak a lo ni bawk.

    Sap hming?
    Joseph, Dominic, Andrew, etc. Sap hming (English) rim reng reng a nam tlat lo!

    Vasco da Gama India ram leilung a rawn rah atang khan Portuguese hovin India ram khawthlang tuipui kam vel chu an rawn Christianised (Catholic)a. Chimlam a bikin Kerala velah chuan Christianna an lo vuan daih tawh. A zirtir Thomas-a hnuhma ni awm te pawh Catholic te hmun pawimawh ber ber a ni.

    Bible history i chhiar chuan Thuthlunghlui lam phei chu keini Christiante lo in tih ta tu vak na tur pawh a awm lo nghe nghe a sin. A bung leh chang then a, Latin a letlingtu pawh Catholic-ten Mithianghlim an tih mai, Jerome-a (approximately 350AD) a ni.

    Saturday=Chawlhni Sunday=Pathianni

  57. 107
    chepahakhata Says:

    @albaldes, Thuthlung hlui hun leh Thuthlung thar huna pathian thu danglamna hi i heider lui tlat a nih chuan i tan a pawi ang.

    Matthaia-12:1-8
    Chu mi lai chuan Isua chu Chawlhniah buh hmunah te a kal tlang a; a zirtirte hu an ril a tam a, buh vuite an thliak a, an ei ta a. Tin, Pharisaiten chu chu an hmuhin, a hnenah,”En teh, i zirtiren Chawlhniah tih thiang lo chu an tih hi.” an ti a. Ani erawh chuan an hnenah,”Davida a riltam laia a thiante nena an thil tih kha in chhiar lo vem ni? Khatia Pathian ina a luha, amah leh a thianteei thian loh, puithiamte chauhei thian chhangdah chu an ei thu kha? A nih leh Chawlhniin Pathian biak ina puithiam awmte chuan Chawlhnian bawrh pawhin an thiam zel tih Dan thuah chuan in chhiar lo vem ni? Engpawh ni sea, Pathian biak in aia ropui zawk hetah a awm tih ka hrilh a che u. Nimahsela, “Inthawina duh lovin khawngaihna ka duh e,’ tih hi, a awmzia lo hre tawh ni ula chu, mi thiamte chu thiam loh in chantir lo tur. Mihring fapa hi Chawlhni Lal a ni si a.”

    Pharisaite anga Lal Isua i hnawl a, Lal Isua Chawlhni Lal mi ruat Tirhkoh Pawla thu sawi hi i pawm duh lo a ni chuan Pharisaite ang bawk i ni tihna a ni mai.

  58. 108
    Astericβ„’ Says:

    Ka lo telve,

    Pathian hi in phenna nghet leh rinawm ‘Lungpui’ ti a sawi αΉ­hin a ni a, chu Lungpui hming chawi chuan Petera pawh hi a nu leh pa ten a hming hi an phuah chhan pawh a ni maithei. Peter tih awmzia hi ‘Lungpui’ tihna a ni. Petera hming tak chu Simon-a a ni a, Simon barjona ti a Isuan a koh khan ”Johana fapa Simon” a tihna a ni. Lungpui chu Thuthlunghluia Pathian sawinana an hman fo leh Pathian sawina tun thlenga lar tak pakhat a ni.

    Mathaia 16:18 na a, “Tin, nang Petera i ni tih ka hrilh bawk a che; he lungpui chungah hian ka kohhranho ka rem chho ang a, Mitthi Khaw kulh kawngkharte chuan chu chu an ngam lo vang.”

    tih Isuan a sawi kha Catholic unau te chuan Petera ah hian Kohhran a din a ni an ti a, pope hmasa ber ah an hmang ta a ni. Chutichuan Jerusalema kohhran lo ding chho a hotu deuh te kha an thih hnu ah pope nihna an han pe chho diat diat ta a, a feh chhuak ho Paula te leh Apostol dang te kha chu Saint nihna chiah an pe ta a ni. Petera ah hian kohhran in in αΉ­an ah an ngai tihna nih chu.
    Protestan te erawh chuan heta Lungpui tih hi Pathian sawina a ni e, chu chu Isua hi a ni a Peteran Krista chu ini ti a chhan dik takah khan a sawi zawm ta a, Amaha chuan kohhran remchhoh a nih tur thu a hrilh na a ni tiin Isua kha Kohhran dintu ah kan dah a, mihring chunga thuneihna pek ah an ngai ta lo a nih chu.

    Heta Catholic in thuneihna leh a dinna mihring (Petera) kuta awma an ngaih tak avang hian sual ngaihdam kawngah pawh thuneihna neiin an in hre chho ta nih chu

  59. 109
    lr hlonchhing Says:

    @106. History chu ilo hre lo ve khawp mai. Sabbath aia sundaya chawl tura thupek chhuahtu amah Constantine a ngei khan, March 7, 321 AD daih tawh khan thupek a chhuah tawh asin.

  60. 110
    Ignatia (33-115 AD) Says:

    @Chepa(#107): I va ham strict deuh ve a. πŸ˜‰ I para then pakhatnaa thuziak khi abaldes-a tan liau liau a ni. πŸ˜€ Hremhmun awm leh awm loh chungchang an sawi leh mai ang aw….. πŸ˜€

    Thil dang pawh kan sawi tho a Pathian thu pawh hi sawi fo tur a lawm tiraw. Mahse helai hi DEBATE PLATFORM ang deuh a ni a, inhneh tak tak erawh a har thung ang. Chak zawk nih a tul lutuk lem lovin ka hria. πŸ™‚

  61. 111
    Huau2 Says:

    Bible thuzawm a mahni leh Pathian inkar a that chuan a tawk. Mi nung pathum (3) lo tih pakhat (1) phet tum te hi a diklo hulhual. Pathian ngaihah chuan Kum 1000 po ni 1 a ni tei a, envang in nge 3 chu a 1 theih lovang. Chang khawi emaw an rindan nen inmil lai la chhuak a ring em em mai, chang thenkhat erawh a hnial na tur a hmun dang a mi zawng kual leh vak si, thil nilo tih nih phet tumna. Hitler-a khan engtin nge a tih kha? “Dawt hlawm hlak pawh I soi rei peih tawk a, i sawi rin tawk chuan an la awih mai ang” a tih kha, mihring zia ani. Isua khan mihring a tihder lo, ‘Pa’ a nih chuan ‘Pa’ a ni mai ‘Fapa’ pawh ‘Fapa’. Bible ah hian in nghat pumhlum vek ila Pathian hrilhfiahna dil chungin a kal sual theih loh.

  62. 112
    chepahakhata Says:

    Bible a mi ka rawn chhuchhuak a, ka chhut sual a awm nual mai.

  63. 113
    Saitawk Says:

    Kristian kan nih hma in mizo hnam zing ah nupui/pasal thu hla ah sakhuana vanga buai sawi ka hre ngailo, Kristian kan nih hnu hian kan inneihna ropui tak hi kohhran inanlohna hian a chawkbuai zing ta malh malh hle mai.

    Kohhran-ah chhandamna a awmlo ti ti thin mah ila hmeichhe thenkhat an pasal turte kohhran zawm hreh tlat tun thlengin an awm, Kohhran thenkhat-ah phei chuan Kohhran fanute’n kohhran dang zawm a pasal an neih dawn chuan an Upa nihna hial an hlihsak thin nia!!

  64. 114
    Astericβ„’ Says:

    Tin, nang Petera i ni tih ka hrilh bawk a che; he lungpui chungah hian ka kohhranho ka rem chho ang a, Mitthi Khaw kulh kawngkharte chuan chu chu an ngam lo vang.
    Van ram chabite ka pe ang chia, lei chungah engpawh i phuar apiang vanah phuar a ni ang a; lei chungah engpawh i phelh apiang vanah phelh a ni ang,” a ti a,(Mathaia 16:18,19)

    Hei hi Catholic puithiam te khan mimal, Petera sawina vek niin an ngai ta a, chuvanga hruaitu te khan thuneihna, mitthi khua pawhin a ngamloh thiltih theihna nei ni a inngaia leklam ta vak anni.

    Protestan ngaihdan ah chuan Isua khan Petera chauh pawh nilo a zirtirte hnen ah khawvela rawngbawlna a tawp dawnin a nihna a zawt ta a. Petera’n alo chhang dik ta vei rauh a. Mahse Isuan a rilru tak tak a nilo, chunglam hriattir a ni tih a hre tho a, tichuan Isuan ama nihna (Krista) chu sawi zawmin, khawvela a rawngbawlna chu tawp mahse Pathian chakna (Lungpuiah) ala ding zel dawna ni tiin amah aαΉ­anga Kohhran lo ding tur ‘Lungpui nghet’ a nih tur a sawi zawm chho ta a ni an ti nih chu.

  65. 115
    H.Vangchhia Says:

    Asteric, Church hi churches a nilo ania πŸ˜‰

  66. 116
    bulaya Says:

    @109 Hei Hindu ramah pawh Sunday chu sawrkar chawlni a nih hi πŸ˜› “Sabbath” Inrinni hi Mizotawng a dahin “Chawlhni” a ni lawmni. “Sunday-ni” tih duah ai chuan, Pathianni emaw ni tal se. Mizotawnga “Chawlhni” vawihnih neih duah thu zu awm suh πŸ˜› (rawtna satliah)

  67. 117
    boihapa Says:

    Kohhran hi a din tirhte atangin sualin nasa takin tihchhiat tumin a bei nghal tih hi Kohhran chanchin kan chhiar chuan a hriat theih a. Zirtirna dik loin nasa takin a su sawk sawk reng a, tin, 635AD-ah khan Muslim Arab-hoin tharum hmangin an rawn bei tan bawk a, Muslim-ho hi tun thlengin an la chimawm viau nghe nghe a ni. Nimahsela Pathianin tun thlengin a Kohhranhote hmangaih takin a enkawl a, ala humhim tlat reng a ni. Chu Kohhran chu hmuh theih Kohhran leh hmuh theih loh Kohhran a ni a, tah chuan i tel ve em?

    Kohhran chu Pakhat a ni a, a neitu pawh pakhat a ni. Roman Catholic, Salvation Army, Sevenday Adventist, UPC, Presbyterian adt. tih lam a ni ber lo. Heng Kohhran denomination hrang hrangah hian buh lem leh buh tak kan to za dial dial dawn tih hi hriat bawk tur a ni. I Lal leh Chhandamtu atan Lal Isua i rin tak meuh a, a thupek te i zawm a, amahah i innghah tak meuh chuan chhandamin i awm ang. Thurin hi chu Bible tlawhchhana siam a nih phawt chuan a tha vek mai, Bible sawi bak deuh Thurinah a awm a nih erawh chuan mahni mimal zalenna liau liau a ni e. Tin, Kohhran Thurin reng reng hi zirtirna dik lo laka kan invenna tur chauha duan a ni a, kan innghahna tak tak tur erawh chu Lal Isua Krista chauh hi a ni zawk e.

  68. 118
    lrpa Says:

    Hei hi zirchian deuh a tha ang. Engtinnge Mizotawng a an leh chu ka hre lo a.
    1 Corinthians 3:10-15

    New King James Version (NKJV)

    10 According to the grace of God which was given to me, as a wise master builder I have laid the foundation, and another builds on it. But let each one take heed how he builds on it. 11 For no other foundation can anyone lay than that which is laid, which is Jesus Christ. 12 Now if anyone builds on this foundation with gold, silver, precious stones, wood, hay, straw, 13 each one’s work will become clear; for the Day will declare it, because it will be revealed by fire; and the fire will test each one’s work, of what sort it is. 14 If anyone’s work which he has built on it endures, he will receive a reward. 15 If anyone’s work is burned, he will suffer loss; but he himself will be saved, yet so as through fire.

  69. 119
    lr hlonchhing Says:

    @116. Thu sawm pekah kha chuan, “The seventh day is the sabbath of the lord thy GOD” tih a ni a. Sunday tih a awm si lova, chuvangin; Pathianni leh Chawlhni chu Sabbath a va nih mai hmel ve. Pahnih a awm lo, pakhat a ni. Thuthlungtharah pawh vawi 12 a inziak Sabbath tih hi. Sunday a lang lem lo.

  70. 120
    chhana Says:

    Rinna kawnga i chak phah a nih ngat chuan chu tluka hlu a awm chuang love. Tihtakzeta Lalpa bel tlat thei turin duhsakna ka hlan a che.
    Ti daih ila; hmanni chu khaw kar kawnga ka motor channaah hian Arab mi pathum hian an lo chang vea; eng eng emaw sawiin Pathian thute hial kan sawi kai ta. Kristian ka nih thu ka sawi chuan anni chuan Kristiante chu Catholic vek turah min ngai a ni chek aniang chu an awm bawr vawithum an khawih thin hi a chhan min zawta; ka chhang thei der lo mai. Kristianah hian pawl hrang tam tak kan awm thua ka sawi ngial paw’n an hrethiam meuh chuang lo. A zahthlak angreng zawk hle. Chuan, ka zawhna ni ta chu hetianga an tih thin hi enge maw a awmzia le.

  71. 121
    H.Vangchhia Says:

    hlatekhua # 103 Isua vana a lawn dawn a a kohran din kha tun hnu a Catholic tih hmingpu hi a ni.

    lrp #104 Peter a hnu a a aiawh chho zel tuah khan Pope “Father” tih hi Pope Marcellinus atang khan hman tan anih hmel e.

    πŸ™‚ πŸ˜€

  72. 122
    H.Vangchhia Says:

    Engpawh nise, a Kohhran zawmah a lawmthu a rawn sawi a ni a, inhnial vak a tullo ve chiang khawp mai. Tumah kha in inleh phah chuang lovang a, in hnialhrat thlawn akekekekeekke πŸ˜› πŸ˜‰

  73. 123
    H.Vangchhia Says:

    #122 is equal to NOI πŸ˜›

  74. 124
    chepahakhata Says:

    @chhana, Catholic-in an chal leh dar lehlam lehlam an khawih hi,Pa leh Fapa leh Thlarau thianghlim hminga an tawngtaina ang a ni e.

  75. 125
    V-a_USA Says:

    Vawiin a Religion Press Release Services kha i lo hmu ve emaw. Chhiar ve rawh:

    http://www.religionnews.com/index.php?/pressreleases/domus_marcel_lefebvre_press_release_about_assisi_iii/

  76. 126
    hlatekhua Says:

    H.Vangchhia@121, Kohhran (kohran ni lo-in) hi chu ‘hmuhchhuah’ chi a ni mang lo. 121-a ‘din’ i rawn tih tak ang hian a dinin an din emaw a phunin an phun emaw zawk ngai e!

  77. 127
    bulaya Says:

    @119 Kristian thenkhat leh Juda ho chuan chu chu an la serh reng ang. Apostolic tradition anga kalte chuan Sunday hi Pathiani/Chawlhni anga hmanna chhan an nei ve tlat. Passover feast an serh ni (Aigupta saltan annih atanga zalenna an neih ni) te chu a hlu reng ang. Thihna hneh a thawhlehna ni, sualfa te min chhuah zalenna ni hi a pawimawh ti zawk an awm a ni mai a ni.

  78. 128
    century child Says:

    Isua ring lo law law tan chuan CATHOLIC ah inpek mai tur πŸ˜€ πŸ˜€ πŸ˜›

  79. 129
    bulaya Says:

    Ring pawh ring lo pawh “CATHOLIC” ah chuan “most welcome” vek… πŸ˜› πŸ˜›

  80. 130
    kawlhawk Says:

    Hmeichhe 1 – thil ngawihpui mai2 awm rawn sawi chhuak, a pasal kohhrana tui chho ta mm thu hla mai2 avangin in inhnial peih mange aw…

    Amah – a pawstu hi Kathawlik chhungkuaa piang/ seilian a ni hrim2. An kohhran a fak duh luatah… hihiii… Dawt phuahchawp bak va ni suh… akekeke

    Tawpik khi chik takin chhiar ula, Kathawlik fakna bak thildang a theh darh “a tum” ka hmu lo e! :p

  81. 131
    lr hlonchhing Says:

    @127: Bible han keu teh. Thu har hrilhfiahnaah khan a awm. “Kan chawlhni(Sabbath) chu Zirtawpni tlai ni tlakah a intan a, Inrinni tlai ni tlakah a tawp” tih vel a ni ang. A chiang tawkin ka hria. Ka keu peih tawh chiah lo. Ka sawi tum a bo lutuk ka ring lo.

  82. 132
    lr hlonchhing Says:

    Kum 1504 khan, The Great Schism avangin kohhran hmasate chu khawthlang leh khawchhak kohhranah an phel darh a. Khawthlang kohhran hmunpui chu Rome a ni a, khawchhak kohhran chu Constanipole a ni thung.

    Khawthlang kohhran chu Pope hnuaiah an awm a. Rawngbawl nan Latin an hman avangin Latin Kohhran an ti bawk a, Katholik kohhran tiin an invuah a. Mipui mimirin kan hriat dan erawh Roman Katholik tih hi a ni. Katholik tih chu Khawvel huap tihna tluk a ni.

  83. 133
    Saitawk Says:

    Lut ril tawh hlawm vei!

  84. 134
    boihapa Says:

    Inhnialna atthlak ava ni em! Hei lo liama Setana thang hlauhawm a awm chuang dawn em ni? Lal Isua hnung zuitu intite pumkhat thei lo tura min inhnial tirtu chu a lawm vur vur ngawt ang. Lal Isua lah chu kan inpumkhat theihna turin nasa takin a tawngtai thin kha a nia, tun thlengin rum sawi hleih theih lohin min la tawngtai sak leh nghal a nia.

    Krista chu thenin a awm em ni? I lawina Kohhran chu Krista aia khenbehin a awm em ni? Tisa mi in nih fo avangin, in zingah itsikna leh inhnialna a awm thin avang hian tisa mi la niin mihring angin in la awm a ni lo vem ni? Mi pakhatin, “Paula pawl ka ni,” mi dangin, “Kei zawng Apollova pawl ka ni,” in tih chhung zawng mihring in la ni lo vem ni? tia Paulan Korinth khua a mite a lo zilhna hi i ngai pawimawh hram teh ang u khai ka’n ti vei ngial ang e.

  85. 135
    donald Says:

    #132,

    The Great Schism kha i sawi hnaivai hret πŸ˜›

    1504 ni lovin 1054 zawk a ni ang.

  86. 136
    kawlhawk Says:

    Hetiang, ngialngan taka Kohhran tih bik fakna emaw, sawichhiatna emaw ang chi hian rinnaah min tichak ngai lo. Thlarau nun a chawm nung ngai hek lo. Hlawkna chu khawiah… intih hmek2na leh inkawh sawk2na bak a thlen ka hre lo. Tram hnemah vawi 1 kawmen pe keuh ula a tawk viau a ni. (C)

  87. 137
    lr hlonchhing Says:

    @135: ka tΓ¬hpalh. Ka type sual a ni e. Ngaidam…

  88. 138
    bulaya Says:

    @131 β€œKan chawlhni(Sabbath) chu Zirtawpni tlai ni tlakah a intan a, Inrinni tlai ni tlakah a tawp” tha deuh khan i lo serh thin dawn nia.

    The Great Schism i rawn tarlan nual pawh hi (Y)

  89. 139
    LR_rengsi Says:

    ‘Tin, nang Petera i ni tih ka hrilh bawk a che;…’ hetah hian Isua thusawi ala sawi zo lo , a sentence pawh la tawp lovin,..’he lungpui chungah…’ a tih chhunzawm ani si a. Isuan amah leh mah in sawina ni se, enge Petera khi a sawi lan tel kher ang le…:-) Vanram chahbi hi Isuan amah leh amah a in hlan lova..amah kha vanram chabi a ni sa. Tichuan, a zirtirte leh tun thlengin amah ringtute a kohhran ah rawn inpuang zelin kan tan vanram chahbi a lo nita ani. Kohhran chuan tunhma in chhunglam leh pawn lamah sual beihna a tawk nasa tih kan hre theuh a …thuneih duhna te, vanram kai theihna awlsam zok a inzirtirna dik lo te, adt..in a lo bei tawh thin…mahse Amah kan Lal Isuan a sawi ang in ‘Mitthi khaw kulh kawngkhar pawhin a ngam lovang’ a lo tih avang in tun thlengin tlu chhe lovin a ding reng a, khawvel tawp thleng pawhin a ding reng ang.
    Ka lawm e..:-)

  90. 140
    LaMea CΓ’cTΓΉs FLh Says:

    Local deuhin aw..protestan reformation hma khan kohhran 1 a awm a,chuta tang a phel ta chu ania.chu kohhran chu Isuan Petera kaltlanga a din ani dawnlo em ni,chu2 catholic anih lohin enge ni chuang ang…nge kohhran hi Isua kaltlanga din anilo zawk…

  91. 141
    donald Says:

    Denomination tam lutuk nachhan ber pakhat chu Pathian lama mihring thahnemngaihna vanga lo chhuak a ni. Eng eng emaw — ritual leh outward practice-a khermei lutuk vang a ni tlangpui bawk. Duh uluk tur phei zawng a ni mahse, inhnialna satliah mai nilo, midang va judge/condemn nan chuan hman loh tawp tur hi a ni a.

    Heng ritual leh outward practice-a kan khermei ang hian thlarau dan (Isua Krista zirtirna mawl leh fiah tak, Bible-a kan hmuh hi) zawmna lamah hian khermei zawk ilang kan tifuh berin a rinawm.

  92. 142
    vakul Says:

    Hv. Kohhranho tih chungchang hi i sawi ngun tawh khawp mai a, ka hnial ngai lem lo che a mahse tuntum chu han sawi ve ka duh.

    Kohhran tih hi engtia lo chhuak nge tih hi ngaihtuah a tul…OT-ah chuan ‘edah’ emaw ‘qahal’ tihin emaw an sawi thin a a awmzia chu engemaw atana kohchhuahte tihna a ni mai awm e. Thuthlung tharah a tlukpui tawngkam chu ecclesia(greek) a ni. A awmzia pawh a inang thui khawp engemaw titura kohchhuahte tihna a ni leh mai a ‘group of people’ plural a nih chu. A hming kohhran tih pawh hi an letlingfuh hle engemaw atana Pathianin a kohhrante an ni.

    Kohhran sawina ‘image’ pakhat chu people of God tih a ni. Kohhran secretary-in kohhran hote hnena hriattur a puang thin a group of people hnenah a nih chu.

    Bible-a kan hmuh Mat.16:18 thuah hian denomination lam a hawi lo group of people sawina a ni zawk. Mihring pungkhawm group of people for a particular purpose kha a ni. Chuvangin kohhranhote tia lehlin a dik zawk fe a ni.

    Israel fate sawina atan edah leh qahal an hmang ang khan leh Kriatiante sawinan ecclesia an hmang angin kohhranhote tih hian a letling fuh ber.

  93. 143
    cinderella Says:

    Nu leh pa te zara kan seilenna kohhran theuh hi chu tan a na tlang anih hi. Lawm taka a pasal a kohhran a zawm mai bakah a rinna ah chaktharna a hmu lehzel khi a vannei ka ti hle mai. Kohhran dang Roman Catholic inneihna a kal te hian, a tak zia leh tha an tih zia hi zuk sawi teh chawk a(an khup kham thu nen)! Kan hriat/belh chian ngailoh kohhran deuhsawh vak vak hi a tul ber lem lo. A pawimawh ber chu Pathian nen a kan inkar hi a fel em tih zawk hi.
    # 120, chal atangin thin zawn ah, chutah dar veilam atangin dar dinglam ah, kraws chhinchhiahna ani e. Hetih rual hian “Pa leh fapa leh thlarau thianghlim hmingin, Amen” tih sawi tel thin ani e.

  94. 144
    lrpa Says:

    Pathian thu hi a mak khawp mai!
    Engvangin nge Bible ah hian chiang leng lawng a thil hi ziah anih loh? Thenkhat tan ‘rin mai’ a tawk a, thenkhat tan ‘baptisma leh thlarau thianghlim’! thenkhat tan sunday, thenkhat tan saturday! thenkhat tan trinity, thenkhat tan oneness!
    Engvanginnge ‘absolute salvation’ hmuh theihna tur hi chiang taka, ngaihkawih theih miah loh a ziah anih loh?
    Hei hi a chhan chu, ka sawi ve nual tawh! mihringte hi ‘inthapna’ bet ang deuh kan ni a. Pathian leh setana inkar thil ani. Kan sawi bakte hi chu setana lamtluang zawh sa an ni!

  95. 145
    critic Says:

    Roman Catholic theologian, Karl Rahner-a chuan sakhaw dangmi, tihtakzeta Pathian zawngtu te chu ‘ Anonimous Christ’ tiin avuah a. An chhia leh tha hriatna hmanga Pathian duh dan zawmtute an nih avangin kristian an ni. India rama Catholic theologian Raimundo Panikar-a pawhin chung mite chhandamtu chu ‘ hriat loh Krista’ emaw ‘ Krista inthukru’ tiin a sawi baw.
    Heng mi te rin dan hi Roman Catholic kohhran hian engtin nge a pawm tih chu ka hre lo. Post chhan awm ang ka ngaihtuah in ka in thlahrung duh bik lo a ni.
    Source : Karl Rahner. ” Anonimous Christians” Theological Investigation Vol VI, p 390-98 & Raimundo Panikkar, The Unknown Christ of Hinduism, p 168.

  96. 146
    Unsung Says:

    Kawlhawk ka thlawp e

  97. 147
    donald Says:

    #145,

    I rawn sawi hi ka chiang chiah lo na-in, Protestant ang thoin RCC-ah pawh hian hemi chungchangah hian ngaihdan a phir ve thoin ka hria. Tunlaiah chuan inclusivism an ti a, pluralism nen a inang deuh.

  98. 148
    Huau2 Says:

    @144 Engvangin nge Bible ah hian chiang leng lawng a thil hi ziah anih loh?
    Bible hi mihring mihrin na hmang a va hriat chian a hrilhfiah theih a ni lova, in nghah pumhlum na leh kan rinngam tluk ang zelin Pathian in min hrilhfiah thin. Kan Pathian hi mi fiah thin a ni, rinawmna leh inpekna ang zel in hrilhfiah sak in kan awm thin keimah ni theuh ah. Mihring tawng a sawi fiah zawhloh, mahni ah hian a chiang em em leh lawi si a, mak tak ani. Mihring dan a ziak a ni lova thlarau lam thil a ni zawk e.
    He Post zet zawng a manhla hle mai. (Y) (Y) πŸ™‚

  99. 149
    Tialkhara Says:

    mu vek ru. . .

  100. 150
    H.Vangchhia Says:

    vakul #142

    English:
    And I tell you that you are Peter, and on this rock I will build my church, and the gates of Hades will not overcome it. Mat 16:18

    Greek:
    Kai borΓ³ na sas po Γ³ti eΓ­ste o PΓ©tros , kai epΓ­ tΓ‘fti ti pΓ©tra tha oikodomΓ­so tin ekklisΓ­a mou , kai oi pΓ½les tou Ádi den tha to xeperΓ‘sei . Source: Google translate πŸ˜‰

    Engpawh nise, Isua khan Marka 3:16; Johana 1:42 ah khan Simona kha hming thar “Kepha” a sa a. A awmzia chu “Lungpui” (rock) tihna a ni. Heihi kan Lal Isua tiha tan chuan mak danglam tak pawh a tling awm e. A chhan pakhat chu, khatih hunlai khan “Lungpui” (rock) hi hmingah tuma hman hriat ala nilo! Isua khan hming mak tak sak sak a tum vang ani lova, apostol te zingah a dinhmun a sawhnghehna a ni zawk.

    Korinth 1 3:11 ah chuan Isua kha Kohhran lungpui niin a tarlang a, Ephesi 2:20 ah erawh chuan apostol te kha Kohhran lungpui angin a sawi leh thung. Petera 1 2:25 ah chuan Isua kha Beram vengtu anga ziak a ni a, Tirhkohte 20:28 ah erawh chuan zirtirte kha Beram vengtu angin “Thlaurau Thianghlimin” an chunga (Kohhran mi te) roreltu atan siam annih thu a sawi leh thung.

    Chutiang chuan (short cut) Katholik Kohhran chuan Pathian hi an Lungpui ani tih an pawm a. Chutih karah chuan Isua vana a lawn dawn khan a Kohhranah chuan hotu nihna Petera hnenah a hlan ta a ni tih hi a pawm dan a ni.

    Hmanlai a Katholik Kohhran hruaitu thenkhat an lo nikhualoh nasat em avang khan Luthera leh midang2 kha Kohhranah an protest ta kha a ni a. Chumi vang chuan Kohhran kha a tluchhe lova, a enkawltu mihring tluchhia an awm a ni mai. Protestant pastor emaw in mi nu uire sela a awmna denomination kha a tluchhia ani lova, amah mihring kha a tluchhe zawk a ni ang. Chutiang vel chu a ni awm e hairehai πŸ˜› πŸ˜‰

  101. 151
    keimah Says:

    Bold ngatin:

    1. Eng kohhran pawh ni la, ISUA KRISTA i chhandamtu atan i pawma i neih si loh chuan Hremhmunah i liam tho tho!

    2. Vanramah i awmna kohhran (denomination) kha a awm lo! Krista tlan sa mithianghlimte, Krista Mo tia hriat hote an awm. I awmna kohhran (pawl)-ah khan buai lutuk suh!

    3. Khawvelah hian eng kohhran mah tha FAMKIM an awm lo. Mahni awmna kohhran theuh kan fak a, midangte kan sawi chhe mai zawk a ni e. Chutih lai erawh chuan ka awmna kohhran hian BIBLE zirtirna a zawm em? tih hi chhut a tul. ‘Nuam ka ti em a, tha ka ti em a, ka ngaihdan chiah a ni’ tih lam aiin BIBLE thu nena en mil fo a dik zawk.

    BONUS: Post-tupa chu i nupui neihna a la rei lo bawk a, i la ‘Honeymoon’ deuh roh a ni lo maw?? Hmangaihte sawi leh duh a piang hi kan Amen ve duak duak duh a nia! I nupui nen in inhau nikhuaah Kohhran awmna thlak i duh leh ruai mai chuan a fuh lo vang!! πŸ™‚

  102. 152
    H.Vangchhia Says:

    keimah #151 πŸ™‚ yay

    mahse a post-tu hi hmeichhia ania aw hairehai πŸ˜›

  103. 153
    tka Says:

    Ka mut hnuah inlo inhnial hrep a nih hmel a!!!

    Kei chu eng Kohhran pawh ni se, Bible kalh a che thin an nih loh phawt chuan ka pawm thei vek. Ka duh ber chu Bible kalh lova Pathian thuawih hi a ni. Thusawi thiamte leh thuziak thiam nazawng ka ring chuang lo.

    ROMAN CATHOLIC chung chang kan sawi sawi na a, zawhna tamtak chu ka la nei. Link min pek te pawh ka chhiar ve na a, Bible nena inzawm dik thlap leh convincing deuh chu ka la hmu lo. Kan Roman Catholic unau te hian heng ka zawhna te hi Bible chang tranchhan nen min hrilhfiah theih ula, ka lawm ngawt ang?
    1. Kohhran hmasa ber chu tuna Roman Catholic kohhran a nih hmel a, mahse a tirah tak khan “Catholic” tih hming hi a pu lo niin a lang! Chutiang a nih chuan engtikah nge “Roman Catholic” tih hi phuah tran a ni???

    2. Pope tih mawlh mai hi kei chu ka ngai thei lo. Bible ah Pope hi a awm tur a ni a, sual pawh a ngaidam thei tur a nih tihna bung leh chang a awm reng reng em? Mihring ve tho a ni sia. Eng anga sual lakah fihlim pawh ni se, Pathian ang hiala in ngai leh vanram chabi te pawh kawl hial-tu hi tunge maw anih le???

    3. Sual simna certificate / Vanram kal theihna certificate chung changah tunlai Roman Catholic ho hi eng nge in dinhmun le? Bible ah hetiang sual simna / ngaihdamna certificate hi a awm reng reng em?

    4. Isua Krista zirtir na ang thlap a din Kohhran anih chuan Isua hi ka engkim a engkim a ni a. Inthawina te, Inhlan tharna te, Ngaihdam dilna te hi DIRECT in mitin hian Isua hnenah thlen theihna RIGHT kan nei vek a. Isuan Pa hnena min dilsak zel tur thu pawh min chah a. Eng vang in nge Father te hmaah sual puan chhuahna va neih kher a, ngaihdam va dil kher a tul le??? Eng bung leh chang tlawhchhan in nge hei hi Kohhran hmasa ber hian an kalpui le?

    5. A tawp ber atan, ka lo hriat dan chuan Roman Catholic hian tuna Bible ka neih (New + Old Testaments) bakah hian eng emaw zat Apocrypha tih hi Bible ah an pawm a ni awm a. Thupuanah kha’n a thu te Bible thu te hi Belh emaw Paih emaw a phal loh thu chiang takin kan hmu a. Chutiang anih si chuan, Kohhran hmasa ber hi a kalsual tihna mi???

    Heng ka zawhna te hi Kohhran kalphung ka hriat duh vanga zawt ka ni a. Va sawichhiat tumna lam a ni lo. Min hrilh theih chuan ka lawm hle ang.

  104. 154
    Chhuaklinga Says:

    I lo va insual leh nasa awm ve. Khaw nge ka mut hnu atangin kan chhiar thla leh pir pir mai teh ang. Bengvarthlak lehngawt ang le. !!

  105. 155
    H.Vangchhia Says:

    tka #153 Cathechist (A person who catechizes, especially one who instructs catechumens in preparation for admission into a Christian church) ka ni lo nangin link hmang hian kan chhang dawn chhin ang che aw. πŸ™‚

    http://www.newadvent.org/cathen/03449a.htm

    http://www.ourcatholicfaith.org/thechurch.html

    I zawhna 2na: Pope hi Mizo tawnga naupangin ‘apa’an tih ang hi a nih hmel. Apostol Petera leh aiawhzeltu te kha Kohhran enkawltu, pa bera ngaih annih vangin Pope (pappa) tia hriat an ni. Pope office chu Papacy tih a ni thung.

    http://en.wikipedia.org/wiki/Pope

    3. Katholik rinna i zir loh chuan i hrethiam chuang lovang. Tin, sawi leh sawihnu, hmanlaia rosum vanga puithiam sual an awm nawk avang khan an sual vek tihna a nilo. Ka sawi tawh angin protestant pastorin mi nu uire se, a denomination enkawl kha a tluchhia tihna a ni lovang.

    4. Father chu sawi loh mipui hmaah protestant ho hian testimony kan sawi fo thin ani lawm ni. Mipui hma atang phei chuan sawi darh awlsam lutuk zawk. Chutiang tho chu Katholik te pawh hian puithiam hmaah an testimony an sawi a, puithiam in hmalak dan tur thurawn alo pe thin mai a ni e.

    5. Protestant hmasa Martin Luther khan Bible ami bu 7, Tobit, Judith, Baruch, Wisdom, Sirach, 1 leh 2 Maccabees, Estheri (10:14 to 16:14) leh Daniela (3:24- 90; 13; 14)te kha a zirtirna nen a inmil loh vangin a a dah tel talo anih kha.

    The Bible as a whole was compiled and canonized by the Catholic Church in the 4th century. That bible remained whole until the 16th century when Martin Luther came along. He not only removed 7 books (those books being Tobit Judith , parts of Esther,1 Maccabees ,2 Maccabees,Wisdom,Sirach,Baruch) he also added words to verses and also wanted to get rid of the book of James. The Catholic Church has never added to the bible, Martin Luther removed.

    Ka mut a hun e, naktuk mr.Duhlova te nupa lo hmuak haih haih teh ang. hairehai πŸ˜€

  106. 156
    Chhuaklinga Says:

    Mahni ta fak chiah si lo, mi ta sawisel chiah si lo, chhandamna kawng diktak hre kur siin ngaihdan in lo sawiho a ni berin a lang e.

    In thlarau dawn ang zia zelin Lalpan malsawmin chakna thar pe zel che u rawh se. Amen.

  107. 157
    H.Vangchhia Says:

    Chhuaklinga #156 Nia πŸ™‚

    Kei chu a thuhrimah hemi subject/post atan hian ka duh tawk ta. Engemaw zawng sawi ho hi an nick reng a mak thei mai chhan chhan chi ni pawhin ka hre chiah love NOI πŸ˜‰

  108. 158
    tka Says:

    Pu HV-a chu Catholic ni si lovah chuan hre thuk khawp mai. A thra e. Min chhanna te pawh tlem a zawng chu awih theih turin a awm a. Lawm awm hle mai. Mah se, ka la buai tulh tulh zawk a ni…

    Pope chung changah bik khan he Bible chang hi chhiar teh u…

    Matthaia 23:9-ah Lal Isua’n, β€œLei chungah hian tumah β€˜PÒ’ tia vuahin (kohvin) awm sΓΉh u, Pa
    pakhat chauh in nei vΓ£na mi khi,” (β€œDo not call anyone on earth β€˜Father’ for you have one father
    and He is in heaven ” tiin a sawi. (NIV English Bible).
    Pope hi Bible kalh a ni kan ti thei mai lo maw??? Eng nge in ngaihdan???

  109. 159
    PimPom Says:

    #158
    tka: Like lutuk.

  110. 160
    tka Says:

    Tin Pope chung changah bik chuan Roman Catholic Pope hi leia Pathian angah a inchhal ni tur a ni. He link ah hian han chhiar mah teh u…
    http://amazingdiscoveries.org/R-Pope_Rome_blasphemy_power_Jesus

  111. 161
    milK mAn Says:

    a eng ber nge dik leh tha pawh hriat a har ta…eng pawl mai paWH HIAN bIBLE TANCHHAN KAN NEI THEUH MAI SI ALEE…

  112. 162
    tka Says:

    Pu HV, Martin Luther khan Bible a Removed i tia lo??? Ka vawi khat hriatna. Kei chu Martin Luther kha ka hriat dan in pa huaisen tak, a hun laia Lal em em, Sakhua na lamah leh Sawrkar na lama thuneihna zawng zawng pum bilh tu “Pope” kalh a che hmasa berah ka lo ngai a sin. Martin Luther khan Wittenberg khua inkhawmpui lai in St. Augsburg Biakin kawngka biangah Sual ngaihdamna chu Isua thisen atrang chauhva dawn theih a nihdan te, Pathian chauhvin sual a ngaidam thei, tih te leh, Pope zirtirna dik lo dang tam tak point 95 lai ziakin a tar chhuak ta riap mai te kha kei chu ka ngaisang a sin.

    Khatih hunlai kha’n Pope din hmun chu sangtak a ni ringawt. Tin Martin Luther kha a dinhmun a sang em em lo. Bible a paih theihna tur paw’n power a neih ka ring chiah lo.

    Tichuan le, Catholic atangin Protestant a phel ta a. Pope chuan sawrkar thuneihna zawng zawng leh Kohhran thuneihna nei kawp in, a Christian pui, Pope zirtirna duhlo tute kha an nuai tak tak mai a nih kha. Nunau pawisawi lo mi 50000000/ (Vaibelchhe nga) vel zet an that a. Protestant ho hi thath chimih vek an tum a, an la thei lo zawng a nih hi. Kohhran tual that hnem ber chu Pope hnuaia kun Roman Catholic Kohhran hi a ni e.

  113. 163
    lunglohtui Says:

    Ka thil post ve te min lo comment sak duh a avan lawmawm em. Pu H.Vangchhia te,@kawlhawk te sawi ang khian hmeichhia ka ni e. πŸ˜€ . @triplestar, nia tun tum chu @goldmember bulah ka intiam tawh sia kei anglo takin thil danglam deuh kohhran lam te ka rawn ziak ve ta duah a. Kohhran dang ka sawi hnawm lemlo, Mari ka bia in a lim hmaah ka thingthi ngai heklo.Amaherawh chu tuinung chu He Katholik kohhran ah hian ka chhar ani e ka ti mai ani.Tin, hmeichhia ka nih avanga hmusit taka hmeichhe tih awm tawk a ngaipawl te tan chuan a om tho e.Kei erawh in ka pasal kohhran ka zawm hi ka tih tur rengah ka ngai. πŸ™‚

  114. 164
    Sony Says:

    Martin Luther, theological college a professor khan Catholic Church a dodal nasat em emna chhan chu Pope aiawh tute khan ‘indulgence’ (sual ngaihamna) pawisa a lei theihin in an zuar pek ani. An ti anglo em mai bawk ani.

  115. 165
    lunglohtui Says:

    @Sony, a dik khawp mai, sual ngaihdamna pawisa a han in lei tir kha chu an ti fuh lo ber a ni ang.Mahse an in siamtha tawh a,an kal ngil zel ka ring. Hmannia chalwhni ‘Mass’ inkhawm ah pawh ringtute tawngtaina nu pakhatin a sawi laiin Kan ‘Pathian Pope’ a rawn tia, ka puitiam in Kan Pa Pope ti rawh,kan Pathian a nilo a tia,ka nuih alo za ru rilru khawp a. Puithiam khan a ngaimawh ngang a niang tawngtai laia tawngsual pawh a tihdik tir nghal zung zung mai,hahahaha.

  116. 166
    varung Says:

    Commedian search a Varak leh UPC nula um chu kan um kan um a a tawpah tuiah min hruai lut nge nge antih ang deuh kha niin ka hria, I duh ber i neih theihna anih phawt chuan ka lawmpui che…Pawlah chhandamna a awm lo a, Krista leh Mihring inkar a pawimawh ber, mahse hnuchhawn ram alo fuh lo tih vak vak hi chu zuanglawr tawngkam a nia. Nupui pasal a vang hian i kalsan tak kohhran hian mi leh sa kan chan teuh tawh, rinna leh thurina kan chian loh lam ai chuan hmeichhia kan ngam loh vang a ni tlangpui………. πŸ™‚

  117. 167
    chhakchhuak pa Says:

    i pasal chuan a tilawm thiam deuh che nge father hovin an convince hneh viau che… i kalsan tak kohhranah khan inkhawm ngun deuh leh piangthar chu ni la, i rilru a dang deuh ang. Roman Catholic hi hriat ka nei ve nual a, an thlarau nun hi chu kan ngaihtuah ve viau mai. an vai chuan a ni lo mai thei. a percent zawnga lak tur ni se protestant ho ai hian vanram kai tur an tlem kan ring. ka hriat ve chinah Catholic ho kalphung duh loh tam tak ka nei, mahse ka sawi hrih lo vang. Protestant-ah ka lo tel hi Pathian hnena lawmthu sawina tham niin ka hre ve tlat thung

  118. 168
    Ignatia (33-115 AD) Says:

    @Sony: Martin Luther-a hi INDULGENCE dodaltu angin a lar viau naa mahse a behbawm tamtak a awm ve tho mai. Kei phei chuan RINNA chungchang tak hi ka ngaipawimawh ber zawk a. πŸ™‚

    Kan hriatchian zawk nan ka lo share ve leh lawk mai ang che u. Mahse tumah ka sawichhiatna lam ni lo se… πŸ™‚

    Pu Luther-a kha kum 1507ah puithiam atan nemngheh a ni a. A kum leh maiah Pathian thu zirna collegeah zirtirtu a ni bawk. Kum 1510ah Rome khawpuiah a zu zin a. Mahse Rome khawpuiah chuan kohhran hruaitute nawmsak zia leh an nu pawlawh zia a zu hmu ta a, a rin ang reng reng a ni ta lo va.

    A zin haw hnu lawk hian Doctor of Theology a hmu leh nghal bawk a, tin Professor puitling a ni nghal bawk. Kum 4 hnuah phei chuan Monastery 11 lai enkawl turin puithiam lal tak- VICAR atan thlan a ni ta bawk. Mi thiam tak leh kohhran enkawltu ni mah se amahah thlamuanna tak tak a nei thei lo.

    Tum khat a zing tawngtai dawnin Bible chang Rom 1;17 kha ngun lutukin a belchiang a. ‘MI FEL CHU RINNAIN A DAM ANG’ tih inziak kuau mai chuan a rilru leh ngaihtuahna a la peng ta tlat a ni. Tun hma lama chhandamna chungchanga a ngaih dan- Intihhreawm leh hnathawh that avanga hmuh tur niawma a ngaih thin kha dik lo niin a PAWM ta. Chu chhandamna dik zawk chu ama thawhchhuah nin lovin Pathian thiltih a nih zawk zia a lo pawm ta a nih kha. Amah ngeiin hemi hun a tawng atangin ‘ka PIANGTHAR e’ a ti nghe nghe a ni.

    Indulgence hralh chungchang kha chu a pianthar atanga kum 2 liam hnuah daih a ni. Worms klhuaa rorel sak a nih pawh khan chak lo zawk ni mah se ‘Pathian thu atangin a DIK LOH NA an proof theih loh’ avangin an buai chhia va a nih kha.

    Lung In atanga a chhuah hnua a au hla ber pawh- Koohran inawp dan dik lo, puithiam te’n nupui an neih ve thei tho thu te, Pope leh Cardinal thuneihna sang lutuk te kha Apostol ho din kohhran ang a ni tawh lo tiin a do bur zawk a ni.

    A thu lai mu leh a zirtirna ber chu- Chhandamna hi intihhreawm avang leh thiltih (tradition) avangin miin a chang a ni lova Pathian khawngaihna avang chauh zawk a ni tih kha a ni.

    Ka sawi thui ta. Protestant leh Catholic tan hriat a tul ve vein ka hria a. Ka lo thai lang zuai a ni.

  119. 169
    Aryan Says:

    Han sawi zau ta zel ila Catholic ho tam na ram leh Protestant ho tamna ram hi.

    Catholic ho tamna ram hi atlangpuin an backward, an mawl, corrupt in an thatchhia in kawng tinrengin an hnufual bik zel ni in alang.

    Entirnan Europe rau rau ah pawh Catholic in hneh taka an dominate ho ram Italy, Spain, Portugal, Ireland etc ai chuan Protestant ho dominate na ram UK, Scandinavian countries, Netherlands, Germany etc te chu an changkang fe.

    Americas ah pawh Catholic ho hi Mexico leh a chhim lam ram zawng zawng (latin americas) ah hian an tam em em, an hnufual in khawvela ram rethei, corrupt leh tualthah tamna ber ber ram an ni. Protestant ho dominate na ram USA leh Canada lam lah khawvela ram changkang ber ber ani leh lawi si.

    He thil hi catholic nih leh nih loh vang pawh ani kher lo ang. Mahse co-incidence ve riau a lawm. πŸ˜€

  120. 170
    donald Says:

    Ignatia, va hlap tha ve (Y)

    Ni e, reformer-te thupui ber kha chu RINNA CHAUH tih kha a ni. Khatih hunlaia kohhran zirtirna kha work based salvation (thiltih avanga chhandamna) lam a hawi tlat avang khan siamthat a ngai ta a ni. Thildang neuh neuh kha chu an theology dik lo RAH a ni zawk.

    Hemi chungchang debate hi kohhrana inhnialna tawp thei lo a ni. 1st AD atang tawh khan a intana, Luther-te hunlai khan a puakkeh ta a ni. Tun thleng pawh hian kan la inhnial mup mup reng tho chu a nih hi maw! Mak deuh mai chu SOLA FIDE (Faith alone) tih kha Martin Luther-a rawn coin chhuah pawh a ni lem lo; a hmang hmasa ber tu chu 5th AD vela, heretic tia an condemn, work based salvation zirtir nia Augustina te’n an ngaih, Pelegia kha a ni awm asin.

    Pathian thu, chhandamna, biblical doctrine-te hi pawl-ah ni lovin mimala Pathian nena inpumkhatna (relationship)atanga hriatfiah chi chauh a ni tih hi Bible, Church history leh personal experience atang hian a chiangin ka hria.

  121. 171
    boihapa Says:

    Kohhran inthen darh chhan hi mihringin thuneihna a duh luat vang a ni zat zat ang. A chhan leh a vang chu engpawh puhmawh tur zawng sela, a phenah mihring thuneih duhna a inphum ru zel tho ang. Chuvangin Kohhranin kum 50 a tlin tawh chuan siam that ngai lai siam tha tura a inbihchian a tul fo thin.

    Tin, Kohhran denomination hrang hrangah awm hlawm mahila Lal Isuaah chuan pumkhat kan ni thei a ni tih hi kan hriat tlan a pawimawh khawp mai. Kohhran chanchin (history) hriatte hi a tha e, kei pawh a bulthum, Kohhran hmasa chanchin AD 1-AD 500. Hun laihawl Kohhran chanchin AD 500-AD 1500.Kohhran siamthat chanchin AD 1500-AD 1800. Tunlai Kohhran chanchin AD 1800- thleng hian ka tuipuiin ka chhiar nasa khawp mai. Dik tak chuan Tirhkohte Thiltih phei hi chu ngaihnawm ka ti leh zual ngawt mai.

    Inhnial duh tan chuan inhnialna tawpintai nei lo tur a awm khawp mai. Tichuan heti hian ka ngaihtuah- Kohhran neitu ber Lal Isua tana thahnemngaia pen khat em pawh pen peih hawt si loina, mahni pawl tana thahnemngai leh engphiar si ho hi, political party ruihchilh nen engnge an danglamna? Ti hian ka la ngaihtuah leh ta cheu a- tunah hian Kristian leh Muslim emaw, Hindu ho emaw, Mizoramah hian intibuai ta phut mai ila, a thahnemngai tur leh che chhuak taimaa hmatawng ber ber tura ka rin chu, pawisak leh zahpah pawh nei tawh loa zurui phiang phuang ho kha an nih ka ring tlat! Lo va thi palh ta se martarah an inngai maithei, mahse hremhmunah bak an kal hauh si lo ang. Kohhran chungchanga inhnialna hi chu a phawvuak Kristiante tihawm tawk velah i dah thiam ang u hmiang kan ti ve leh duah ang e.

  122. 172
    mirage_isme Says:

    Catholic kohhran thianghlima ka lo piang a, ka seilian hi chu ka va lawm tak em…
    kan in hnial fo thin ang khan Pathian hian “thlan bik” hi chu “min” lo nei alawm!!!!!!! πŸ˜€ (Y)

  123. 173
    vakul Says:

    Hv. Petera lungpui chungchang ka sawi lo … Church tih kha kohhranho tia lehlin hi a dik thu ka sawi zawk.

    Patera chungchangah pawh sawi dan hrang a tam khawp mai…dik ber leh chiang ber a awm ka hre lo. Mahse mi dang sawisel kher lo ila…kei chuan rock hi Isua sawinaah ka ngai.

    Ka dik tiin midang ka hmusual lem lo bawk a, Roman Catholic sawichhiat emaw fak viauna tur ka hre bawk lo. An society chu ka hre teuh

  124. 174
    ZerO Says:

    A post -tu hi Electric veng Catholic biak ina doctor nei kha a ni em aw? Ka hre riai ruai. .

  125. 175
    donald Says:

    #171,

    “Kohhran inthen darh chhan hi mihringin thuneihna a duh luat vang a ni zat zat ang” i tih hi chu a felhlel deuh lo maw?

    Kohhran tesep-ah emaw pawlchhuak chungchangah chuan thuhran lo ni se, kohhran ziding pangai-ah hi chuan mihring thuneihna duh ngawr ngawr vang a ni vek kher dawn em ni ka ti deuh.

    Entirnan: Reformer te khan kohhran kha thendarh an tum a ni hauh lo. A dik lohna lai an tarlang mai a ni zawka, mahse RCC khan a dodal ta tlat si a, lotheih lohvin protestant hi a lo piang ta a ni. Theological issue zawk a nih hmel.

    Pahnihna-ah chuan Methodist church te pawh hi mihring thuneihna duh vanga lo piang a ni lo. Church of England reform duh vanga John Wesly leh George Whitefield te street preaching kohhranin a dodal tak tlat avanga lo piang kha an ni bawk a. Wesly te pawh khan kohhran thendarh kha an duh loh ber a ni zawk. Baptist-te pawh chutiangin nausen baptisma aia ringtu baptisma an pawm zawk avanga lo piang an ni leh a. Hengho-ah hian mihring lal duhna ai mah chuan theological issue zawk a nih hmel i ti ve lo maw?

  126. 176
    Alejendro Says:

    In inthen hun ka lo chang ang che. I don’t know why, but I’m more attracted to Single Moms πŸ˜€

  127. 177
    lunglohtui Says:

    #174, @ZerO electirc venga pasal nei chu ka ni lo hlauh mai ava pawi ve i hriat ka nilo chu.

  128. 178
    lunglohtui Says:

    @sexyboy4U, min duh leh si lo ang e.hahhaha.

  129. 179
    Alejendro Says:

    Ka duh hrim hrim che. Ka duh chi i ni tih ka hre nghal.

  130. 180
    dolly dollz Says:

    single mom dang rawn in report in phal em???
    πŸ˜‰

  131. 181
    Alejendro Says:

    Jiassss ka duh chi πŸ™‚

  132. 182
    boihapa Says:

    175 @donald, i ngaih dan dan le, convince che u ka tum lo. Ka hmuh dan leh ka ngaihdan ka sawi mai a ni. Khawchhak leh Khawthlang Kohhran inkara inrem lohna lian tham deuh awmna hmasa ber kha kum zabi pakuana vel (810 – 895AD) a ni a. Constantinople Patriarch ni lai mek Ignatius-a ban a, a hmuna Emperor Michae III-an Photius-a a dah tak vang kha a ni a. Hemi chungchangah hian Rome leh Constantinople chu nasa takin an inhre thiam lo a ni. Hemi hma lama inhriat thiam lohna hi chu hnam hrang leh ze hrang nihna avanga lo awm a nih hlawm avangin, a nghawng a thui lutuk ngai lo. Tin, hei bakah hian kum 800-a Pope-in Barbarian mi Charlemagne-a Khawthlang lam Emperor atana lallukhum a khumtir kha Khawchhak lam Kohhran chuan Pope tih awmah an ngai loin an helh hle a ni. Hei hi 1054 AD a Khawchhak leh Khawthlang inthen tak chhan bulpui bera ngaih a ni. Lalna leh thuneih duhnain hmun a chang thuk tual tual a, a tawpna chu inthen darh a ni ringawt mai! “Keimahah awm reng rawh u” tih kha an zawm ta lo a ni ber mai.

    Engpawh nise Kohhran inthen chhan leh vang hi chu mihring thil a ni zel ang. Chutah mah chuan mahni hamthatna leh thuneihna duhnain hmun a chang lian char char ang. Kohhran siam that hna thawk a, martar hial an awm. Chung mite chu thuneih duh vang lam ni loin, Kohhran siam that duh leh a neitu Isua hmangaih vanga tuartute an ni zawk ang. Chuti ang mi chu tunlai Kohhran hian kan mamawh hle a, mahse an vang pharh mai bawk si a nih hi!

  133. 183
    H.Vangchhia Says:

    Katholik Rinawm Ka Ni a – Moir Brown (Lettu – M.Laldailova)

    Katholik rinawm ka ni a
    Ka rinna hlu ka thlang
    Ka thih hun darkar thleng pawhin
    Ka la rinawm zel ang.

    Ka rinna thianghlim daltu chu
    Theihtawpin ka do tlat
    Thudik tan Sakhua chauh lo chu
    Thlan zawk ka nei love.

    Hnehchhiahtu talhtum hlauhawm chu
    Ka hmaah kham mahse
    Pathian Kohhran hnial rual loh chuan
    Ka tan a sawn zel ang

    Aw sualna min kal bosan la
    Ka rinna thianghlim chu
    Mihring hlauh vang ni hlek lovin
    Pathian chauh ka hlu vang

    Isua awmna maicham ngei chu
    Kei zawng ka ngaina a
    Mari ka nu ka hmangaih a
    Hmangaih zual zel ka duh.

    Hmanlai mithianghlim awmte leh
    An hnuhma ka hriatin
    An faklai Pathian tha ngei chu
    Fak ve ka va duh em

    Ka rinna chhinchhiahna hlu ber
    Kraws leh thi ka tan a
    Hmusittuten sawichhe mahse
    Thih thlengin ka hmangaih.

  134. 184
    donald Says:

    182@boihapa

    The Great Schism kha chu politics vangah (thuneih duh vang)chuan kan puh thei ang chu. Mahse Kohhran inthen darh chhan zawng zawng mihring lalna duh vang emaw mahni hamthatna leh thuneihna duh vang emaw a puh vek erawh a dik ka ti ve hauh lo mai. Tam tak hi chu Divine purpose niin a lang tlat (#175-a example ka pek ang te khi).

    Kohhran pakhat chauh ROPUI taka a awm hi a that loh zia chu history atang hian a chiang em em a ni. Mahni ngaihdan leh zirtirna pawm tawh sa chauh dik bera ngaia thlarau thianghlimin Pathian thu a puanchhuah leh hriatfiah belh tir zelna (progressive revelation) kawng a dang tlat a. OT huna zawlnei pakhat chauh hnena a Thu a kawltir lova, zawlnei hrang hrang ten Pathian hunbi ruata Thu an hriattir thin ang tho khan tun hunah pawh hian kohhran hrang hrangte-ah hian Pathianin a Thu a dah zawk a ni. Kohhran hrang hrang awmna chhan hi mihring thil vang ni lovin Pathian remruat zawk a ni tih hi ka hmuh dan a ni.

  135. 185
    Ignatia (33-115 AD) Says:

    @donald(#175 &184): (Y) (Y)

  136. 186
    doc_lib Says:

    In va han mawl hlawm mai mai tak em. Kohhran ah in in hnial a, chumi hnuahg ‘He lungpui ‘ laiah in in hnial leh a. He lungpui a tih kha petera ni lovin a mah ngei, a mah zui tura a kohhrante in nghah chhan tur anih zia a sawina anih kha. Mitthi khawkulh kawngkhar in an ngam lo ang a tih ang ngeiin, ni thum niah ropui takin kaih thawhin a awm leh ta ani. Chutak mai chu keini a zuitu te tan, a thihna ah kan thih ve chuan a thawhlehna ah tih nun kan lo nih theihna thuruk chu a lo ni.

    Engpawl pawh zawm ula, Krista aia pawl in dah lal a, Lal Isua thihna tawmpui lova, kohhran pawl hmanga van ram kal in tum chhung chuan in thelh duai ang. Chu zawk chu a ni ka unaute u.

  137. 187
    Ignatia (33-115 AD) Says:

    @docte: πŸ™‚

  138. 188
    sillyBoy Says:

    #184 : “Kohhran hrang hrang awmna chhan hi mihring thil vang ni lovin Pathian remruat zawk a ni tih hi ka hmuh dan a ni.”

    Heta kohhran i tih hi ‘Pawl’ kan tih mai denomination hi a ni em? Kohhran chu pakhat, Isua Krista a ni si a. Thuneih duh vang te, Lal chak vang te, Tih tauh vang tea pawl lo piang awm ta se, heng hi Kohhran kan ti zel dawn em ni?

    “He Lungpui (Petra) chungah hian ka kohhranho ka rem chho ang a, … mitthi khaw kulh kawngkhar paw’n an …” Heta a sawi Kohhran leh i rawn tarlan hi a inang lo niin ka lo hre ve a.

  139. 189
    donald Says:

    sillyboy,

    Technically chuan kohhran chu ni e. Mahse pawl/denomination hrang hrangte hian chumi khami kohhran kan inti vek a, chutiang chuan ka rawn hmang ve mai a ni. Kohhran/pawl hi chu Synonym angin kan hmang deuh ber tawh chu a nih hi.

    Pawl piang nazawng emaw pawlchhuak nazawng ka sawi lo tih chu #175-ah ka sawi khi. Isua Krista kohhran chu eng denomintion-ah pawh hian tlem te te an awm vekin ka ring. ‘Ka kohhranho’ Isuan a tih hi denomination pakhat ni lovin amah ringtu zawng zawngte a khaikhawmna a ni — Krista taksa chu.

  140. 190
    H.Vangchhia Says:

    Isua in vawikhat mah Mizo tawng bible ah lo chuan “Ka kohhranho” a tilo. Tin, Mizoram protestant te chauh hian mitthi te direct a vanram kaltir kan tumin ka hre bawk! (ie., mitthi vuina tawngtai etc/ atang pawhin a hriat)

    Katholikah protest mah ula/ila Katholik rinna, “Apostol Creed” chu kan la tawmpui vek tho hi mawle (Kristian pangai chuan) πŸ˜‰

    I believe in God, the Father Almighty,
    the Maker of heaven and earth,
    and in Jesus Christ, His only Son, our Lord:

    Who was conceived by the Holy Ghost,
    born of the virgin Mary,
    suffered under Pontius Pilate,
    was crucified, dead, and buried;

    He descended into hell.

    The third day He arose again from the dead;

    He ascended into heaven,
    and sitteth on the right hand of God the Father Almighty;
    from thence he shall come to judge the quick and the dead.

    I believe in the Holy Ghost;
    the holy catholic church;
    the communion of saints;
    the forgiveness of sins;
    the resurrection of the body;
    and the life everlasting.

    Amen.

  141. 191
    donald Says:

    Mizo Bible-ah lo chuan ‘Ka Kohhranho’ chu a ti lo tawp ang ni e. Vai Bible emaw English Bible-ah emaw ‘Ka Kohhranho’ tih a chuan ten le πŸ˜›

  142. 192
    bulaya Says:

    @153

    1st para i rawn tan danah.. Zikpuii Pa tawngkam takin, chawhmeh duhzawng a in ang lo tih mai loh chu han sawi em em tur pawh a awm lo.

    1. A tirah Kristian te chu hming pawh in vuah a ngai hran lo. Kristian kha a tawk em em ringawt. Theological issue neuh neuh a lo pian a chinah kha chuan a hming vuah erawh a lo ngai ve ta a ni (The Great Schism?). A hun leh ni tak Gregorian Calender (Pope Gregory) kei chuan ka hrilh thei lovang che. Apostolte kha khawvel Matt28:16
    Khawvel zawng zawng ah kal a
    thilsiam zawng zawngte hnenah
    Thu a pek zawng zawngte zirtir tura tirh an nih den chhanin in CATHOLIC /huapzo chu a lo ni ber awm e.

    2. Bible a awm kher chu ti thlip thlep thin la chu tunah pawh khan i misual.com zeih zeih kher nang. Calvery tih te, Bible tih te, Sacrament tih te hi Bible ah han zawng dawn the.

    3. Joh.20:22- “Lei chungah eng pawh in phuar apiang vanah phuar a ni ang a… Tu sual pawh in ngaihdam loh apiang ngaihdam loh a ni ang,’ a ti a” . Apostle te kha thu a lo pe tawh a ni.

    Johan kha han chhiar la “… he beram huang a milo beram dang ka la nei, anni pawh ka la rawn hruai tur a ni. Tichuan pawl khat in an awm anga veng tu pakhat nen….
    …. thlaau thianghlim nei rawh u, tu sualpawh in ngaihdam chu vanah pawh ngaihdam an ni ang a (a indirect ve khawp mai)… “. Apostol te hnena thupek tradition ang a kal ta zel a ni e. Confession (Sacrament of Reconciliation) an tih hi a ni ber awm e i rawn zawh khi.

    A tawp ber i rawn sawiah erawh khi chu Deuterocanonical book te, protocanonical book te, Dead sea scroll, Septuagint..etc etc. lo inzir kaw chawp ve tawh mai rawh.

  143. 193
    Ignatia (33-115 AD) Says:

    #191: πŸ˜€ πŸ˜€

  144. 194
    H.Vangchhia Says:

    donald, Mizo tawng bible ah chiah Church tih hi Churches anga lehlin a ni. I chiang, i hnial mai mai hairehai πŸ˜›

  145. 195
    doc_lib Says:

    188 chu leh..i second para ah kohhran chu Isua Krista i tia. I last para ah kohhran lungphum ‘He lungpui ‘ lai tak kha Petera tiin i rawn kualkhung leh ta chiah a. Isua Krista innghah chhanah Petera tiin i pawm ta mai ani maw πŸ˜€ . Nang zawn Petera kaltlanga Vanram luh i tum chiang πŸ˜›

    Han in hnial han in hnial ula, pawla chhandamna in zawn chhung leh in pawl theuh dik bera in ngaiha in in hnial luih luih lai khan mithianghlim lawr hunah ka lo chhoh san nal nal ang che u πŸ˜›

  146. 196
    donald Says:

    Lolz HV. New version-ah chuan a ni bik hleinem

  147. 197
    H.Vangchhia Says:

    donald, khalam extremist protestant ho chuan old version in la ring tho alawm “Ka kohhranho” in la tih dup2 kha mawle. Keini Ptresbyterian pangai chuan kan ti ve hleinem hairehai πŸ˜‰ NOI

  148. 198
    donald Says:

    Ka pawl/pawlte tihna mai a ni a, a danglam teh chiam hleinem mawle.

    Nangni “Ptresbyterian” :-p chuan assembly hi engtin nge in tih ve reng reng ?

  149. 199
    littlerascal Says:

    Alo la va hot ve

  150. 200
    littlerascal Says:

    100 law2 ang

  151. 201
    littlerascal Says:

    Phek thar law2 ang

  152. 202
    donald Says:

    200
    littlerascal Says:
    October 25th, 2011 at 5:19 pm

    100 law2 ang :-D :-P (H)

  153. 203
    bk Says:

    Lo la sawi ta laih2, kan tanna lah hi kan Sahuai thing vawn tlut mai bawk sia ;-)

  154. 204
    lrpa Says:

    Hmeichhia ka tih reng kha..

  155. 205
    vakul Says:

    Mahni kohhrana tui khawpa inhmang lote hian pawl danga nupui pasal an neihin an tui duh viau. A posttu hi ka dem lo a pasal pawla a luh hi a tha. A lo awm tawhna sawisel kher suh se.

    158. Hv a tluka catholic an awm lovang. Tunah a awmna ram vangin a protestant mai mai a nih hmel…a seilenna chu RC.

    Edah, qahal, ecclesia, church hi kohhranhote sawina a ni e. Churches tia sawi hi phut kher a ngai lo.

    Posttu nu, nangmah lo pawh va lawina kohhrana tui zui an tam mai…nang ang hian an sawi khu luai lem lo…mahni awmna apianga tui hi a puitling hna zawk…i rawn tarlang kher hian a tipuitling sawt chuang lem lo che…tui zel la ka duhpui che.

  156. 206
    malsta27 Says:

    An la soi zui ta :-D :-D .

    A enga poh chu nise, pasal/Nupui/kohhran poh ni se Pathian a hmuh phah na nih te chuan tha tho lom le, lo ti ve ngot teh ang hehe

  157. 207
    drake Says:

    kohhran a chiang lo deuh chu an sawi hnem hle mai, chiang deuh hi chuan sawi vak ngaiah pawh kan ngai lo, kan chiang bawk a, kan ngawi hle hle mai ni :-P

  158. 208
    littlerascal Says:

    202 ;-) lol

  159. 209
    H.Vangchhia Says:

    vakul hi Pu Chana pawl ani chiang akekeekee NOI ;-)

  160. 210
    TuaiSialA Says:

    I pasal nei hlim phurin i rawn ziak mai mai a ni lo maw..?!

  161. 211
    lr hlonchhing Says:

    Phek tharah lang ve reng reng…

  162. 212
    Phivawk Says:

    Post-tu-nu hi ka hriat che ka ring tlat….te ka tia. Sawi zui vak tur erawh ka nei hran lo.

  163. 213
    boihapa Says:

    184 @donald, i sawi tha e. Europe ram chanchin ziaktute chuan kum 500 – 1000 chhung kha ‘Dark age’ an ti a. Barbarian hoin Rome lal ram ropuina a chhut chhiat vek vang te, hnam kawlhsen zet mai Islam sakhaw betuten an sakhaw theh darh tura Europe ram an rawn luh ve fo vang te khan harsatna namen lo an tawk a ni. Chuvang chuan Europe ramah khan hmasawnna a kal hlei thei lo a, an tan chuan ‘Hun thim lai’ tih loh theih a ni lo.

    Kum 1050 a lo thlen meuh chuan Theology leh Phylosophy zirna lamah harhtharna a lo thleng tan a. Chu harhtharna chu zirna sikul atanga intan a nih avangin ‘Scholosticism’ tih a ni a. He harhtharna hian Isua pian hmaa Grik phylosophy thuk pui puite chu Kristian Thurin sawifiahna atan a hmang a, chu chuan Kristian Theology nasa takin a tihmasawn a. Pathian nihna leh a awm phungte leh Lalpa Zanriah Sakramen-a chhang leh uaiin, a changtutea a lo awm dante sawifiah tumin nasa takin an bei a, thil dang pawh sawi tur tam tak awm mahse a sei lutuk loh nan duh tawk rih ila, he harhtharna hian Kristian Thurin awmze ril leh thuk zawk a luhchilh a ni ber mai. Chu chuan ngaihdan leh duh dan, pawm dan leh hriat thiam zawng inang lo a piantir nasa viau reng a ni. Hei hi Pathian remruat ni ngei pawhin a rinawm e.

    Engpawh nise heng zawng zawng hi tute thuneih duh luat emaw avanga lo piang chho ta chu a ni tho tho tih hi kan chhui ril poh leh a chiang a ni mai. Chung mite duhthusam ang chuan Kohhran hi kal ta ngat sela chuan nang leh kei hian Chanchin Tha kan dawng lek lo ang e. Bible pawh hi Latin tawng chauhin a la awm ang a, Pathian Thu pawh Latin tawng chauhin an sawi ang a, Chhandamna chu sumdawnna hlawk tak ala ni reng ang a, inquisition te chu a rapthlak tulh tulh emaw a ni ngei awm si a. Chuti ang thil tenawm chu Kohhranah a dinchan phal loin, a neitu chuan a huntakah harhtharna a thlentir a, Kohhran chu siam that a lo ni leh ta hlauh a nih hi. Protestan chauh hi siam that an ni chuang lo a, Catholic ngei pawh siam thatin a lo awm phah ve ta tho a ni. Chuti chu kan nih hlawm avangin tumah hi insela intai intai tur kan ni lo e.

  164. 214
    donald Says:

    213@boihapa: Han sawi leh hram ila hnial hrat lutukah min ngai em lo ang chu maw.

    I speculation chu thil ni thei a nih rualin, thil ni thei lo a ni tho bawk. A ni lo ang tih hi huai takin ka sawi ngam hial zawk a ni. Bible hi Latin chauhin a awm miah lo vang — AD 450 daih atang tawh khan Christian Bible hi Grik-in a lo awm tawh zawk a, Latin Vulgate kha officiala hman a ni chauh zawk. OT kha Latin tawnga a awm hma daih khan Hebrai tawngin a awm a, Grik tawngin a awm bawk (LXX/Septuagint). NT Grik manuscript hi tunah fragmented copy 5300 chuang a awma, a kim thlap Codex Sinaiticus leh kim thlap lo deuh Codex Alexandrinus leh Codex Vaticanus te kha Jerome-a Vulgate chhuah hnu lawk, 5th AD khan a awm daih tawh zawk a ni.

    Mihringin an hup bet thei alawm i tih chuan speculation tho a ni dawn a; speculate ve ta ila, an hupbet kher lo thei ka ti ve thei thova. Chu aimaha la reasonable chu Pathian hian a thlarau thianghlim kaihhruainaa a ziahtir ‘mitin ta tur chanchin tha’ hi engtikawng mahin tu hupbeh mah a phal lovang tih hi ringtu tan chuan sawi ngai lova chiang a ni.

  165. 215
    Tialkhara Says:

    boihapa vrs donald. .i inhneh tok hle mai. .mark 10 ah mark 5.07 ve2 in hmuh. .

  166. 216
    donald Says:

    215, VS lam pawh a ni hleinem, kan titi mai mai a nih hi.

  167. 217
    boihapa Says:

    214 @donald, hnial hrat ti lo e. I sawi dik khawp mai. Hebrai leh Grik tawnga ziak Bible kha a awm teh meuh a. Ama’rawhchu Roman Kohhranin a hman bik kha chu Latin tawnga ziak a nih mai bakah, Kohhran serh leh sang tawngkamah pawh Latin tawng bak hman loh tur a ni tlat si vangin tawng danga Bible lo awm ve khan awmzia a nei lo hman tep reng a ni.

    Tin, mihring hup beh theih loh a nihna lai kha ka sawi chiang viauin ka inhria. Chuti mai pawh ni loin Pathian remruatna a Kohhranten kan chan a ni zawk hial thu pawh ka sawi langin ka hria.

    Engpawh nise Pathian Thu hi chu a inhnial zawnga kan kalpui duh phawt chuan inhnialna tur a tam lutuk. Entirnan- Biak Inah kan inkhawm a, mi pakhat chuan Thlarau Thianghlim hruai khawm kan nih thu uar takin a sawi thei ang a, mi dangin mihring duhthlanna avang liau liaua kal khawm kan nih thu a sawi ve leh chiam thei tho a, khawi zawk nge dik zawk ta ang? A dik theih dan a awm ve ve tih hi pawm mai ila a hahdam ber zel. Chuvangin Kohhran denomination hrang hrang te hian, Pathian rel fel tura a kuta kan dah mai tur ni si, sawi fel tuma kan lo inhnial fo thin te hi sim hlauh ila, Isuaah hian pumkhat kan ni thei tih hi i pawm zawk mai ang u.

  168. 218
    Asteric Says:

    Adventist Pastor ho sermon ngaithlak chu Health worker thu chah ngaihthlak ang a lawm le. NOI

    Hriselna lam an veia a lawmawm. Hetah hian ka ngaithla fo a, mahse thlarau lam thu ai hian zuk leh hmuam hi an chai rei tawh viau in ka hria, anih loh leh Sabbath dik tak serh :) . Subject dang hi ka lo beisei ve αΉ­hin ania…
    https://as-sw.awr.org/in/lus/49

    Kan hnar hi meikhu chhuahna tura siam nise kan hnar kan chhip ah awm ang tihte, sahdah hmuam tura siam ni ila kan ha hni ah hian a tepen a siam ang tih vel kan ngaithla a….nuam ve angreng :D

  169. 219
    donald Says:

    boihapa,

    I speculation lai khi a nia ka rawn address mai mai zawk — Bible hi Latin bakin a awm lo ang tih lai tak khi. A awmsa reng tawh zawk thu ka rawn ti ri mai mai a nia. Sinaiticus phei kha chu Roman Catholic ram nilo chin-a awm daih kha a ni nghe nghe a, hupbeh ngaihna an tan a awm lo hrim hrim.

    Inhnial zawng pawhin ka rawn sawi lem lo. I thusawi ‘kohhran inthenna chhang zawng zawng chu mihring lal duh vang’ tia fact niawm hrima i rawn sawi kha, nih loh thu example nen ka rawn present mai a ni a. Tin, i sawi hi ka pawm bawk: sawifel theih ni silo, mihring ten ngaihdan hrang kan neih min phal sakna zawnah hi chuan denomination hrang hrangte hian inhnial buai lova inhriatthiam tawn a tha ka ti. Chutih rual erawh chuan Bible doctrine chiang em em maiah hi chuan tupawh hi kawng dik inkawhhmuha, inzilh tawn tur kan ni thung. Chu chu Bible min zirtir dan a ni tlat. Mi an diklo tih hre reng chunga kan ngawi mai mai a nih chuan rorelsakin ka awm thung dawn a ni.

  170. 220
    vakul Says:

    E heu Hv. Min va hrechiang deuh ve

  171. 221
    donald Says:

    Asteric,

    7th day pastor thusawi i ngaihthlak chak deuh chuan Doug Bachelour hi a ngaihthlak tlak khawp mai.

  172. 222
    boihapa Says:

    219 @donald, a hlawk thlak thei dawnin ka hre ta tlat mai. I la sawi zel teh ang.

    Kohhran chanchin zir uluk peih apiangin Pathian thil rel dan mak zia leh, a thil tum ropui tak hi mihringte lo dal rual a nih loh zia an hre chiang a, Kristiante inlungrualna ber Isua Krista hi chawimawi an duh mai thin a ni.

    Engpawh nise hun ka nei rih lo a, hun ka neih chuan sawi belh duh ka la nei nual mai.

  173. 223
    Ignatia (33-115 AD) Says:

    Donald leh Boihapa comment chu a ngaihnawm hle mai. Ti daih Rev David Guzik hi i hriat zawng em? Church history chungchang a chhui hi a HIM ka ti khawp mai. A ngaihnawm.

  174. 224
    donald Says:

    boihapa,

    Kei pawh ka hlawkpui a lawm. Thil fiah tak tawi tak siin i sawi thiam si a, topic engemaw chapter tam tak awh tur chi te pawh tlar 5/6 lekah fiah takin i khung thei zel mai a, a ngaihnawm thei khawp mai. Remchangah thil dangte pawh kan la sawiho zel ang chu.

    Ignatia,

    I mi sawi khi ka hriat zawng a ni lo tlat kei chu. Nang meuhin i rawn advertise chu a belhchian tlak khawp chuan ka ring e.

  175. 225
    PKfanai Says:

    boihapa leh Donalda te zarah he post chu post hlu tak a ni ta e. Donalda pawh ka ngaihsan lehzual phah sawt mai. Degree ni lo, mithiam tak tak a tlingin ka hria. Misual.commer alo ni ve tlat hi a lawm awm ka ti. Keini ang “Hriat chian leh zual zel che hi ka va duh em” tih a tuihal tan chuan, “Stream in the desert” a ni mai. Tin, boihapa points ho pawh khi “a dik lo” a tih theih bik loh ang. Kohhran hi a lo len lutuk a, a hausak a, a powerful lutuk chuan, thuneih duh leh thuneihna hmang thiam lo (misused of power) hi an rawn chhuak thei thin. Mizorama kan kohhran lian 2 te pawh hi an fimkhur hle a ngaiin ka hria. Hlawh siamtu tih avanga sawrkara hlawh siamtute ang mai a, mahni invulh vak te pawh hi thil awm thei a nia. Mahni tan a that/nawm viau laiin thawktu dangte kaiza tha an chhat ve thei tho a, chu chuan kohhran pum damlohna a thlen thei. Katholic ho kalsualna pawh kha, misused of Power chu a ni chiang a ni.

  176. 226
    Ignatia (33-115 AD) Says:

    @Donald: A link ka lo dah ang aw. Download keuh keuh mai tur. A tam zawk chu I hriat tawh hnu deuh vek a nih ka ring.

    https://www.enduringword.com/history_audio.htm

  177. 227
    donald Says:

    @PK, engmah kan ni hleinem. Nangmah ang thova Pathian min hruaina lama theihtawp chhuah ve hram hram kan ni e. Krista taksa peng hrang hrang, rawngbawl dan kawng hrang hrang leh hnathawh tur hrang hrang nei kan nihzia hi hetiang hunah te hian a fiah thin ka ti. A Mimal ang hi chuan kan hrethiam thei mai zel a, a corporate/pawl ang a nih chiah hian kan buai ta thin a ni ber mai. Kan pawl/denomition a dik ber kan tih hian midang indirect-in kan hnawl tlat a ni.

    I thil rawn sawi khi a dik lutuka, mahniin ka nui vur vur mai! Boihapa hi a comment ka chhiar fo tawh a, titi pui ka chakna hi a rei tawh. Hriat ngai lem loh ‘inkawm ang va’ tih ngawt kha a zia lo deuhin ka hre si a, a comment englai emaw titi han start-na tur remchang hi ka hmu fuh thei mai silo a. He post-ah hian remchang ka’n la ta jaih a nih hi :-P

    Ignatia thanks lukut e .

  178. 228
    donald Says:

    hetss, zoho-a ang mai!!

    *LUTUK*

  179. 229
    donald Says:

    @Ignitia,

    A tihzia hle mai, mp3 lehnghal!! Handset-ah ngaithla char char thei dawn (Y) . Computer-a thil chhiar hi mit a uihawm ve duh lutuk a.

  180. 230
    muantea Says:

    mi(sual) senior @lunglohtui hi ka lawmpui khawp mai, John pawh ka lawmpui e. Mahse Lungleia min rawn tlawh lo kha chu ka la vui reng a nia :)

  181. 231
    boihapa Says:

    244 @donald, ka lawm e. Rilruah eng eng emaw ala awm deuh reuh a.

    Gregory 1 (540 – 604AD) Kha chuan thuneihna ala chuh na lutuk lo viau a, Krista aiawha Tirhkoh Petera hum luahtuah a inngai kha a la ni chauh a. Gregory VII (1073 – 1085AD) hun a rawn inherchhuah meuh kha chuan Pope dinhmun kha a invawrh sang ta hle mai a. Gregory Vii chuan thlarau lam thila thuneihna sang ber changtu nia inruat chu duhtawk ve ta mai loin, khawvel lalte leh thuneitu dang zawng zawngte pawh chu a thu hnuaia dah vek a lo duh ta hial a ni. Pope leh Emperor-te inbeih chhoh dan hi a ngaihnawmna piah lamah, Pathian remruat a nih ngei a rinawm. Kha tih laia Kohhran humhalhtu zingah khan Pope ropui tak tak an awm nual, an tihtur huaisen taka ti nia an inhriat lai khan, duh aia an kal fawr hretna lai a awm ve nual, chu chuan Reformation kha loh theih lohin a hring chhuak ta a ni tih hi ka ngaihdan pakhat chu a ni. Sawi tur a tam helai hi chu kalsan phawt ang.

    Hun laihawla (dark age) Kohhran insokar dan kha, khatih laia Rome sorkar leh khawtkang inrelbawl dan dung zuia duan a ni ber a. Chuti ang khawtlang inawp dan kalhmangah chuan, loneitu chu landlord hnuaiah rinawm taka hnathawktu a ni a, landlord pawh chu lal chhungkaw lakah a rinawm a tul ve leh a. Chuti ang deuh bawk chuan Kohhran inawp danah pawh puithiamte (parish) chu bishop thuhnuaiah an awm a, bishop-te chu Metropolitan (khawpui bishop) thuhnuaiah an awm a, Metropolitan chu Pope thuhnuaiah an awm leh a, Gregory 1 hun atang khan bishop dang zawng zawng chungah Pope chu hotu ber angin a khawsa tan tawh a nih kha. Puithiamho chuan mi naran aia danglam deuhna an nei a. Thubuai pawh nei se Civil Court-in a ngaihtuah ve thei lo a, Kohhran court-ah chauh ngauhtuah a ni thin. Lalte pawhin an lakah chhiah an la ngai lo.

    Tin, hetih hun laia Europe rama thu buai hla buai an remna tur court pawimawh ber pakhat chu Rome khuaa Pope roreln in kha a ni tlat mai. Emperor leh bishop inkar thu buai rem tur pawh a awm ve nual thin a ni. Hei hian Pope thuneihna Kohhran chhungah leh vantlang zingah a vawrh sang tha hle.
    Chu bakah Kohhranin ram zau tak a nei leh ta zel a, mahnia inrelbawl hrang thei hial khawpa a lo awm tak hialah phei chuan, lalte chungah thu a nei ti tih ta deuh hial a, England lal te, German lal leh France lalte kha Pope thuhnuaia an kun zak zak chang a tam hle a ni.

    Gregory VII thukhawchang tlem tar lang ta ila-

    (1) Tumahin Pope chungchang an rel thei lo.
    (2) Rome Kkohhran chuan thil a tisual thei lo a, a
    tisual ngai dawn bawk lo.
    (3) Pope chuan Emperor-te a ban theiin an khua leh tuite pawh an lakah rinawm lo turin a ti thei.
    (4) Lal zawng zawngin a kephah an fawp tur a ni.

    Heng ka rawn tarlan chhan hi Pope leh Kohhranho dik lohna ka bitum ngawr ngawr a ni lo. A hunlai chuan heng thil hi a tangkai viau vek a ni. Ama’rawhchu a phenah hian ropui duhna leh thuneih duhna chu a awm chiang a ni. Hei hian harhtharna chi hrang hrang Scholasticism te, Reformation te, Bible Translation te, Renaissance te adt. a hring chhuak ta a lo ni. He thil hi Kohhrante mamawh leh Pathian remruat zawk nia a lan tlat avangin, keini Kristiante hian intaina leh inselna atana kan lo hman mai hi thil dik a nih a rinawm lem lo e. Protestan an harthar ang tho hian Roman Catholic pawh nasa takin a harhchhuak ve tho a, missionary tirh chungchangah pawh hma an hruai ti tih leh hman der a nih zawk kha. Hei pawh hi khel fe tham a awm.

    Bible chungchang pawh hi sawi tur a tam, a sei tawh em mai duhtawk phawt ang.

  182. 232
    donald Says:

    Boihapa,

    A ngaihnawm leh pek hle mai. Ni e, heng zawng zawngah hian Pathian remruatna leh a chatuan program hi a langfiah mek zel a ni. AMAH anga Mihring a siam hnua tlukna lo thleng te; Isaia 14 chho te; Ezekiela 28, Israel history, chuta tangin kohhran history; a pattern hi a in ang chho vek. Thupuan leh Daniela bu te’n an lo sawilawk zawng zawngte zirchian chuan heng hi chu awm tur reng an lo ni tih a fiah thei mai zawk.

    Heng zawng zawng hi Pathian Fate, a mi thlante, leilung pian hmaa Kristaa a lo ruatlawkte famkimna tur atana Pathian kawng lo buatsaih lawk a ni tlat. Ropui lutuk tura a ruat, a fate hian Chapona hi eng nge a nih chiah tih kan hmuhthiam a duh a ni. Heng denomination zawng zawng hi kumhlun tur an ni lo; heng atangte hian Pathian chuan a mite tak tak chu a la hruai chhuak dawn. Heng avang hian kohhran/denomination hi ngaihnep chi chu a ni hauh silo. A awmzia chu heti zawng hian han sawi ta ila:

    BC 6 vela Juda hnam tetakte, an bul vela hnam hrawl pui pui laka chimrala an awm lohna tura Pathianin a humhim dan kha mak deuh asin. An sualna vanga hremna a nih rual khan Babulon saltanna kha Pathianin an boral lohna tura a humhimna a ni daih. A ethnic group anga humhimtu an awm loh chuan BC 722-a Israel lalram chanchinah khan a chiang em em a ni. Kir leh tur awm lovin an darh vek mai kha. Juda lalram erawh kha chu BC 586-a Jerusalem tihchhiat a nih hnu pawh khan, Babulon lalram khan a hum ta tlat a, Persia a lo lal khan chu chu a rawn chhun zawma, BC 538-ah chuan an ramah kir phalsak anni leh ta a nih kha.

    Chumi hnuah Greece alo lal leh a, a kehdarh hnu khan Ptolemy dynasty chuan tha takin Judate kha a ti zui a. Mahse BC 198 velah Seleucid dynasty khan Juda ho kha a rawn awp ta tlat maia, harsatna nasa tak an tawk ta a. Antiochus Epiphanes phei chu sakawlh prototype tih hial a nih kha. Juda ho helna a chhuak a, reilo te chu an han zalen veleh a — BC 63-a Rome lalram-in a rawn awp hma kha chu. Tiangkhan Juda hnam tetakte chu chunglam remruatna angin Messia lo lan hma chu ‘preserve’ a ni ta a.

    Khatiang chiah khan Israel thar/kohhran pawh hi Messia lokal hma chu Pathianin a preserve tum dan chu a ni. Heng pawl/kohhran/denomination kan tih hi Krista kohhran tak tak zawkte min humhim nana Pathianin a ruat a ni. Israel-te awpbettu lalram hrang hrang ang pawh khan a tehkhin theih ang chu — awptu an nih rual khan humhim tu an ni tlat. A nih zia chu history bawk hi witness chu a ni. Crusade te kha dem awmna chin tamtak a awm rual khan, awm lo se chu Christianity hi a history a dang viau ta ve ang. 2/3 AD vela tihduhdahna an zual tak tak lai pawh khan mipui chu sawi loh, puithiam te thleng khan Isua an phat a nih kha. Tihduhdahna a lo reh khan kohhranah hruaitu nihna an rawn chu leh si a, Montanist te khan an lo pawm thei ta lova, kohhranin harsatna a tawh phah leh a. Muslim ho an han firfiak tak tak kha do let lo ngat se chu khawthlang ram khu Kristian nilovin Muslim hmunpui a nih hmel viau a ni.

    E, a va sei hma ve! Duhtawk ve phawt ang. Ka sawi tum chu i hmu thiamin ka ring. I sawi angin heng pawl mai mai hi Lalpa’n kohhran a tih tak hi an nih loh avangin lo khei vak emaw, a eng pawl ber emaw lo dahsan vak tur hi a ni lo e ka’n ti a ni ber e. Krista lokal leh hma chu a mite/kohhrante kan awmna leh kan himna tura Pathian ruat an ni rih tlat.

  183. 233
    donald Says:

    *Montanist ka tih khi Donatist tih zawk tur, ka hriat pawlh palh*

  184. 234
    boihapa Says:

    223 @Ignatia (33 – 115AD), i ti lawmawm e.

    225 @PKfanai, thank tou so much.

    232 @donald (Y)

    Post-tunu lunglohtui, nang aia inti neitu zawk maha i post comment min phalsak ti ila, kan duh dan zawng vei zawng anga kan comment min khak lo avangin ka lawm e. Kohhran denomination-ah buai mai mai lo a, fanau maltluan chawi dun tura i pasal nena in inneihna thianghlim tak chu vawng dun reng turin Pathianin malsawm che u rawh se.

  185. 235
    lunglohtui Says:

    @boihapa, in lo comment na zawng zawng te thuthmun atangin ka lo chhiara ngaihthlak a nuam khawp mai. I mi duhsak naah kan lawm e.

    #230, @muante, nia ka inthiam theilo keipawh,nizana ka rawn hrilh che ang khan vaiho khan min zui zela,ka tui lo vek a lom chhuah pawh, min han veng uluk em em khawp bawk sia. Krismas te chu dam chuan rawn hman kan tum a niang chu.

Comments are closed

This is an archived copy of mi(sual).com — new comments can no longer be posted.